Popular Posts!

Showing posts with label Money. Show all posts
Showing posts with label Money. Show all posts

Friday, March 29, 2019

ျပည္သူတင္တဲ့ အစိုးရသစ္မွာလဲ ရဲတပ္ဖြဲ့နွင့္တရားလာဘ္စား အဂတိ လိုိက္စားဆဲတဲ့

“NLD အစိုးရ ၃ ႏွစ္တာအတြင္း ရဲတပ္ဖြဲ႕နဲ႔ တရားေရးရဲ႕ လာဘ္စားမႈေတြက အရင္အတုုိင္းပဲ၊ ဘာမွ မထူးျခားဘူး”

By နန္႔အိသူ/ရန္ကုုန္ေခတ္သစ္




NLD အစုုိးရ၏ ေရြးေကာက္ပြဲ၀င္ ကတိက၀တ္ ၃ ခုုတြင္ တရားဥပေဒစုုိးမုုိးေရး ကတိက၀တ္ တစ္ခုု အပါအ၀င္ျဖစ္သည္။ ၂၀၁၆ ခုုႏွစ္ မတ္လတြင္ စတင္အာဏာရယူေသာ NLD အစုုိးရ သည္ ၂၀၁၉  ခုုႏွစ္ မတ္လတြင္ အစုုိးရသက္တမ္း ၃ ႏွစ္ျပည့္သြားၿပီျဖစ္ရာ ၃ ႏွစ္တာ ကာလအတြင္း တရားဥပေဒစုုိးမုုိးေရး ရည္မွန္းခ်က္ ေအာင္ျမင္မႈ ရွိ၊ မရွိကုိ ရန္ကုန္ေခတ္သစ္ က ပုဂၢလိက လြတ္လပ္ေသာ ဥပေဒပညာရွင္မ်ားကုိ ဆက္သြယ္ေမးျမန္း ထားပါသည္။ 

တရားလႊတ္ေတာ္ေရွ႕ေနဦးႀကီးျမင့္ 
ဥကၠ႒၊ ျပည္ေထာင္စုုေရွ႕ေနမ်ားႏွင့္ ဥပေဒအေထာက္အကူျပဳအဖြဲ႕    

NLD သုံးႏွစ္တာ ကာလအတြင္း ထင္ထင္ရွားရွားတိုးတက္မႈကေတာ့  အဂတိလိုက္စားမႈ တိုက္ဖ်က္ေရးေကာ္မရွင္က ေတာ္ေတာ္ အလုပ္လုပ္ႏိုင္ခဲ့တယ္။ အဲဒါ ကို  သြားေတြ႕ရတယ္။ အဲဒီအတြက္လည္း အမ်ားႀကီးဝမ္းသာတယ္။ တိုးတက္မႈေတြ ရွိပါတယ္။ သို႔ေသာ္လည္း ျမန္မာျပည္ဟာ ႏွစ္ ၃၀  ေလာက္  စစ္အာဏာရွင္လက္ထက္မွာ သူလည္းစား ၊ ကိုယ္လည္း စား လႊတ္ထားလိုက္တဲ့အေၾကာင္းမို႔ တိုးတက္မႈကေတာ့ တျဖည္းျဖည္းပဲ တိုးတက္တာေပါ့။ ကိုယ္လိုခ်င္သေလာက္ တိုးတက္မႈေတာ့ မရေသးဘူး။  အဲဒါက တစ္ခ်က္ေပ့ါ။ 

ေနာက္ တရားစီရင္ေရးနဲ႔ ပတ္သက္လာရင္ေတာ့ ရဲတပ္ဖြဲ႔ ၊ တရားေရး အခန္းက႑က လာဘ္စားမႈ ေတြကေတာ့  အရင္အတုုိင္းပဲ ။ ဘာမွ မထူးျခားဘူး။ ဒါေပမဲ့ ေျဗာင္ေပၚတင္ ေတာင္းတဲ့အား ေလ်ာ့သြားၿပီးေတာ့ ဒီလိုပဲ တစ္ေယာက္နဲ႔ တစ္ေယာက္ နားလည္မႈ ယူၿပီး ေတာ့  ေတာင္းတာေတာ့ ဆက္လက္ၿပီး ရွင္သန္ေနတုန္းပဲ ဆိုတာကို သြားေတြ႕ရတယ္။ ေနာက္တစ္ခါ တရား႐ုံးေတြရဲ႕ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ေတြ ၊ ရဲတပ္ဖြဲ႔ရဲ႕ အမႈတည္ေဆာက္ပုံေတြ  ၊ ဥပေဒက အၾကံဳေပးတာေတြလညး္ အားေပ်ာ့ေနတယ္။ ဥပေဒပိုင္းနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ သူတို႔ကိုယ္တိုင္ ၊ အထူးသျဖင့္ ရဲတပ္ဖြဲ႔ေပါ့ ၊ သူတို႔ရဲ႕ လာဘ္စားမႈေတြ အလြန္ႀကီးၿပီးေတာ့ ရဲတပ္ဖြဲ႔က အမႈေတြေကာင္းေကာင္းမတည္ေဆာက္ႏိုင္တာကို သြားေတြ႕ရတယ္။  

အမွန္ကေတာ့ က်ေနာ္အေနန႔ဲ ေျပာရရင္  အဂတိလိုက္စားမႈနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ေတာ္ေတာ္ကို မေက်နပ္ေသးဘူး။ သို႔ေသာ္ ႏွစ္ ၃၀ ေလာက္ ပ်က္လာတဲ့ အပ်က္ႀကီးကို ဒီ NLD အစိုးရက ၃  ႏွစ္ေလာက္နဲ႔ ထိန္းဖို႔ဆိုတာက ဒီေလာက္နဲ႔ ဆိုရင္ အေတာ္တိုးတက္တာပဲ ။ဒါကို သြားေတြ႕ရတယ္။  ႏွစ္ ၃၀ ေလ။ မင္း လည္း လုပ္ခ်င္တာ လုပ္ ၊ ငါလည္း လုပ္ခ်င္တာ လုပ္ ၊ စားခ်င္ သေလာက္ စား၊ အကန္႔အသတ္မရွိ ၊ အခြန္မေဆာင္ဘဲ လာဘ္စားၿပီး ခ်မ္းသာေနတဲ့ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးေတြဟာ ၅၄ ဦး ရွိတယ္။ ဘီလီယံ ၅၄ ဦး ၊ က်န္တဲ့ အေသးေလးေတြကလည္း နည္းတာေတြ မဟုတ္ဘူး။ ခ်မ္းသာတာ စစ္ဗိုလ္ေတြ ၊ေနာက္ ခ႐ိုနီေတြ စညး္မဲ့ကမ္းမဲ့ ခ်မ္းသာတာ။ ႏိုင္ငံေတာ္က အခြန္မရဘူး အဲဒါေတြ ။အဲဒီေတာ့  အဲဒီလိုမ်ိဳး ျဖစ္ေနေတာ့ ကိုယ္အစိုးရအတြင္းကလူေတြကို ဗဟိုအစိုးရ လက္ထက္တုန္းက လုံးဝကို အေရးမယူခဲ့ဘူး ။ အခုကိုယ္အထဲမွာ ျပန္ၿပီး အေရးယူတာဟာ ေတာ္ေတာ္တိုးတက္လာတယ္လို႔ က်ေနာ္တို႔က ထင္ျမင္ယူဆတယ္။

အခုမွ လူေတြက ပြင့္ပြင့္လင္းလင္း ေျပာရဲဆိုရဲျဖစ္လာေတာ့  လူေတြကပြင့္ပြင့္လင္းလင္း ေျပာလာၾကတယ္။ အခု စက္ကိရိယာ ဖုန္းေတြကလည္း ေခတ္မီလာေတာ့  ဒါေတြက တိုးတက္ လာတာ ၊ သတင္းေတြမ်ားလာတာ သိပ္ၿပီး အထူးအဆန္းလို မယူဆဘူး။ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုေတာ့ အခုမွ ေျပာရဲတာ။ အဲ့အေပၚ အေရးယူတဲ့အခါ ရဲတပ္ဖြဲ႔ က  ကၽြမ္းက်င္တဲ့သူေတြက ရဲတပ္ဖြဲ႔ကို အုပ္ခ်ဳပ္တာ မဟုတ္ဘူး။ စစ္တိုက္ကၽြမ္းတဲ့ သူက ရဲတပ္ဖြဲ႔ကို လာအုပ္ခ်ဳပ္တာ အခါက်ေတာ့ စစ္တိုုက္တဲ့ေနရာ ကၽြမ္းက်င္ေသာ္လည္း ဒီရဲတပ္ဖြဲ႔မွာ  မကၽြမ္းက်င္ဘူး။ အဲဒါမို႔ တိုင္းျပည္မွာ ရဲတပ္ဖြဲ႔ နဲ႔ ပတ္သက္လာရင္ မႈခင္းစစ္ေဆး တဲ့အခါျဖစ္ေစ ၊ စုံစမ္းေထာက္လွမ္းတဲ့ အခါ ျဖစ္ေစ ၊ ႀကိဳတင္ၿပီး တရားခံ ဖမ္းဆီးတဲ့ အခါျဖစ္ေစ ၊ ရဲတပ္ဖြဲ႔က ႏိုင္ငံတကာအဆင့္နဲ႔ ဆိုရင္ သုံးစားလို မရေလာက္ေအာင္ အရမ္းနိမ့္ေနတာ သြားေတြ႕ရတယ္။ အဲ့တာကို က်ေနာ္တို႔က  ရဲတပ္ဖြဲ႔ႀကီးက အရမ္းည့ံေနတဲ့အခါက်ေတာ့ အဲဒီညံံ့ေနတာႀကီးက အခုလည္း ဆက္ညံ့ ၊ ေနာက္လည္း ဆက္ညံ့ေနဦးမွာပဲ ။ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုေတာ့ စစ္တပ္ေအာက္ ရဲေရာက္ေနမွာေတာ့ ဆက္လည္း ညံ့ေနအုံးမွာပဲ။ အဲဒါေၾကာင့္မို႔ ဒီလို ဗရမ္းပတာ တရားဥပေဒ စိုးမိုး ၊ တရားဥပေဒေတြမွ သြားထိခိုက္ေနတာ အဲဒီ ၂၀၀၈ အေျခခံ ဥပေဒေၾကာင့္ ။ စစ္တပ္က ရဲကို အုပ္ခ်ဳပ္လို အဲ့လို ျဖစ္တယ္လို ယူဆတယ္။

EU က လာၿပီးေတာ့  စစ္ေဆးတဲ့ အဖြဲ႔ေတြ က်ေနာ္တို႔နဲ႔ ( ၄) ႀကိမ္ လာေတြ႕တယ္။ 
လာေတြ႕တဲ့အခါ က်ေနာ္က ေျပာျပလိုက္တယ္။ ခင္ဗ်ားတို႔ က အျပင္အသိေလးနဲ႔ သိတာ ။  ၂၀၀၈ အေျခခံဥပေဒႀကီးက ဒီလို ဒီလို ျဖစ္ေနတယ္။ ရဲေတြက ရဲအစစ္ေတြ မဟုတ္ဘူး ။စစ္တပ္ရဲေတြ ၊ ရဲအတုေတြ ၊ ျဖစ္ေနတယ္။ ဘာမွ မကၽြမး္က်င္ဘူး ။ ေအာက္ေျခပဲ ေပးေနရင္ မရဘူး။  အေပၚကေန အမိန္႔မေပးရင္ မစစ္ရဲဘူး။ မေဖာ္ထုတ္ရဲဘူး။ အဲလို ျဖစ္ေနတယ္။ ၿပီးေတာ့ စနစ္တက် သင္တန္းတက္ထားတဲ့ သူလည္း မဟုတ္ဘူး။ ခင္ဗ်ားတို႔ ေပးတယ္ဆိုတာ ခင္ဗ်ားတို႔ စံႏႈန္းနဲ႔ နည္းနည္းေလး ေပးတာ ။ ျမန္မာျပည္မွာ ရဲ က ၄ေသာင္း ၊ ၈ ေသာင္း ေလာက္ရွိတာ ။  ဘယ္လိုလုပ္ေပးမွာလဲ ။ ဒီ ၂၀၀၈ အေျခခံဥပေဒေအာက္မွာ ရဲေတြက စစ္တပ္ေအာက္မွာ ရွိေနသေရြ႕ ဘယ္လိုမွ ေျပာင္းလဲလို႔ မရဘူး။ အဲဒီေတာ့ ေနာက္ဆုံး ဝန္ခံၿပီးေတာ့ လက္ေျမွာက္သြားတာပဲ ။ 

တရားဥပေဒ စိုးမိုးေရး နဲ႔ ပတ္သက္လို  ၂၀၀၈ အေျခခံဥပေဒရဲ႕ အားနည္းခ်က္ေၾကာင့္ မို႔  စစ္တပ္က ရဲေတြက ရဲတပ္ဖြဲ႔ ႀကီးကို အုပ္ခ်ဳပ္ေနတာ ဒါကို  ျပင္ရမယ္ ။ေနာက္တစ္ခ်က္က တရားသူႀကီးခ်ဳပ္က စစ္ဗိုလ္ျဖစ္ေနတယ္။  တရားသူႀကီးခ်ဳပ္က အရပ္သား ကၽြမ္းက်င္သူ ျဖစ္ရမယ္။ အဲဒီလို ျဖစ္ရမယ္။ အဲဒီေတာ့ တရား႐ုံးေတြ ထဲမွာလည္း စစ္ဗိုလ္ကို ေၾကာက္ ေနရတယ္။ စစ္ဗိုလ္တရားသူႀကီးေတြက  အုပ္ခ်ဳပ္ေနတယ္။ ဒီမိုကေရစီအရ လုံးဝကို ဘယ္လုိမွ မအပ္စပ္ဘူး။ ၂၀၀၈ အေျခခံဥပေဒအရ ဘယ္လို႔မွ လုပ္လိုမရဘူး။ 

တရားလႊတ္ေတာ္ေရွ႕ေနဦးသိန္းသန္းဦး ျမန္မာႏုုိင္ငံလြတ္လပ္ေသာ ေရွ႕ေနမ်ားအသင္း 

NLD အစိုးရ  တက္လာတဲ့  ၃ ႏွစ္တာ ကာလမွာ အထူးသျဖင့္ ေရွ႕ေန ဦးဝင္းျမင့္က သမၼတ ျဖစ္လာတဲ့အခါ တရားဥပေဒစိုးမိုးေရးက ပိုျမန္ဆန္လာတယ္။  ပိုၿပီးထိေရာက္လာတယ္လို႔ ျမင္တယ္။ သူက တရား႐ုံးေလာကနဲ႔ က်င္လည္လာခဲ့ေတာ့ တရားစီရင္ေရး နဲ႔ က်င္လည္လာခဲ့ေတာ့ အဲ့ဒီရဲ႕ ဟာကြက္ ၊ လုပ္ထုံးလုပ္နည္းေတြ ၊ သူက သိတယ္။ အဲဒီက ေတာ္ေတာ္အေျခအေန ေကာင္းလာတယ္။  ဥပမာ- ေအာင္ရဲေထြးအမႈဟာမ်ိဳး ၊ ေကာင္းလာတယ္။ က်န္တာေတြက Formal သြားေနတဲ့ ဟာေတြရွိတယ္။ ဥပမာ - ျပည္ေထာင္စု တရားလႊတ္ေတာ္ခ်ဳပ္ နဲ႔ ျပည္ေထာင္စုုေရွ႕ေနခ်ဳပ္ ႐ုံးက မဟာဗ်ဴဟာ စီမံခ်က္ေတြ ခ်မွတ္ၿပီး သူတို႔လည္း  ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲဖို႔ ႀကိဳးစားေနတယ္။ အရင္ ဦးသိန္းစိန္ အစိုးရလက္ထက္တုန္းလို သူတို႔ အဲဒီလို ေနလို႔မရေတာ့ဘူး။ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲဖို႔ သူတို႔ သေဘာတူတယ္။ သူတို႔ကိုယ္တိုင္ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲဖို႔ ႀကိဳးစားေနတယ္။ ဒါေပမဲ့ အရွိန္အဟုန္ကေတာ့ ေႏွးေနတယ္။ အဲဒီထက္ ပိုၿပီး  လုပ္ဖို႔ိလိုတယ္။

တရားဥပေဒစိုးမိုးေရး ႏွင့္ တရားစီရင္ေရး လုပ္ငန္းက အထူးသျဖင့္  ဦးဝင္းျမင့္ သမၼတ ျဖစ္တဲ့အခါ ပိုျမန္ဆန္လာတယ္။ ပိုအေျခအေနေကာင္းလာတယ္လို က်ေနာ္က ယူဆတယ္။  မူလ အေဆာက္အအုံႀကီးေတာ့ က်န္ေနတုန္းေနာ္ ၊ ကိုယ္ဘက္က ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲတာ လုပ္တဲ့ အပိုင္းကို ေျပာတာ။ ဒီ အေဆာက္အအုံေဟာင္းႀကီးက စစ္အာဏာရွင္စနစ္ ေအာက္က က်န္ေနခဲ့တဲ့  ဝန္ထမ္း၊ စနစ္ေတြ ၊ အေလ့အက်င့္ေတြက အုံ နဲ႔ က်င္းနဲ႔ က်န္ေနတုန္းပဲ။ ဒါေပမယ့္ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲဖို႔လုပ္တာ ဥပမာ- ဦးသိန္းစိန္ အစိုးရ လက္ထက္တုန္းက စကားလုံးေတြအရပဲ ေျပာတာ ၊  သမၼတႀကီး ဦးဝင္းျမင့္ လက္ထက္ေတာ့ လက္ေတြ႕ေတာ့ အေကာင္အထည္ေဖာ္တယ္။ သူက နည္းလမ္းေတြလည္း သိတယ္။ ျဖစ္စဥ္ ေတြ ရဲ႕ အတြင္းသ႐ုပ္ကိုလည္း သူက ေရွ႕ေနတစ္ေယာက္ျဖစ္ေတာ့ သေဘာေပါက္ေတာ့ ၊ သူသိၿပီးသားျဖစ္တဲ့အတြက္ ၊ ပိုၿပီး အဆင္ေျပတယ္လို က်ေနာ္ျမင္တယ္။ ခုက ထုထည္ ေတာ့  အုံနဲ႔ က်င္း က်န္ေနတုန္းပဲ ၊ ဒါေပမယ့္ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲတာက ပိုအရွိန္အဟုန္ ပိုေကာင္းတယ္။ 

အဂတိလိုက္စားမႈအပိုင္းကလည္း  ဦးေအာင္ၾကည္လက္ထက္မွ ဘာေျပာေနေန ၊ အရင္ အဂတိ ေကာ္မရွင္ ထက္ အမ်ားႀကီး အသက္ဝင္လာတယ္။ အခုဆိုရင္ တနသၤာရီတိုင္း က ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ ပါသြားၿပီ ။  ဒါကေတာ့ အစိုးရရဲ႕ သေဘာတူညီခ်က္လည္း ပါတယ္ေလ။ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားလည္း လုပ္လာႏိုင္တယ္လို႔ ေတြ႕တယ္ ။ အဲဒီေတာ့ ဒီထက္ လုပ္ဖို႔ေတာ့ လိုေသးတယ္။ သို႔ရာတြင္  အရင္ အဂတိေကာ္မရွင္ ၊ အရင္ ဥကၠ႒တုန္းကထက္ အခု အဂတိလိုက္စားမႈေကာ္မရွင္ က ပိုၿပီး အလုပ္ျဖစ္လာတယ္လို႔ ျမင္တယ္။

တရားဥပေဒ စိုးမိုးမႈအပိုင္း  ( Criminal Justice Institution ) ဆိုတာ ရွိတယ္။ အဲဒီမွာ တရား႐ုံး တစ္ခုတည္း မဟုတ္ဘူး ။ ရဲ ၊ ဥပေဒ ေရွ႕ေနသမား ၊ ဥပေဒ႐ုံး  သူတို႔လည္း ပါတယ္ ေပါ့ ။ အေထြေထြ ဦးစီးဌာန ။ ရဲက အဲဒီမွာ မေကာင္းေသးဘူးလို႔ ေျပာရမယ္။ နံပါတ္  ၁ ခ်က္ က ရဲက ျပည္ထဲေရး ဝန္ႀကီးလက္ေအာက္မွာ ရွိၿပီး အစိုးရလက္ေအာက္မွာ တိုက္႐ိုက္မရွိတာ အလြန္အေရးႀကီးတဲ့ ခ်ိဳယြင္းခ်က္ႀကီး တစ္ခု  ျဖစ္တယ္။ ေနာက္တစ္ခါ ရဲအစစ္ေတြ မဟုတ္ ဘူး ။ အသြင္ေျပာင္းေတြက ရဲထဲ ဝင္လာတဲ့အတြက္ ရဲလုပ္ထုံးလုပ္နည္း မသိဘူး။ ရဲလက္စြဲ မသိဘူး။ အက်ဥ္းေထာင္လက္စြဲ မသိဘူး။ သက္ေသခံ ဥပေဒ မသိဘူး။ တရား႐ုံး က်င့္ထုံး ေတြ မသိဘူး။ မသိဘဲနဲ႔ လုပ္ေနတာ ျဖစ္တယ္။  ေနာက္အဲဒီဟာေတြအတြက္ လူမွန္ ေနရာမွန္ မျဖစ္ဘူး။ 

ေနာက္တစ္ခ်က္က  သူတို႔က အရည္အတြက္လညး္ မျပည့္မီ ၊ အရည္အခ်င္းလည္း မျပည့္ မီဘူး။ ဥပမာ- အားျဖင့္  ၄ ေလာင္းၿပိဳင္ ၊ ၅ ေလာင္းၿပိဳင္ ထားပါ ။ မႏၲေလးမွ မႏၲေလး ၿမိဳ႕လယ္ ေခါင္ႀကီးမွ လြန္ခဲ့တဲ့ တစ္ပတ္က ယူနီေဖာင္းဝတ္ထားတဲ့ လူေတြက အမ်ိဳးသမီးငယ္ ေတြကို အိမ္ထဲက  ဆြဲထုတ္ ၊ ေသနတ္ေတြ ခါးမွာ ခ်ိတ္ထားတာ။ တိုင္ခ်က္သြားဖြင့္ေတာ့ အဲဒါကို လက္နက္ကိုင္အဖြဲ႔လ႔ို အေျပာမခံဘူး။ ေသနတ္ပါတယ္ ေျပာလည္း အေျပာမခံ ။ အဲဒီလို အဆင့္အထိ သူတို႔ေတြက ေၾကာက္လို႔ ျဖစ္မွာေပါ့။  ပတ္သက္တာရွိရင္ ရွိမွာေပါ့။ ေနာက္တစ္ခါ မူလတန္းအရြယ္ ကေလးေတြ ၊ တကၠသိုလ္ေက်ာင္းသားေတြကိုတ႐ုတ္ ေဆးသမား ဂိုဏ္းေတြက ဓါးေတြနဲ႔ အသားလြတ္ဝင္ခုတ္တာ ၊ အဲဒါလည္း တရားခံ ဘယ္သူ ၊ ဘယ္ညာဆိုတာ ကာယကံရွင္ေတြက သူဘာသာ စုံစမ္းရတယ္။ သူတို႔က ဘာမွ မလုပ္ေပး ဘူး။ အဲဒီေတာ့ သူတို႔ကို အားနာပါးနာ ေျပာရရင္ နံပါတ္ (၁) သူတို႔က အေရ အတြက္ လည္း လုံေလာက္တဲ့  အေရအတြက္လည္း မရွိဘူး ။ ( ၂) က အရည္အခ်င္းလည္း မရွိဘူး ။ ( ၃) လုံေလာက္တဲ့ လက္နက္ကိရိယာ တပ္ဆင္ထားမႈလည္း မရွိဘူး။ ( ၄) လူမွန္ ေနရာမွန္ မဟုတ္ဘူး။ 

ျမန္မာျပည္ ဘယ္အေၾကာင္းေျပာေျပာ ဒီဘူတာ ျပန္ဆိုက္မွာပဲ။  တရားဥပေဒ စိုးမိုးခ်င္ရင္ ၊ တရားဥပေဒ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲခ်င္ရင္ ၊  ရွင္သန္ထက္ျမတ္တဲ့ လုံျခံဳေရး စနစ္ေတြ ျဖစ္ခ်င္ရင္ တိုင္းသူျပည္သားေတြကို ေဆြခုႏွစ္ဆက္ မ်ိဳးခုႏွစ္ဆက္ ဒုကၡေပးေနတဲ့ ၂၀၀၈ ဖြဲ႔စည္းပုံ အေျခခံ ဥပေဒ ကို ျပင္ရမယ္ ။ အဲဒါကို မျပင္သေရြ႕ သမွ် အခုလို ေဘးထြက္ ဆိုးက်ိဳး ဒုကၡ ေတြ ကို ခံစားေနရမယ္။ အဲ့တာႀကီးက ကင္ဆာျဖစ္ေနတာ ။ ယခု ငါတို႔က လ်က္ဆား ေလး တိုက္လိုက္ ၊ မန္းက်ည္းသီးေဖ်ာ္ရည္ တိုက္လိုက္လုပ္ေနတာ  ၊ အရင္းခံ ေရာဂါဆိုးႀကီးက စစ္အာဏာရွင္ ေရာဂါဆိုးႀကီး ၊ စာအုပ္အစိမ္းႀကီး ၊ အဲဒါကို ျပင္မွာ တိုင္းျပည္က ဒီမိုကေရစီ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးႏွင့္ တရားဥပေဒ စိုးမိုးမႈကို အာမခံႏိုင္မယ့္ စနစ္တစ္ခု ေပၚလာမွာ ျဖစ္တယ္ ။ 

ေဒါက္တာ ေဒၚညိဳညိဳသင္း 
Yangon Watch  


တရားဥပေဒစိုးမိုးမႈအပိုင္း ၊ သုံးသပ္တဲ့ အပိုင္းမွာ ပညာရွင္ေတြက စနစ္တက်က သူတို႔ တိုင္းတဲ့ ေပတံေတြ ၊ ႏိုင္ငံတကာ စံႏႈန္းေတြနဲ႔ တိုင္းရင္ေတာ့ က်မတို႔ ႏိုင္ငံရဲ႕  တရားဥပေဒ စိုးမိုးမႈက ေတာ္ေတာ္ေလးကို ရင္ေလးစရာ အေျခအေနျဖစ္တာေပါ့ ။ ဒါေပမဲ့ ျမန္မာႏိုင္ငံထဲ တိုင္းတဲ့အခါ တခ်ိဳ႕ စံႏႈန္းေတြက ျမန္မာနည္း ျမန္မာဟန္နဲ႔ တိုင္းတာတဲ့ စံႏႈန္းေတြပဲ ျဖစ္တယ္။ ဒီအေၾကာင္းကို ေျပာရရင္ေတာ့ အျငင္းပြားစရာေတြ ျဖစ္တာေပါ့ ။ 

အဓိက  ေသခ်ာေနတာေတာ့ တရား႐ုံးေတြမွ တရားစီရင္ေရး ေလာကမွာ တည္ဆဲ တရားဥပေဒကို မလိုက္နာႏိုင္တဲ့ အေနအထား အမ်ားႀကီး ဒီကေန႔အထိ ရွိေနေသးတယ္။ တည္ဆဲဥပေဒေတြကို ဥပေဒေတြထိန္းသိမ္းေစာင့္ေရွာက္ဖို႔ ရွိတဲ့လူေတြက ခ်ိဳးေဖာက္ ေနၾကတာ ေတြ႕ရတယ္။ အဲ့ေတာ့ တရား႐ုံးေတြမွ တည္ဆဲဥပေဒကို ခ်ိဳးေဖာက္တာ မဟုတ္ဘူး ။ 

အစိုးရ အဖြဲ႔ေတြကလည္း တည္ဆဲဥပေဒေတြကို လိုက္နာဖို႔ အပိုင္းကလည္း အားနည္းခ်က္ ေတြ ေတြ႕ရတယ္။  ဒါေၾကာင့္မို႔ ျပ႒ာန္းထားတဲ့ ဥပေဒေတြက ေခတ္နဲ႔ မညီ တာေတြလည္း ပါတယ္။ ဒီဥပေဒေတြကို လႊတ္ေတာ္က ျပင္ဆင္ဖို႔ကလည္း အားနည္းတယ္။ ဒါေၾကာင့္မို ႔ က်မ တို႔ ႏိုင္ငံရဲ႕ တရားဥပေဒ စိုးမိုးမႈက ပညာရွင္ေတြရဲ႕ အျမင္မွေတာ့ ေအာက္ဆုံးမွာပဲ ရွိေန တယ္။  က်မေျပာခ်င္တာက တရားဥပေဒကို ကိုင္တြယ္က်င့္သုံးေနတဲ့ လူေတြကိုယ္တိုင္က တရားဥပေဒနဲ႔ အညီေဆာင္ရြက္ဖို႔ လိုအပ္တယ္။ အစိုးရကလည္း အစိုးရကိုယ္တိုင္က လိုက္နာ ဖို႔ ရွိတဲ့ ဥပေဒေတြရွိ တယ္။ ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတ ရဲ႕ ၫြန္ၾကားခ်က္ေတြ ရွိတယ္။ အဲဒီ အပိုင္းမွာလည္း အခုထက္  ပိုၿပီး တိတိက်က် လိုက္နာဖို႔ လိုအပ္တယ္။ 

အစိုးရပိုင္းေတြကိုယ္တိုင္က ဥပေဒ ပိုင္းကို လိုုက္နာႏိုင္တဲ့ အပိုင္းမွာ ေလ်ာ့ေလ်ာနည္းနည္း ရွိေနတာကိုး ေတြ႕ေနရတယ္။ အဲ့တာကို အထူးသျဖင့္ ျပင္ေပးေစခ်င္တယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲ ဆိုေတာ့ အစိုးရက စံျပ ေနရမယ္ေလ ။ အစိုးရကိုယ္တိုင္က ဥပေဒကို ခ်ိဳးေဖာက္ၿပီးဆိုရင္ က်န္တဲ့ ႏိုင္ငံမွာ ရွိတဲ့ ျပည္သူ႔လူထုက ဥပေဒကို လိုက္နာဖို႔ အခက္အခဲေတြ အမ်ားႀကီး ရွိလာႏိုင္တယ္ေလ။  

လႊတ္ေတာ္ေတြကလည္း တည္ဆဲဥပေဒေတြကို ေလးစားလိုက္နာဖို႔ လိုတာေပါ့ ။ ျပည္သူ လူထု ကေတာ့ အရင္အစိုးရကတုန္းကလည္း ဒီလိုပဲ ၊  အခုအစိုးရလည္း ဒီလိုပဲ ။ သူတို႔ရဲ႕ ေနစဥ္ဘဝ မေျပာင္းလဲဘဲ ဒီအတိုင္း ရွင္သန္ ေနရတာပဲေလ ။ ဒါေၾကာင့္မို႔ ဥပေဒစိုးမိုးေရးကို ဥပေဒစိုးမိုးေရးအတြက္ တာဝန္ရွိတဲ့ သူေတြက ဥပေဒကို ေလးစားလိုက္နာဖို႔ တိုက္တြန္း ခ်င္တယ္။ 

အမွန္က ဒီအစိုးရလက္ထက္မွာ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္အဆင့္ အထိ အေရးယူလာႏိုင္တယ္ ဆိုတာ ေကာ္မရွင္အေနနဲ႔ ေအာင္ျမင္မႈ တစ္ခုလို ေျပာလိုရတာေပါ့။ ဒါေပမယ့္ ေကာ္မရွင္ဆီကို ေရာက္လာတဲ့ တိုင္ၾကားစာ ေသာင္းခ်ီ ေရာက္လာတယ္။ ေကာ္မရွင္ ဖြဲ႔ထားတဲ့ ၁၆ လအတြင္း မွာ တိုင္ၾကားစာေတြ ေသာင္းခ်ီ ေရာက္တယ္။ ဒါေပမဲ့ တရားစြဲဆို တင္ပို႔တဲ့ အပိုင္းမွာ ရာ ကိန္းဂဏန္းေလာက္ပဲ ရွိတယ္။  ဒါေၾကာင့္မို႔ ေကာ္မရွင္အေနနဲ႔ ဒီထက္အမ်ားႀကီး လြတ္လြတ္ လပ္လပ္နဲ႔ အလုပ္လုပ္ႏိုင္ဖို႔ လိုတယ္။ အဓိက က ေကာ္မရွင္အေပၚမွာ ၾသဇာ လႊမ္းမိုးမႈ မရွိဘဲ ဒီထက္ပိုၿပီး တြန္းအားေပး ေဆာင္ရြက္သင့္တယ္။

 အထူးသျဖင့္ ကိုယ္ရဲ႕ ကန္ထဲက ငါးေတြ ေက်ာ္ျပဖို႔ လိုတယ္။ ေျပာခ်င္တာက အစိုးရအဖြဲ႔ ၊ လႊတ္ေတာ္ေတြထဲမွာ အခုဆိုရင္ အဂတိလိုက္စားမႈ ရွိလို အေရးယူရတာေတြ ရွိတယ္လို NLD ပါတီတြင္းက လူတစ္ေယာက္က ေျပာတယ္။  အဲဒါမ်ိဳးဆိုရင္ ဒါမ်ိဳး အဂတိလိုက္စားမႈေတြ ရွိၿပီးဆိုရင္ ဘာလို႔ ေကာ္မရွင္က အေရးမယူတာလဲ ေမးခြန္းထုတ္စရာ ျဖစ္လာတယ္။ ဒါဟာ ပါတီတာဝန္ရွိသူကိုယ္တိုင္က သူတို႔ထဲမွ ဒီလိုမိ်ဳး အဂတိလိုုက္စားမႈေတြ ရွိေနပါတယ္လို႔ ထုတ္ေဖာ္ေျပာေနတဲ့အခါ ေကာ္မရွင္အေနနဲ႔ အေရးမယူႏိုင္ေသးတာေတာ့ သိပ္ၿပီးေတာ့ အားရစရာေတာ့ မရွိဘူး။ ဒီလိုမ်ိဳး အာဏာရ ပါတီရဲ႕ အဂတိလိုက္စားမႈေတြကို ေကာ္မရွင္က ခြင့္လႊတ္တဲ့ အေလ့အထကို မထားခဲ့ေစခ်င္ဘူး။ အဲဒီေတာ့ ေကာ္မရွင္ဆိုတာ အစိုးရက ဖြဲ႔စည္း ေပးတဲ့ ေကာ္မရွင္ ျဖစ္တယ္။  လြတ္လပ္စြာ သူလုပ္ငန္းေတြကို ေဆာင္ရြက္သင့္တယ္။ ပါတီ တစ္ခုခုရဲ႕ လူႀကီးတစ္ေယာက္ကို အေရးယူခါနီးမွာ ပါတီေခါင္းေဆာင္ရဲ႕ မ်က္ႏွာကို ျပန္ၾကည့္ေနရတာမ်ိဳး က်မတို႔က မျဖစ္ေစခ်င္ဘူး။ ဘယ္သူမ်က္ႏွာမွ မေထာက္သင့္ ၊ ျပည္သူ လူထုမ်က္ႏွာပဲ ေထာက္သင့္တယ္လို႔ ေျပာဆိုခ်င္တယ္။

Photo Credit- President Office

www.khitthitnews.com

ေသြးက်ေဆး ၃ မ်ိဳးဟာ ကင္ဆာေရာဂါ ျဖစ္ေစႏိုင္သည္ဟု အတည္ျပဳ

ေသြးက်ေဆး ၃ မ်ိဳးဟာ ကင္ဆာေရာဂါ ျဖစ္ေစႏိုင္သည္ဟု အတည္ျပဳ


စင္ကာပူမွာ လူနာေပါင္း ၁ သိန္းေက်ာ္ဟာ အဆိုပါ ေဆးမ်ားကို လက္ရွိ ေသာက္သံုးေနတာပါ။

စင္ကာပူမွာ ေသြးတိုးအတြက္ ေသာက္ေဆး ၃ မ်ိဳးဟာ ကင္ဆာေရာဂါျဖစ္ေစႏိုင္တာမို႔ က်န္းမာေရးဝန္ႀကီးဌာနမွ အဆိုပါေသြးက်ေဆးမ်ား ေသာက္ေနသူ လူနာမ်ားကို  ျပန္ၿပီး ေဆးစစ္ႏိုင္ဖို႔ စီစဥ္ေနပါၿပီ။



အဆိုပါ ေဆး ၃ မ်ိဳးကေတာ့
(၁) Hyperten tablet
(၂) Losagan tablet
(၃) Losartas tablet. တို႔ ျဖစ္ပါတယ္။ ပံုထဲက ဇယားထဲမွာ ေဆးနာမည္၊ စင္ကာပူမွာ ေဆးေရာင္းတဲ့ ကုမၸဏီနဲ႔ ေဆးပမာဏကိုပါ အလြယ္တကူ နားလည္ႏိုင္ရန္ေဖာ္ျပထားပါတယ္။

က်န္းမာေရးဝန္ႀကီးဌာန လက္ေအာက္ခံ ေဆးရံု ေဆးခန္းမ်ားမွ ေသြးတိုးရွိသူ လူနာမ်ားအတြက္ အမ်ားဆံုး အသံုးျပဳေနတဲ့ အဆိုပါ  ေဆး မွာ ပါဝင္တဲ့  losartan postassium ေဆးပစၥည္းဟာ ေသာက္သံုးသူလူနာမ်ားကို ေရရွည္မွာ ကင္ဆာေရာဂါ ခံစားေစႏိုင္တယ္ဆိုတာ စမ္းသပ္ခ်က္မ်ားအရ အတည္ျပဳလိုက္ၿပီမို႔ လက္ရွိ ေသာက္သံုးရန္ ၫႊန္းထာသူ လူနာမ်ားကို ေဆးမ်ားကို ဆက္ၿပီး မေသာက္ရန္ အသိေပးထားပါတယ္။ 

အဆိုပါ losartan postassium ေဆးပစၥည္းကို အိႏိၵယႏိုင္ငံ ေဆးဝါးစက္ရံု တစ္ရံုမွ ထုတ္လုပ္ေနတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။

လက္ရွိ မွတ္တမ္းအရ စင္ကာပူမွာ အဆိုပါ  ကို ေသာက္သံုးေနသူ လူနာေပါင္း ၁၃၇,၀၀၀ ရွိေနပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ အဆိုပါေဆးမ်ား ေသာက္ေနတဲ့ လူနာမ်ားရဲ႕ က်န္းမာေရးအေျခအေနကိုစစ္ေဆးဖို႔ သက္ဆိုင္ရာ ေဆးရံု ေဆးခန္းမ်ားမွ တဆင့္ အေၾကာင္းၾကားပါလိမ့္မယ္။ 

ေဆးဝါးအတြက္ အသံုးျပဳတဲ့ ေဆးပစၥည္းေတြထဲမွာ ပါဝင္တဲ့ nitrosamine inpurity, N-nitro-N-methyl-4-aminobutyric acid (NMBA) ဟာ ႏိုင္ငံတစ္ကာ ခြင့္ျပဳတဲ့ သတ္မွတ္နႈႏ္ူထားတဲ့ ေက်ာ္လြန္ေနတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ nitrosamines ဓာတ္ ေသာက္သံုးမႈမ်ားလာပါက ကင္ဆာ ေရာဂါျဖစ္ႏိုင္တဲ့ အႏၲရာယ္ရွိတာကိုလည္း စင္ကာပူ HSA မွ သတင္း ဌာနကို ရွင္းျပထားပါတယ္။

ျမန္မာေတြထဲမွာ အဆိုပါ ေဆး ၃ မ်ိဳးကို ေသြးတိုးေရာဂါအတြက္ ေသာက္သံုးေနရင္ ေသာက္ေနရာမွ ခ်က္ျခင္း ရပ္တန္႔တာမ်ိဳး မလုပ္ဘဲ ဆရာဝန္နဲ႔ တိုင္ပင္ကာ အစားထိုးမည့္ ေဆးကို ဆရာရဲ႕ ၫႊန္ၾကားမႈကို ခံယူသင့္ပါတယ္လို႔ သတင္းမွာ ေရးထားပါတယ္။

ဇူလိုင္လ ၁ ရက္ေန႔ မတိုင္ခင္ ေဆးစစ္ေဆးရန္ ရက္ခ်ိန္းယူၿပီးသားသူမ်ားအတြက္ ဆက္ၿပီး ေဆးစစ္ခ်က္ရယူပါလို႔ တိုက္တြန္းထားသလို ေနာက္ပိုင္းရက္မ်ားမွာ ရက္ခ်ိန္းယူထားသူမ်ားကိုေတာ့ ေဆးရံု ေဆးခန္းမ်ားမွ ဆက္သြယ္ၿပီး ရက္ခ်ိန္းအတြက္ စီစဥ္မယ္လို႔ သတင္းမွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။

အထူး သတိျပဳရန္ - ေသာက္လက္စေဆးကို ခ်က္ျခင္း မရပ္ပါႏွင့္၊ ေဆးအစားထိုးရန္ ဆရာဝန္ရဲ႕ ၫႊန္ၾကားခ်က္ရယူပါ။

သတင္းမူရင္း - CNA

https://www.channelnewsasia.com/news/singapore/hsa-recalls-3-brands-blood-pressure-drugs-losartan-impurity-11389238


HSA recalls 3 brands of high blood pressure drugs over potentially harmful impurity



SINGAPORE: Three brands of high blood pressure medicine containing the ingredient losartan have been recalled because they contain higher than acceptable levels of a potentially harmful impurity, the Health Sciences Authority (HSA) said on Thursday (Mar 28).

The drugs contain the active ingredient losartan potassium, which was manufactured by Indian pharmaceutical company Hetero Labs.
The affected products are the 50mg and 100mg tablets from the brands Losartas, Losagen and Hyperten and distributed by local suppliers Apotheca Marketing, Medicell Pharmaceutical and Goldplus Universal, respectively.
About 137,000 patients in Singapore are using the three recalled brands of losartan medicine, said the Ministry of Health (MOH).
Losartas is prescribed in public healthcare institutions, while Losartas, Losagen and Hyperten are prescribed at private healthcare institutions.
HSA has advised patients not to stop treatment on their own as there is no immediate health risk and sudden stopping of the drugs can pose greater immediate risk to their health.

Losartan Table 1
(Source: Health Sciences Authority)
HIGH EXPOSURE OVER A LONG PERIOD MAY INCREASE CANCER RISK
The recalled products were found to contain trace amounts of a nitrosamine impurity, N-nitro-N-methyl-4-aminobutyric acid (NMBA), which are above internationally accepted levels, HSA said.
Exposure to nitrosamines at high quantities over a long-term period may potentially increase the risk of cancer.
For example, the added cancer risk from an additional six-month exposure is estimated to be less than 0.0002 per cent.
“The risks of trace amounts of NMBA are associated with long term exposure. Sudden stopping of the medicines can pose greater and more immediate risk to patient’s health … We have advised healthcare professionals to review the medicine and treatment plans of their patients,” HSA said.

Losartan Losagen 50mg
The affected products contain the active ingredient losartan potassium. (Photo: Health Sciences Authority)

​​​​​​​



Losartan Losartas 50mg
Affected consumers are advised to consult their medical providers. (Photo: Health Sciences Authority)
HSA said that several losartan medicines have been recalled overseas since end-February due to the presence of NMBA. It tested all locally marketed losartan products for the presence of the NMBA impurity and in March found the three brands contained trace amounts of NMBA above acceptable levels.
The other seven brands of losartan medicines marketed in Singapore are not affected by this impurity.

image: https://www.channelnewsasia.com/image/11389242/0x0/978/651/a775c2a9b2580e8317c1c066db244f12/SK/losartan-table-2.jpg
Losartan Table 2
(Source: Health Sciences Authority)
NO IMMEDIATE HEALTH RISK
National Heart Centre Singapore Cardiologist Professor Ding Zee Pin said that there is no immediate health risk associated with taking the affected medicines and that patients are advised not to stop or change treatment on their own.
“As losartan is used to treat high blood pressure, stopping the medicine without replacement of other equivalent medication can increase the risk of poor control of blood pressure,” said Professor Ding, who is also on HSA's Expert Panel on Nitrosamines.
Consumers who are taking the affected medication are advised to discuss their treatment plan with their healthcare provider.
“Do not stop taking the medicines on your own until you have been provided with a replacement brand of losartan or a different medicine by your healthcare provider,” HSA said.
MOH said in its release that public healthcare institutions will be reaching out to their patients.
Those with medical appointments scheduled before Jul 1 should proceed with their appointments, at which point their doctor will advise them on alternative medicines, MOH said.
Patients whose medical appointments are scheduled on or after Jul 1 will be contacted for an earlier consultation.
TESTS CONDUCTED ON OTHER BLOOD PRESSURE MEDICATION
Losartan belongs to a class of medicines called angiotensin II receptor blockers (ARBs), which are used to treat high blood pressure, also known as hypertension.
HSA said that since June 2018, several ARB medicines have been recalled overseas due to the presence of two other nitrosamine impurities, N-Nitrosodimethylamine (NDMA) and N-Nitrosodiethylamine (NDEA).
HSA said it has tested the locally marketed ARB medicines and found that none of them contained unacceptable levels of the two impurities.
"HSA is working with companies and international regulatory agencies to verify the cause of contamination, and to formulate measures to address the issue," it said.
"HSA will require companies to make the necessary changes to their manufacturing process to ensure that the medicines do not contain these impurities in future," it added.


Read more at https://www.channelnewsasia.com/news/singapore/hsa-recalls-3-brands-blood-pressure-drugs-losartan-impurity-11389238

Sunday, March 24, 2019

Terminal 1 MaMum စားေသာက္ဆိုင္ပိုုင္ ေငြမ်ားကို အိတ္ထဲထည့္ခဲ့သူ ျမန္မာတစ္ဦး စင္ကာပူ၌ ေထာင္က်

စားေသာက္ဆိုင္ပိုုင္ ေငြမ်ားကို အိတ္ထဲထည့္ခဲ့သူ ျမန္မာတစ္ဦး စင္ကာပူ၌ ေထာင္က်

ဓာတ္ပံု-Ma Mum Facebook 
 Friday, February 08, 2019 
သူအလုပ္လုပ္တဲ့ စားေသာက္ဆိုင္ ေရာင္းရေငြေတြထဲက အနည္းဆံုး စင္ကာပူေဒၚလာ ၁၀,၀၀၀ ကို အလြဲသုံးစားျပဳခဲ့တဲ့ စားေသာက္ဆိုင္ႀကီးၾကပ္သူ ျမန္မာတစ္ဦးကို စင္ကာပူတရား႐ံုးက ေဖေဖာ္ဝါရီ ၈ ရက္ေန႔မွာ ေထာင္ဒဏ္ေလးလ ခ်မွတ္ခဲ့ပါတယ္။

ကိုသူရျမင့္လို႔ေခၚတဲ့ အဲဒီျမန္မာႏိုင္ငံသားဟာ စင္ကာပူေလဆိပ္ တာမင္နယ္ ၁ မွာရွိတဲ့ Ma Mum To Go စားေသာက္ဆိုင္မွာ ႀကီးၾကပ္သူတစ္ဦးအျဖစ္ လုပ္ကိုင္ခဲ့တယ္လို႔ စင္ကာပူ CNA သတင္းဌာနက ေရးသားထားပါတယ္။

သူဟာ ၿပီးခဲ့တဲ့ ဒီဇင္ဘာ ၇ ရက္ေန႔ကေန ၁၂ ရက္ေန႔အတြင္းမွာ ရရွိတဲ့ ေရာင္းရေငြ ေဒၚလာ ၁၀,၅၈၈ ဒသမ ၄၄ ကို ယူခဲ့တယ္လို႔ တရား႐ံုးက ၾကားနာခဲ့ပါတယ္။

အဲဒီေငြေတြကို ကုမၸဏီရဲ႕ ဘဏ္စာရင္းထဲ ထည့္ရမယ့္အစား သူက သူ႔အိတ္ထဲ ထည့္ခဲ့တာလို႔ သတင္းမွာ ေရးသားထားပါတယ္။

ဘဏ္စာရင္းထဲ ေငြေတြမေရာက္တာကို ဆိုင္ခြဲမန္ေနဂ်ာျဖစ္သူက ဒီဇင္ဘာ ၁၃ ရက္ေန႔မွာ သိရွိသြားခဲ့ပါတယ္။

အဲဒီေနာက္မွာေတာ့ ကိုသူရျမင့္က ေငြေတြကို သူ ယူထားတယ္ဆိုတာကို ဝန္ခံခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီေငြေတြနဲ႔ အေႂကြးဆပ္ခဲ့တယ္လို႔လည္း သူက ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

သူ႔လစာထဲက ေဒၚလာ ၃၀၃၁ ဒသမ ၄၁ ကို ႏႈတ္ၿပီး တစ္စိတ္တစ္ပိုင္း ျပန္ဆပ္ေငြအျဖစ္နဲ႔ ကုမၸဏီကို ျပန္ေပးခဲ့ေပမယ့္ စားေသာက္ဆိုင္အေနနဲ႔ ေဒၚလာ ၇,၅၀၀ ဆံုး႐ံႈးခဲ့တယ္လို႔ သတင္းမွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။

သူဟာ ဝန္ထမ္းတစ္ဦးအေနနဲ႔ ယံုၾကည္မႈကို ေဖာက္ဖ်က္တဲ့ျပစ္မႈ က်ဴးလြန္ခဲ့တယ္လို႔ တရား႐ံံုးက ေတြ႔ရွိခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီျပစ္မႈဟာ ေထာင္ဒဏ္ ၁၅ ႏွစ္နဲ႔ ေငြဒဏ္ပါ ခ်မွတ္ႏိုုင္ပါတယ္။

ဒါေပမယ့္ သူ႔မွာ ယခင္ျပစ္မႈက်ဴးလြန္ဖူးျခင္းမရွိတာေၾကာင့္ ေထာင္ဒဏ္ ၄ လကေန ၅ လအတြင္းသာ ခ်မွတ္ဖို႔ အစိုးရေရွ႕ေနေတြက တရား႐ံုးကို ေတာင္းဆိုခဲ့ပါတယ္။

သူ႔ရဲ႕ ျပစ္မႈအတြက္ စကားျပန္ကတစ္ဆင့္ ကိုသူရျမင့္က ဝမ္းနည္းေၾကာင္းေျပာၾကားခဲ့ၿပီး ေနာက္တစ္ႀကိမ္ ထပ္မံမက်ဴးလြန္ေတာ့ဘူးလို႔ တရားသူႀကီးကို ကတိေပးခဲ့တယ္လို႔ သတင္းမွာ ေရးသားထားပါတယ္။

ၿပီးခဲ့တဲ့လကတည္း ေဖာက္သည္ေတြထံ ၿခိမ္းေျခာက္စာေရးသားေပးပို႔ၿပီး ဒစ္ဂ်စ္တယ္ေငြေၾကးျဖစ္တဲ့ ခရစ္တိုေငြေၾကး ေတာင္းခံခဲ့တဲ့ ျမန္မာႏိုင္ငံသား အာမခံကိုယ္စားလွယ္တစ္ဦးကို စင္ကာပူတရား႐ံုးက ေထာင္ဒဏ္ ၂ ႏွစ္နဲ႔ ၅ လ ခ်မွတ္ခဲ့ပါတယ္။

သူက ဟယ္ရီေပၚတာဇာတ္လမ္းထဲက ဇာတ္ေကာင္တစ္ဦးျဖစ္တဲ့ Lord Voldemort ရဲ႕အမည္ကို အသံုးျပဳၿပီး အဲဒီလို ၿခိမ္းေျခာက္ေတာင္းခံခဲ့တာလည္း ျဖစ္ပါတယ္။

Sunday, January 20, 2019

ျမန္မာက်ပ္ေငြတန္ဖို္းက်ဆင္းျခင္း (A Crisis of Confidence)

ျမန္မာက်ပ္ေငြတန္ဖို္းက်ဆင္းျခင္း (A Crisis of Confidence)






 လြန္ခဲ့ေသာ (၅)ႏွစ္ ၊ ၂၀၁၃ ခုႏွစ္ခန္႔က ျမန္မာက်ပ္ေငြသည္ အေမရိကန္ ေဒၚလာႏွင့္ ႏႈိင္းယွဥ္ပါက တန္ဖိုးက်ဆင္းလာျခင္း အေၾကာင္းကို “Is Myanmar’s currency in crisis?” ဟူေသာ ေခါင္းစဥ္ျဖင့္ ၂၀၁၃ခုႏွစ္ ဇူလိုင္လ (၂၂)ရက္ေန႔ထုတ္ ျမန္မာတိုင္းမ္ သတင္းစာတြင္ ကၽြန္ုပ္ သည္ ေဆာင္းပါးတစ္ပုဒ္ေရးသား ခဲ့ဖူးပါသည္။

 ၂၀၁၂ ခုႏွစ္ ဧၿပီလက ကုန္သြယ္မႈလုပ္ငန္းတြင္ အေမရိကန္ ၁ ေဒၚလာသည္ က်ပ္(၈၂၀)ရွိေနရာမွ ၂၀၁၃ခုႏွစ္ ဇူလိုင္လတြင္ က်ပ္(၁၀၀၀) သို႔ ေရာက္ရွိလာျခင္းမွာ က်ပ္ေငြတန္ဖိုး သိသိသာသာ က်ဆင္းလာျခင္းပင္ျဖစ္ပါသည္။ ေဖာ္ျပပါ ေဆာင္းပါးေရးၿပီးေနာက္ ႏိုင္ငံျခားေငြ လဲလွယ္မႈႏႈန္းမွာ အေမရိကန္ ၁ ေဒၚလာလွ်င္ က်ပ္ (၁၀၀၀)ခန္႔ႏွင့္ ၂၀၁၅ခုႏွစ္အထိ အမွန္ပင္ တည္ၿငိမ္လ်က္ရွိခဲ့ပါသည္။

၂၀၁၅ခုႏွစ္ မတ္လႏွင့္ ဧၿပီလ အတြင္း ျမန္မာက်ပ္ေငြ၏ အခိုင္အမာ က်ဆင္းလာသည့္ လကၡဏာမ်ား ျဖည္းျဖည္းခ်င္းေပၚထြက္လာၿပီး ၂၀၁၅ခုႏွစ္ ၾသဂုတ္လတြင္ ျမန္မာက်ပ္ေငြတန္ဖိုးမွာ ၁ ေဒၚလာလွ်င္ က်ပ္(၁၃၀၀)သို႔ သိသိသာသာက်ဆင္းသြား ခဲ့ပါသည္။ ၂၀၁၈ခုႏွစ္ ဇြန္လမတိုင္ခင္အထိ တစ္ေဒၚလာလွ်င္ က်ပ္(၁၃၀၀)ဝန္းက်င္ရွိခဲ့ရာမွ တဖန္ ၂၀၁၈ခုႏွစ္ ၾသဂုတ္လတြင္ က်ပ္(၁၅၀၀)ေက်ာ္သို႔ တဟုန္ထိုး က်ဆင္းခဲ့ပါသည္။

ေခတၱခဏရိုက္ခတ္မႈမ်ား

 ျမန္မာက်ပ္ေငြႏွင့္ ႏိုင္ငံျခားေငြ လဲလွယ္မႈႏႈန္း မတည္မၿငိမ္ျဖစ္ရျခင္း အေၾကာင္းအရင္းကို ရွင္းလင္းေဖာ္ ျပရန္ ျဖစ္ႏိုင္ေခ် အေျမာက္အျမားရွိပါသည္။အခ်ိဳ႕က ျမန္မာက်ပ္ေငြ တန္ဖိုးက်ရျခင္းမွာ ျမန္မာက်ပ္ေငြ၏ အားနည္းခ်က္ထက္ ေဒၚလာတန္ဖိုးခိုင္မာမႈေၾကာင့္ဟု ေစာဒကတက္ၾကပါလိမ့္မည္။

 လြန္ခဲ့ေသာႏွစ္က ေဒၚလာ တန္ဖိုး၏ အညႊန္းကိန္းမွာ အမွန္ပင္ ၃% ပိုမိုအားေကာင္းလားေသာ္လည္း ျမန္မာက်ပ္ေငြ (၁၃၀၀) မွ (၁၅၀၀) သို႔ သိသိသာသာက်ဆင္းျခင္းကိုမူ အဆိုပါအခ်က္က ျပည့္ျပည့္စံုစံု ေျဖရွင္းေပးႏိုင္လိမ့္မည္ မဟုတ္ပါ။ သီးျခားမွတ္စုအေနႏွင့္ဆိုရလွ်င္ ဆက္လက္ျဖစ္ပြားလ်က္ရွိေသာ အေမရိကန္ႏွင့္တရုတ္ ကုန္သြယ္ေရး အျငင္း ပြား မႈေၾကာင့္ လြန္ခဲ့ေသာႏွစ္က တရုတ္ယြမ္ေငြမွာ ၇% ခန္႔ က်ဆင္းခဲ့ပါသည္ (မွတ္ခ်က္- ထိုင္း ဘတ္ေငြ မွာ အဆိုပါ ကာလအတြင္း အနည္းငယ္သာ ေျပာင္းလဲခဲ့ပါသည္) တရုတ္ႏိုင္ငံအား ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အဓိက ကုန္သြယ္ဖက္ႏိုင္ငံတစ္ခုအျဖစ္ ထည့္သြင္းစဥ္းစားပါက အခ်ိန္တိုအတြင္း ျမန္မာက်ပ္ေငြတန္ဖိုး ရုတ္တရက္ သိသိသာသာ က်ဆင္းသြားရျခင္း ကို ရွင္းျပႏိုင္ေကာင္း ရွင္းျပႏိုင္ပါလိမ့္မည္။

 အခ်ိဳ႕ကလည္း ေဒၚလာမ်ား ဝယ္ယူစုေဆာင္းျခင္း၊ ေစ်းကစားျခင္းႏွင့္ ေရႊေစ်းႏႈန္းမ်ားေၾကာင့္ က်ပ္ေငြတန္ဖိုးကို ထိခိုက္ရျခင္း ျဖစ္သည္ဟု  ေစာဒက တက္ႏိုင္ပါသည္။ ဤအခ်က္အလက္မ်ားမွာ အဓိကအားျဖင့္ ယာယီေခတၱခဏ ရိုက္ခတ္မႈမ်ားသာ ျဖစ္ၿပီး စီးပြားေရးဆိုင္ရာ အေျခခံဥပေဒမ်ားႏွင့္ ဆက္စပ္ပတ္သတ္ျခင္း မရွိပါ။

စီးပြားေရးတိုင္ရာ အေျခခံသေဘာတရား (ဥပေဒသ)မ်ား

 ကၽြန္ုပ္တို႔ နားလည္ေသာ စီးပြားေရးဆိုင္ရာ အေျခခံသေဘာတရားမ်ားအရ က်ယ္ျပန္႔္ေသာ အႀကီးစား စီးပြားေရးလုပ္ငန္းအေျခအေနမ်ားကို ထိခိုက္္လာလွ်င္လည္း ေငြေၾကးတန္ဖိုးမ်ား က်ဆင္းလာတတ္ပါသည္။

 အထူးသျဖင့္ ကုန္သြယ္ေရး လိုေငြျပခဲ့လွ်င္လည္း ထံုးစံအားျဖင့္ ေငြေၾကးတန္ဖိုးက်ျခင္း/ေလွ်ာ့ခ်ျခင္းမ်ားကို ဦးတည္ေစႏိုင္ပါသည္။ ႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံ၏ခန္႔မွန္းေျခ ရသံုးေငြစာရင္းတြင္ လိုေငြျပျခင္းႏွင့္ ေငြေၾကးေဖာင္းပြျခင္း တို႔ေၾကာင့္လည္း ေငြတန္ဖိုးက်ႏိုင္ပါသည္။

 ေငြေၾကးတန္ဖိုးေလ်ာ့က်ေနစဥ္ ကာလအတြင္း ျမန္မာက်ပ္ေငြတန္ဖိုး က်ရျခင္း အေၾကာင္းအရင္းကို အက်ိဳးသင့္ အေၾကာင္းသင့္ ရွင္းျပရန္ မခက္ခဲလွပါ။ ဥပမာအားျဖင့္ ၂၀၁၂-၂၀၁၃ ခုႏွစ္ကာလမ်ားအတြက္ က်ပ္ေငြတန္ဖိုး က်ဆင္းမႈအတြက္ ေဆြးေႏြးမႈမ်ားျပဳလုပ္ခဲ့ၾကၿပီး ထိုေဆြးေႏြးမႈ မ်ားထဲတြင္ ျပင္ပေၾကြးၿမီမ်ားျမင့္တက္ျခင္း (ျပည္သြင္းအသားတင္ကုန္ထုတ္လုပ္မႈ GDP တန္ဖိုး၏ ၂၃%)၊ သြင္း ကုန္မ်ားျမင့္မားျခင္း၊ ႏိုင္ငံေတာ္၏ ရသံုးေငြစာရင္းတြင္ လိုေငြမ်ားျမင့္မားေနျခင္းတို႔ ပါဝင္ခဲ့ပါသည္။

 ၂၀၁၄-၂၀၁၅ခုႏွစ္အတြင္း ကုန္သြယ္မႈလိုေငြ ၂.၈% ရွိခဲ့ရာမွ ၂၀၁၅-၂၀၁၆ ခုႏွစ္တြင္ ကုန္သြယ္လိုေငြ ၆.၈% သို႔ ခုန္တက္ခဲ့သျဖင့္ ေငြေၾကးေဖာင္းပြမႈမွာလည္း ျမင့္တက္ခဲ့ပါသည္။ အဆိုပါ အခ်က္ (၂ )ခ်က္မွာ ၂၀၁၅ခုႏွစ္တြင္ ျမန္မာက်ပ္ေငြတန္ဖိုး (၁၀၀၀) က်ပ္မွ (၁၃၀၀)က်ပ္သိို႔ က်ဆင္းရျခင္း၏ ေနာက္သြယ္မွ တြန္းအားမ်ားပင္ ျဖစ္ပါ သည္။

 ၂၀၁၈ခုႏွစ္တြင္လည္း မည္သည့္အတြက္ေငြ တန္ဖိုးက်ဆင္းရျပန္သနည္း။ တဖန္ ကုန္သြယ္မႈလိုေငြျပျခင္း ပင္ အဓိကအခ်က္အျဖစ္ ညႊန္းရမည္ျဖစ္သည္။
 ျမန္မာက်ပ္ေငြတန္ဖိုးေလ်ာ့က်ျခင္းအဓိက ကာလအပိုင္းအျခား (၃) ခုျဖစ္သည့္ ၂၀၁၃ခုႏွစ္၊ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္ႏွင့္ ၂၀၁၈ခုႏွစ္တို႔ကို ၾကည့္လွ်င္ကုန္သြယ္ေရးလိုေငြျပမႈသည္ က်ပ္ေငြတန္ဖိုး က်ဆင္းရသည့္ အေၾကာင္း အရင္း အခ်က္အလက္အျဖစ္ အစဥ္အျမဲ ပါဝင္ေနသည္ကို ေတြ႔ရမည္ျဖစ္သည္။ 

၂၀၁၁ ခုႏွစ္မွစ၍ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ကုန္သြယ္ေရးလိုေငြျပမႈ (ပို႔ကုန္တန္ဖိုးႏွင့္ သြင္းကုန္တန္ဖိုးၾကား ျခားနားျခင္း) အစဥ္အၿမဲ ဆက္တိုက္ ျဖစ္ေပၚေနရျခင္းက ဤအခ်က္မွန္ကန္ေၾကာင္း ေဖာ္ျပေနပါသည္။

 ျမန္မာႏိုင္ငံဗဟိုစာရင္းအင္းအဖြဲ႔၏ အစီရင္ခံစာအရ လိုေငြျပမႈတန္ဖိုးမွာ ၂၀၁၇-၂၀၁၈ခူႏွစ္တြင္ ၃.၈၄ဘီလီယမ္ ရွိခဲ့ၿပီး ၂၀၁၆-၂၀၁၇ခုႏွစ္တြင္ ၅.၂၆ ဘီလီယမ္ရွိခဲ့ပါသည္။

၂၀၁၂ခုႏွစ္မွစတင္၍ က်ပ္ေငြတန္ဖိုး ေရရွည္က်ဆင္းေနျခင္း။ ႀကီးမားေသာ ျပႆနာတစ္ခု

 ျမန္မာက်ပ္ေငြတန္းဖိုးက်ဆင္းရျခင္းကို တစ္ကန္႔ျခင္း တစ္ကန္႔ျခင္း ဆန္းစစ္သံုးသပ္မည့္အစား ျမန္မာက်ပ္ေငြ၏ ေရရွည္ကာလ တန္ဖိုးကို စဥ္းစားသံုးသပ္ရပါမည္။

 ၂၀၁၂ခုႏွစ္မွစတင္လွ်င္ ၂၀၁၈ခုႏွစ္ ၏က်ပ္ေငြမွာ ရာခိုင္ႏႈန္းနီးပါး(၅၀)နီးပါးက်ဆင္းခဲ့ပါသည္။ (၂၀၁၂ခုႏွစ္တြင္ ၁ ေဒၚလာ လွ်င္ ျမန္မာက်ပ္ေငြ ၈၂၀မွ ၂၀၁၈ခုႏွစ္ ၾသဂုတ္လတြင္ က်ပ္ေငြ (၁၅၅၀)အထိ က်ဆင္းခဲ့ပါသည္) ။ ဤကဲ့သို႔ေသာ ေရရ်ည္ေငြတန္ဖိုးက်ဆင္းမႈအား အထက္ပါ ေဆြးေႏြးခဲ့ေသာ အေၾကာင္းျပခ်က္မ်ားျဖင့္ ရွင္းျပႏိုင္မည္လား?  ေဒၚလာေငြတန္ဖိုး ခိုင္မာလာျခင္း ၊ ေဒၚလာမ်ားကိုဝယ္ယူစုေဆာင္းျခင္း၊ ေစ်းကစားျခင္စသည့္ အခ်က္မ်ားသည္ ယာယီသာျဖစ္ၿပီး က်ပ္ေငြတန္ဖိုးကို ၾကာရွည္က်ဆင္းေစႏိုင္မည္မဟုတ္ပါ။ (ျပည္သူမ်ားအေနႏွင့္ ရံဖန္ရံခါ ေဒၚလာေငြ ဝယ္ယူစုေဆာင္းျခင္း၊ ေစ်းကစားျခင္းမ်ားကို ျပဳလုပ္ႏိုင္ေသာ္လည္း အစဥ္အျမဲျပဳလုပ္ေနမည္ ဆိုပါက ျမန္မာက်ပ္ေငြတြင္ အမွန္တကယ္ပင္ တစ္စံုတရာခ်ိဳ႕ယြင္းမႈရွိေန၍ ျဖစ္ေကာင္းျဖစ္ႏိုင္ပါသည္။)  ေငြတန္ဖိုး၏ ၅၀% ခန္႔ ဆံုးရံႈးရျခင္းမွာ အထူးဂရုျပဳရမည့္ စိုးရိမ္စရာ အခ်က္တစ္ခုပင္ျဖစ္ပါသည္။ 

၂၀၁၂ခုႏွစ္မွ စတင္၍ျမန္မာႏိုင္ငံ၏စီးပြားေရး အေျခအေန ပို၍သိသာစြာဆိုးရြားျခင္းက ယခုကဲ့သို႔က်ပ္ေငြတန္ဖိုးက်ဆင္းျခင္း ၏ အေၾကာင္းအခ်က္တစ္ရပ္ျဖစ္ႏိုင္မလား ? ကုန္သြယ္မႈလိုေငြ ျပျခင္းကဲ့သို႔ေသာ စီးပြားေရးအေျခခံ သေဘာတရားမ်ားက ေရရွည္ေငြတန္ဖိုး က်ျခင္းကို ရွင္းျပႏိုင္မည္လား?

 ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ကုန္သြယ္ေရးလိုေငြျပမႈအား ပိုင္းျခားစိတ္ျဖာ ေဝဖန္ျခင္း မျပဳမီ အျခားေသာဖြံ႔ၿဖိဳးဆဲႏိုင္ငံ မ်ားလည္း အလားတူ ကုန္သြယ္ေရလိုေငြျပမႈကို ႀကံဳေတြ႔ခဲ့ၾကၿပီးျဖစ္ေၾကာင္း သတိျပဳရမည္ ျဖစ္ပါသည္။ သို႔ရာတြင္ အဆိုပါႏိုင္ငံမ်ားမွာ ယခုအခ်ိန္အထိ ေငြေၾကးတည္ျငိမ္မႈကို ေကာင္းစြာစီမံခန္႔ခြဲ ထိန္းသိမ္း ထားႏိုင္ေၾကာင္း ေတြ႔ရွိရမည္ျဖစ္သည္။

 ၂၀၀၅ခုႏွစ္မွ ၂၀၀၈ခုႏွစ္အတြင္း ဗီယက္နမ္ႏိုင္ငံသည္ ႀကီးမားေသာ  ေငြေၾကးလိုေငြျပမႈကို ႀကံဳေတြ႔ခဲ့ရပါသည္။ သို႔ေသာ္ျငား လည္း ယင္း၏ျပည္ပေငြေပးေငြ ယူရွင္းတမ္း (Balance of Payment) ၏အေျခအေနမွာ သိသိသာသာပင္ အေကာင္းဘက္သို႔ ညႊန္ျပေနၿပီး ေငြလံုးေငြရင္း စီးဝင္မႈမွာ ကုန္သြယ္ေရးလိုေငြျပျခင္းကို ကာမိႏိုင္ခဲ့ပါသည္။ 

ဥပမာအားျဖင့္ ၂၀၀၈ခုႏွစ္တြင္ ဗီယက္နမ္ႏိုင္ငံ စာရင္းရွင္းလိုေငြမွာ ျပည္တြင္းအသားတင္ကုန္ထုတ္လုပ္မႈ (GDP) ၏ ၁၁.၉% ျဖစ္ခဲ့ေသာ္လည္း ဝင္ေရာက္လာသည့္ ေငြလံုးေငြရင္း (ဘ႑ာေရး ေငြစာရင္းလက္က်န္ဟု ဆိုေသာစာရင္းေဖာ္ျပခ်က္အရ) မွာ ကုန္သြယ္မႈလိုေငြထက္ပိုမိုမ်ားျပားသျဖင့္ ေငြေၾကးတည္ျငိမ္ မႈရွိရန္  ေကာင္းစြာစီမံခန္႔ခြဲႏိုင္ခဲ့ပါသည္။ 

အဆိုပါအခ်ိန္ကာလ အတြင္း ဗီယက္နမ္ေငြေၾကး ေဒါင္ (Dong) တန္ဖိုးမွာ အနည္းငယ္သာေျပာင္းလဲခဲ့ပါသည္။ ကေမၻာဒီယားႏိုင္ငံသည္ လည္း ၂၀၀၅ခုႏွစ္မွ ၂၀၁၁ အတြင္း လိုေငြျပမႈႏွင့္ ႀကံဳခဲ့ရပ္သည္။

 သို႔ေသာ္ ထိုကာလတစ္ေလွ်ာက္လံုး ကေမၻာဒီးယား၏ ျပည္ပေငြးေပးေငြယူရွင္းတမ္း (Balance of Payment ) မွာ အေကာင္းဘက္သို႔သာ ဦးတည္ေနၿပီး သံုးေငြရီယယ္(Riel) ၏ ေငြလဲႏႈန္းမွာ အနည္းငယ္သာ  အေျပာင္းအလဲရွိခဲ့ပါသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ျမင့္မားေသာသြင္းကုန္ေၾကာင့္ ျဖစ္ေပၚလာေသာ လိုေငြကို ေပးေခ်ႏိုင္ရန္ ႏိုင္ငံျခား တိုက္ရိုက္ ရင္းႏွီးျမွပ္ႏွံမႈ (FDI) မွ လံုေလာက္ေသာရင္းႏွီးျမွပ္ႏွံေငြမ်ား ဝင္ေရာက္လာပါၿပီလား?

 ျမန္မာႏိုင္ငံ ဗစိုစာရင္းအင္းအဖြဲ႔၏ အစီရင္ခံဝါဒအဆိုအရ ၂၀၁၇-၂၀၁၈ခုႏွစ္တြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံရင္းႏွီးျမွပ္ႏွံ မႈေကာ္မရွင္မွ အတည္ျပဳထားေသာ ႏိုင္ငံျခားတိုက္ရိုက္ ရင္းႏွီးျမွပ္ႏွံမႈ (FDI) ပမာဏမွာ အေမရိကန္ေဒၚလာ ၆.၁၁ ဘီလီယံရွိေသာ္လည္း အမွန္တကယ္ပမာဏမွာ ၄.၃၄ ဘီလီယံသာရွိခဲ့ပါသည္။

 (၂၀၁၈ခုႏွစ္ ဧၿပီလ ၂၇ရက္ေန႔ ရင္းႏွီးျမွပ္ႏွံမႈႏွင့္ ကုမၸဏီမ်ား ညႊန္ၾကားမႈဦးစီးဌာန (DICA) ၏ သတင္းထုတ္ျပန္ခ်က္) ၂၀၁၆-၂၀၁၇ခုႏွစ္ႏွင့္ ၂၀၁၅-၂၀၁၆ခုႏွစ္တို႔အတြက္ အမွန္တကယ္ပမာဏကို ထုတ္ျပန္ခဲ့ျခင္းမရွိေသာ္လည္း အတည္ျပဳထားေသာပမာဏမ်ားမွာ အေမရိကန္ေဒၚလာ ၆.၆၅ ဘီလီယမ္ႏွင့္ စအေမရိကန္ေဒၚလာ ၉.၅ဘီလီယမ္အသီးသီး ရွိၾကပါသည္။

 ႏိုင္ငံျခားတိုက္ရိုက္ရင္းႏီးျမွပ္ႏွံမႈရရွိေသာ ေငြလံုးေငြရင္းမွာ အၾကမ္းအားျဖင့္ ကုန္သြယ္မႈလိုေငြကို ကာမိႏိုင္မည္ဟုယူဆရသည္။ ဤအခ်က္ကို အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ  ေငြေၾကး ရန္ပံုေငြအဖြဲ႔ (IMF) ၏ ၂၀၁၈ခုႏွစ္ မတ္လ အစီရင္ခံစာတြင္လည္း မွတ္ခ်က္ျပဳထားပါသည္။

 ၂၀၁၄ခုႏွစ္မွ စတင္၍ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ေငြေပးေငြယူရွင္းတမ္း (BOP) တစ္နည္းအားျဖင့္ သြင္းကုန္တန္ဖိုးႏွင့္ ထုတ္ကုန္တန္ဖိုး ယွဥ္ၾကည့္ျခင္း မဟုတ္ဘဲ စုစုေပါင္း ဝင္ေငြႏွင့္ ထြက္ေငြ ယွဥ္ၾကည့္ျခင္းသည္ နည္းပင္နည္းျငား  ေသာ္လည္း အေကာင္းဘက္သို႔ ဦးတည္ေနေၾကာင္းကို လိုေငြအနည္းငယ္ျပခဲ့သည့္၂၀၁၅-၂၀၁၆ ဘ႑ာေရး ႏွစ္မွအပ ေတြ႔ရမည္ျဖစ္သည္။ ၂၀၁၅-၂၀၁၆ခႏွစ္လိုေငြျပမႈသည္လည္း ျမန္မာက်ပ္ေငြတန္ဖိုး ၁၀၀၀ မွ ၁၃၀၀ သို႔ က်ဆင္းသည္ႏွင့္ တိုက္ဆိုင္ေနေၾကာင္းေတြ႔ရမည္ျဖစ္ပါသည္။

မည္သည့္ကိစၥရပ္မ်ားမွားယြင္းခဲ့သနည္း

 လြန္ခဲ့သည့္ (၆)ႏွစ္တာကာလအတြင္း ျဖစ္ထြန္းမႈမ်ားကို ျပန္လည္စမ္းစစ္ၾကည့္လွ်င္ အေပါင္းလကၡဏာ  ေသာ ရလဒ္ႏွင့္ အႏုတ္လကၡဏာေဆာင္ေသာရလဒ္ ႏွစ္ခုစလံုးကို ေတြ႔ရမည္ျဖစ္သည္။
 အႏုတ္လကၡဏာေဆာင္သည့္ဘက္တြင္
- ျပည္တြင္းအသားတင္ကုန္ထုတ္လုပ္မႈ (GDP) တိုးတက္မႈႏႈန္းႏွင့္ႏိုင္ငံျခားတိုက္ရိုက္ ရင္းႏွီးျမွပ္ႏွံေငြ (FDI) ဝင္ေရာက္မႈ ေႏွးေကြးျခင္း
- ၂၀၁၆-၂၀၁၇ခုႏွစ္တြင္ စာရင္းရွင္အပ္ေငြက်ဆင္းျခင္း (သို႔ေသာ္၂၀၁၇-၂၀၁၈တြင္ တိုးတက္လာမည္ ဟု ေမွ်ာ္လင့္ရသည္)။

အေပါင္းလကၡဏာေဆာင္သည့္ဘက္တြင္
- ဘ႑ာေရးလိုေငြျပမႈႏွင့္ ေငြေၾကးေဖာင္းပြမႈ ႏွစ္ခုစလံုး ေလ်ာ့က်ျခင္း
- ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ျပင္ပ ေၾကြးၿမီမ်ားကို ေလွ်ာ့ခ်ႏိုင္ျခင္း (၂၀၁၈ခုႏွစ္တြင္ ျပည္တြင္းအသားတင္ကုန္  ထုတ္လုပ္မႈ၏ ၁၄.၅%)
ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္းႏိုင္ငံျခားတိုက္ရိုက္ရင္းႏွီးျမွပ္ႏွံမႈဝင္ေရာက္ေလ်ာ့က်ျခင္းႏွင့္  လိုေငြျပမႈျမင့္တက္ ျခင္း တို႔ႀကံဳေတြ႔ေနစဥ္တြင္ ဘ႑ာေရးလိုေငြျပမႈႏွင့္ ေငြေၾကးေဖာင္းပြမႈတို႔မွ လည္း ေလ်ာ့က်ခဲ့ပါသည္။

 ျမန္မာ့ ကုန္သြယ္မႈလိုေငြကို အျခားေသာ အရင္းအျမစ္မ်ားမွ ဝင္လာေသာ ေၾကးေငြးမ်ားႏွင့္ အဓိကအားျဖင့္ က်ားကန္ ႏိုင္ပါသည္။ ေဒၚလာေငြေၾကး ခိုင္မာလာမႈ အခ်က္တစ္ခုတည္းျဖင့္ သိသာေသာ ေရရွည္ေငြေၾကး တန္ဖိုးက်ျခင္း  အား ရွင္းလင္းျပႏိုင္မည္မဟုတ္ေပ။ လြန္ခဲ့ေသာ ၆ ႏွစ္တာ ကာလအတြင္း ျဖစ္ေပၚခဲ့ေသာ အေပါင္းလကၡဏာ  ေဆာင္သည့္ ရလဒ္ႏွင့္ အႏုတ္လကၡဏာေဆာင္ေသာ ရလဒ္ ၂ခုစလံုးစဥ္းစားလွ်င္ ျမန္မာက်ပ္ေငြတန္ဖိုး တစ္ဝက္ခန္႔ က်သြားျခင္းကို နားလည္ရန္ အေတာ္အတန္ခက္ခဲပါလိမ့္မည္။ သို႔ျဖစ္လွ်င္ မည္သည့္အရာသည္ က်ပ္ေငြတန္ဖိုးကို သိသိသာသာ က်ဆင္းေစခဲ့ပါသနည္း။

အနာဂတ္ေမွ်ာ္မွန္းခ်က္

 ဘ႑ာေရးဆိုင္ရာ ပိုင္ဆိုင္မႈအားလံုး၏ တန္ဖိုးအား လက္ရွိအေျခခံသဘာတရားတစ္ခုတည္းျဖင့္ ဆံုးျဖတ္၍ မရႏိုင္ေပ။ ယင္းတို႕၏အနာဂတ္ ေမွ်ာ္မွန္းထားသည့္ စြမ္းေဆာင္မႈမ်ားကိုပါ ထည့္သြင္းစဥ္းစားရမည္ ျဖစ္သည္။ 

လြန္ခဲ့ေသာနွစ္အနည္းငယ္မွစ၍ ျမန္မာက်ပ္ေငြ ထိုးက်ရျခင္းမွာ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ယခင္ႏွင့္ ယခု  စီးပြားေရးေဆာင္ရြက္မႈ တစ္ခုတည္း၏ အက်ိဳးဆက္ေၾကာင့္မဟုတ္ေပ။

 ျပည္သူမ်ား၏ အနာဂတ္  ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္မ်ားေၾကာင့္လည္းျဖစ္သည္။ ကၽြႏု္ပ္၏ အထက္ပါ ေဆြးေႏြးသံုးသပ္ခ်က္မ်ားကို ၾကည့္လွ်င္ လက္ရွိစီးပြားေရး အခင္းအက်င္းသည္ ေမွ်ာ္မွန္းထားသည့္ေအာက္သို႔ ေရာက္ရွိေနေသာ္လည္း လံုးဝ စိတ္ပ်က္ စရာေတာ့ မဟုတ္ေခ်။

 သုိ႔ရာတြင္ ျပည္သူမ်ား၏ အနာဂတ္ေမွ်ာ္မွန္းခ်က္မွာ ေမွ်ာ္လင့္ခ်င္ကင္းမဲ့သကဲ့သို႔ ျဖစ္ေန ၿပီး အက်ိဳးဆက္အားျဖင့္ အနာဂတ္တြင္ ျပည္သူမ်ားသည္ေငြေၾကးေပၚတြင္ ယံုၾကည္မႈ ကင္းမဲ့လာမည္ျဖစ္သည္။

 အဘယ္ေၾကာင့္နည္း?
 ႏိုင္ငံတကာေငြေၾကးရန္ပံုေငြအဖြဲ႔၏ ၂၀၁၈ခုႏွစ္ အစီရင္ခံစာအရ ျမန္မာႏိုင္ငေတာ္ဗဟိုဘဏ္သည္ ၂၀၁၃-၂၀၁၄ခုႏွစ္တြင္ အေမရိကန္ေဒၚလာ ၄.၄ ဘီလီယံ၊ ၂၀၁၄-၂၀၁၅ခုႏွစ္တြင္ ၅.၁၃ ဘီလီယံ၊ ၂၀၁၅-၂၀၁၆ခုႏွစ္တြင္ ၄.၇၆ ဘီလီယံ၊ ၂၀၁၆-၂၀၁၇ ခုႏွစ္တြင္ ၅.၁၃ ဘီလီယံ၊ ၂၀၁၇-၂၀၁၈ခုႏွစ္တြင္ ခန္႔မွန္း ၅.၃၇ ဘီလီယံ အသီးသီးကို အရန္ေငြအျဖစ္ ထားရွိခဲ့ပါသည္။

 ဤကိ္န္းဂဏန္းမ်ားအရ ၂၀၁၈-၂၀၁၉ခုႏွစ္တြင္ အေမရိကန္ေဒၚလာ ၇ ဘီလီယံ သို႔ တိုးတက္လာမည္ဟု ေမွ်ာ္လင့္ရပါသည္။ ၂၀၁၄-၂၀၁၅ ဘ႑ာႏွစ္အတြင္း ႏိုင္ငံေတာ္ဘဏ္မ်ားတြင္ ေနာက္ထပ္ ၄ ဘီလီယံ (ႏီုင္ငံေတာ္ဗဟိုဘဏ္တြင္ အရန္ထားရွိေသာ ေငြေၾကးမပါ) ထားရွိခဲ့ပါသည္။ 

သို႔ရာတြင္ လြန္ခဲ့ေသာႏွစ္အနည္းငယ္အတြင္ ဗဟိုဘဏ္သည္ အရန္ေငြေၾကးမ်ားကို သံုးစြဲၿပီး က်ပ္ေငြတန္ဖိုး တည္ျငိမ္ရန္ အနည္းငယ္သာ ကုညီေဆာင္ရြက္္ခဲ့ပါသည္။ ဥပမာ အားျဖင့္ ၂၀၁၇ခုႏွစ္ ဇန္နဝါရီလ ၁ ရက္ေန႔ တြင္ ဗဟိုဘဏ္သည္ ေဒၚလာ(၁၀၀)ကို ေလလံေစ်းကြက္တြင္ေရာင္းခ်ေပး ခဲ့ပါသည္။ ဝယ္လိုအားမွာ ေဒၚလာ ၃သန္းေက်ာ္ရွိေနခဲ့ပါသည္။

 ဗဟိုဘဏ္အေနအထားမွာႏိုင္ငံတကာေငြေၾကး ရန္ပံုေငြအဖြဲ႔ (IMF) ၏ အၾကံျပဳခ်က္ျဖင့္ လုပ္ကုန္ေနရေသာ အေနအထားျဖစ္ပါသည္။ ႏိုင္ငံတကာေငြေၾကး ရန္ပံုေငြအဖြဲ႔၏ အႀကံျပဳေထာက္ခံခ်က္မွာ “ေငြလဲႏႈန္းကို ရွင္းထားရန္” ျဖစ္သည္။ ဆိုလိုသည္မွာ က်ပ္ေငြတန္ဖိုး က်ဆင္းပါက မည္သည့္အရာမွ ေဆာင္ရြက္ျခင္းမျပဳရန္ျဖစ္သည္။ 

ဤအေပၚ အေျခခံစဥ္းစားလွ်င္ ကၽြန္ုပ္ အေနျဖင့္ ျမန္မာက်ပ္ေငြတန္ဖိုး မၾကာမီအခ်ိန္တိုအတြင္း ျပန္လည္တိုးတက္လာလိမ့္မည္ဟု မထင္မိပါ။

 ေငြလဲႏႈန္းအရွင္ထားျခင္း၏ ေနာက္ကြယ္မွရည္ရြယ္ခ်က္မွာ ေငြေၾကးတန္ဖိုးက်ဆင္းခြင့္ ျပဳျခင္းျဖင့္ သြင္းကုန္မ်ားကို ကန္႔သတ္ၿပီး ပို႔ကုန္မ်ားခ်ဲ႕လုပ္ကိုင္ျခင္းကို အားေပးရန္အတြက္ ျဖစ္ပါသည္။

 ဤသည္မွာ အျခားႏို္င္ငံမ်ားအတြက္ မွန္ကန္ႏိုင္ေသာ္လည္း ျမန္မာႏိုင္ငံ အေရးကိစၥအတြက္မူ ထိုသို႔မဟုတ္ခဲ့ေပ။ ျမန္မာ့ စက္မႈလုပ္ငန္းမ်ားမွာ ေကာင္းစြာမဖြံ႔ၿဖိဳးေသးသျဖင့္ က်ပ္ေငြတန္ဖိုးက်ဆင္းျခင္းသည္ ပို႔ကုန္ကို အရွိန္ျမွင့္တင္ရန္ မစြမ္းေဆာင္ႏိုင္ခဲ့ပါ။

 ျမန္မာႏို္င္ငံသည္ အျခားဖြံ႔ၿဖိဳးဆဲႏို္င္ငံမ်ားကဲ့သို႔ မရွိမျဖစ္လိုအပ္ေသာ ကုန္ပစၥည္းမ်ားကို
တင္သြင္းေနရစဲျဖစ္ရာ ေငြလဲႏႈန္းေလ်ာ့က်ျခင္းဆိုသည့္ အေၾကာင္းေၾကာင့္ မည္သို႔မွ် သြင္းကုန္ေလွ်ာ့ခ်ျခင္း ကိုလည္း မျပဳလုပ္ႏိုင္ခဲ့ပါ။ 

ထို႔ေၾကာင့္ပင္ ကၽြန္ုပ္တို႔သည္ က်ပ္ေငြတန္ဖိုးက်ဆင္းေနေသာ္လည္း ကုန္သြယ္မႈလိုေငြမွာ ရံဖန္ရံခါ က်ယ္ျပန္႔လာသည္ကို ေတြ႔ၾကမည္ျဖစ္သည္။ ျမန္မာက်ပ္ေငြ တန္ဖိုးက်ျခင္းသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံကို မ်ားမ်ားစားစားအက်ိဳးမျပဳခဲ့ပါ။

 ကၽြန္ုပ္အေနႏွင့္ က်ပ္ေငြတန္ဖိုးက်ဆင္းျခင္း သည္ အခ်ည္းႏွီးဟု ေစာဒဂမတက္လိုပါ။ သို႕ရာတြင္ ေငြတန္ဖိုး၏ ၅၀% က်ဆင္းရျခင္းရျခင္းအတြက္မူ ကၽြန္ုပ္ တို႔သည္ ပိုမိုေကာင္းမြန္ေသာ အေနအထားရွိသည့္ ကုန္သြယ္မႈ တစ္ခုကို မေမွ်ာ္လင့္ႏို္င္ဘူးလား။

 လြတ္လပ္ေသာ ေစ်းကြက္စီးပြားေရးသည္ ေစ်းကြက္၏ ေရာင္းလိုအားႏွင့္ ဝယ္လိုအားေပၚလိုက္၍   ေငြလဲႏႈန္း အတက္အက်ျဖစ္ျခင္းမွာ ပံုမွန္ျဖစ္သည္။ သို႔ရာတြင္ ရုတ္တရက္မေမွ်ာ္လင့္ဘဲ ေငြေၾကးတန္ဖိုး သိသိ သာသာ မတည္မျငိမ္ျဖစ္ျခင္းမွာမူ စိုးရိမ္စရာျဖစ္ခဲ့ပါသည္။

 ဤကဲ့သုိ႔ က်ပ္ေငြျဖစ္ေနခဲ့ျခင္းမွာ လြန္ခဲ့ေသာ ၆ႏွစ္မွ စ၍ ၂၀၁၃ခုႏွစ္၊ ၂၀၁၅ခုႏွစ္ႏွင့္ ယခု ၂၀၁၈ခုႏွစ္တို႔တြင္ ျဖစ္ေပၚခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။

 က်ယ္ျပန္႔ေသာ  ေငြလဲႏႈန္းအေျပာင္းအလဲ အတက္အက်ျဖစ္ျခင္းသည္ အမ်ားျပည္သူႏွင့္ ရင္းႏွီးျမွပ္နွံမည့္သာမ်ား၏ ယံုၾကည္မႈကို တစ္စ တစ္စ ဆုတ္ယုတ္ေလ်ာ့ပါးေစမည္ ျဖစ္သည္။

 ထို႔အျပင္ ရင္းႏွီးျမွပ္ႏွံမႈအတြက္ စီမံခ်က္မ်ားကိုလည္း ခက္ခဲေစၿပီး အလားအလာရွိေသာ ရင္းႏီွးျမွပ္ႏွံမႈမ်ားကိုလည္း ေလ်ာ့ပါးေစသည္။ ေငြလံုး   ေငြရင္းျဖင့္ တင္သြင္းရမည့္ မ တည္ပစၥည္း (ဥပမာ-စက္ပစၥည္းမ်ား) မ်ားတင္သြင္းျခင္းကို ေလွ်ာ့ခ်သျဖင့္ စီးပြားေရး တိုးတက္မႈကို ထိုင္းမိႈင္းေစပါသည္။

 ဤ အက်ိဳးဆက္ ရလဒ္ေၾကာင့္ပင္ ဖြံ႔ၿဖိဳးဆဲႏိုင္ငံမ်ားသည္ တည္ျငိမ္ေသာေငြလဲႏႈန္းကိုထိန္းထားလိုၾကျခင္းျဖစ္သည္။ထိုုင္းႏိုင္ငံသည္ ၁၉၉၇ခုႏွစ္ ေငြေၾကးအၾကပ္အတည္း ကာလမွလြဲလွ်င္ တည္ျငိမ္ေသာ ေငြလဲႏႈန္းကို ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ထိန္းထားႏို္င္ခဲ့သည္။

 တရုတ္ျပည္သည္လည္း မ်ားစြာတည္ျငိမ္ေသာေငြလဲႏႈန္း ကိုထိန္းထားႏိုင္ခဲ့သည္။ႏိုင္ငံျခားေငြလဲသည့္ေစ်းကြက္တြင္ အျမဲတမ္းဝင္ေရာက္ စြက္ဖက္ရမည္ဟု ကၽြန္ုပ္ အႀကံမျပဳလိုပါ။ 

သို႔ေသာ္ ေငြလဲႏႈန္း လြန္ကဲစြာ မတည္မျငိမ္ျဖစ္ျခင္း၊ အလြန္အမင္း ထိုးက်ျခင္းမ်ားျဖစ္သည့္ ကာလတြင္ ဗဟိုဘဏ္၏မူဝါဒ ျဖစ္ေသာ ဝင္မစြက္ဖက္ေရး (လံုးဝဝင္မေျပာေရးႏွင့္ လံုးဝ ဝင္မလုပ္ေရး) ကို ျပန္လည္စဥ္းစား သံုးသပ္သင့္ပါသည္။ 

အေျခခံ စီးပြားေရး သေဘာတရားမ်ား အလြန္ အႏုတ္သေဘာအေဆာင္သည့္အခါ ျဖစ္ေပၚတတ္သည့္ အထူးကိစၥရပ္ပင္ျဖစ္သည္။ ျမန္မာက်ပ္ေငြကို လြတ္လြတ္လပ္လပ္ ႏွစ္မ်ားစြာ အႀကီးအက်ယ္ က်ဆင္းေစျခင္း (၂) ႏွစ္ တစ္ႀကိမ္ ျဖစ္ေပၚေနပါက ရင္းႏွီးျမွပ္ႏွံသူမ်ား ေဒသခံစီးပြားေရးလုပ္ငန္းမ်ား၊ သာမန္ျပည္သူမ်ားအၾကားတြင္ ယံုၾကည္မႈ က်ဆင္းေစႏိုင္ပါသည္။

Translated from the original article "Decline  of kyat: A crisis of confidence."

Min Thu Maung (Ph.D.)

Thursday, January 17, 2019

ျမန္မာက်ပ္ေငြတန္ဖို္းက်ဆင္းျခင္း (A Crisis of Confidence)

ျမန္မာက်ပ္ေငြတန္ဖို္းက်ဆင္းျခင္း (A Crisis of Confidence)







 လြန္ခဲ့ေသာ (၅)ႏွစ္ ၊ ၂၀၁၃ ခုႏွစ္ခန္႔က ျမန္မာက်ပ္ေငြသည္ အေမရိကန္ ေဒၚလာႏွင့္ ႏႈိင္းယွဥ္ပါက တန္ဖိုးက်ဆင္းလာျခင္း အေၾကာင္းကို “Is Myanmar’s currency in crisis?” ဟူေသာ ေခါင္းစဥ္ျဖင့္ ၂၀၁၃ခုႏွစ္ ဇူလိုင္လ (၂၂)ရက္ေန႔ထုတ္ ျမန္မာတိုင္းမ္ သတင္းစာတြင္ ကၽြန္ုပ္ သည္ ေဆာင္းပါးတစ္ပုဒ္ေရးသား ခဲ့ဖူးပါသည္။

 ၂၀၁၂ ခုႏွစ္ ဧၿပီလက ကုန္သြယ္မႈလုပ္ငန္းတြင္ အေမရိကန္ ၁ ေဒၚလာသည္ က်ပ္(၈၂၀)ရွိေနရာမွ ၂၀၁၃ခုႏွစ္ ဇူလိုင္လတြင္ က်ပ္(၁၀၀၀) သို႔ ေရာက္ရွိလာျခင္းမွာ က်ပ္ေငြတန္ဖိုး သိသိသာသာ က်ဆင္းလာျခင္းပင္ျဖစ္ပါသည္။ ေဖာ္ျပပါ ေဆာင္းပါးေရးၿပီးေနာက္ ႏိုင္ငံျခားေငြ လဲလွယ္မႈႏႈန္းမွာ အေမရိကန္ ၁ ေဒၚလာလွ်င္ က်ပ္ (၁၀၀၀)ခန္႔ႏွင့္ ၂၀၁၅ခုႏွစ္အထိ အမွန္ပင္ တည္ၿငိမ္လ်က္ရွိခဲ့ပါသည္။

၂၀၁၅ခုႏွစ္ မတ္လႏွင့္ ဧၿပီလ အတြင္း ျမန္မာက်ပ္ေငြ၏ အခိုင္အမာ က်ဆင္းလာသည့္ လကၡဏာမ်ား ျဖည္းျဖည္းခ်င္းေပၚထြက္လာၿပီး ၂၀၁၅ခုႏွစ္ ၾသဂုတ္လတြင္ ျမန္မာက်ပ္ေငြတန္ဖိုးမွာ ၁ ေဒၚလာလွ်င္ က်ပ္(၁၃၀၀)သို႔ သိသိသာသာက်ဆင္းသြား ခဲ့ပါသည္။ ၂၀၁၈ခုႏွစ္ ဇြန္လမတိုင္ခင္အထိ တစ္ေဒၚလာလွ်င္ က်ပ္(၁၃၀၀)ဝန္းက်င္ရွိခဲ့ရာမွ တဖန္ ၂၀၁၈ခုႏွစ္ ၾသဂုတ္လတြင္ က်ပ္(၁၅၀၀)ေက်ာ္သို႔ တဟုန္ထိုး က်ဆင္းခဲ့ပါသည္။

ေခတၱခဏရိုက္ခတ္မႈမ်ား

 ျမန္မာက်ပ္ေငြႏွင့္ ႏိုင္ငံျခားေငြ လဲလွယ္မႈႏႈန္း မတည္မၿငိမ္ျဖစ္ရျခင္း အေၾကာင္းအရင္းကို ရွင္းလင္းေဖာ္ ျပရန္ ျဖစ္ႏိုင္ေခ် အေျမာက္အျမားရွိပါသည္။အခ်ိဳ႕က ျမန္မာက်ပ္ေငြ တန္ဖိုးက်ရျခင္းမွာ ျမန္မာက်ပ္ေငြ၏ အားနည္းခ်က္ထက္ ေဒၚလာတန္ဖိုးခိုင္မာမႈေၾကာင့္ဟု ေစာဒကတက္ၾကပါလိမ့္မည္။

 လြန္ခဲ့ေသာႏွစ္က ေဒၚလာ တန္ဖိုး၏ အညႊန္းကိန္းမွာ အမွန္ပင္ ၃% ပိုမိုအားေကာင္းလားေသာ္လည္း ျမန္မာက်ပ္ေငြ (၁၃၀၀) မွ (၁၅၀၀) သို႔ သိသိသာသာက်ဆင္းျခင္းကိုမူ အဆိုပါအခ်က္က ျပည့္ျပည့္စံုစံု ေျဖရွင္းေပးႏိုင္လိမ့္မည္ မဟုတ္ပါ။ သီးျခားမွတ္စုအေနႏွင့္ဆိုရလွ်င္ ဆက္လက္ျဖစ္ပြားလ်က္ရွိေသာ အေမရိကန္ႏွင့္တရုတ္ ကုန္သြယ္ေရး အျငင္း ပြား မႈေၾကာင့္ လြန္ခဲ့ေသာႏွစ္က တရုတ္ယြမ္ေငြမွာ ၇% ခန္႔ က်ဆင္းခဲ့ပါသည္ (မွတ္ခ်က္- ထိုင္း ဘတ္ေငြ မွာ အဆိုပါ ကာလအတြင္း အနည္းငယ္သာ ေျပာင္းလဲခဲ့ပါသည္) တရုတ္ႏိုင္ငံအား ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အဓိက ကုန္သြယ္ဖက္ႏိုင္ငံတစ္ခုအျဖစ္ ထည့္သြင္းစဥ္းစားပါက အခ်ိန္တိုအတြင္း ျမန္မာက်ပ္ေငြတန္ဖိုး ရုတ္တရက္ သိသိသာသာ က်ဆင္းသြားရျခင္း ကို ရွင္းျပႏိုင္ေကာင္း ရွင္းျပႏိုင္ပါလိမ့္မည္။

 အခ်ိဳ႕ကလည္း ေဒၚလာမ်ား ဝယ္ယူစုေဆာင္းျခင္း၊ ေစ်းကစားျခင္းႏွင့္ ေရႊေစ်းႏႈန္းမ်ားေၾကာင့္ က်ပ္ေငြတန္ဖိုးကို ထိခိုက္ရျခင္း ျဖစ္သည္ဟု  ေစာဒက တက္ႏိုင္ပါသည္။ ဤအခ်က္အလက္မ်ားမွာ အဓိကအားျဖင့္ ယာယီေခတၱခဏ ရိုက္ခတ္မႈမ်ားသာ ျဖစ္ၿပီး စီးပြားေရးဆိုင္ရာ အေျခခံဥပေဒမ်ားႏွင့္ ဆက္စပ္ပတ္သတ္ျခင္း မရွိပါ။

စီးပြားေရးတိုင္ရာ အေျခခံသေဘာတရား (ဥပေဒသ)မ်ား

 ကၽြန္ုပ္တို႔ နားလည္ေသာ စီးပြားေရးဆိုင္ရာ အေျခခံသေဘာတရားမ်ားအရ က်ယ္ျပန္႔္ေသာ အႀကီးစား စီးပြားေရးလုပ္ငန္းအေျခအေနမ်ားကို ထိခိုက္္လာလွ်င္လည္း ေငြေၾကးတန္ဖိုးမ်ား က်ဆင္းလာတတ္ပါသည္။

 အထူးသျဖင့္ ကုန္သြယ္ေရး လိုေငြျပခဲ့လွ်င္လည္း ထံုးစံအားျဖင့္ ေငြေၾကးတန္ဖိုးက်ျခင္း/ေလွ်ာ့ခ်ျခင္းမ်ားကို ဦးတည္ေစႏိုင္ပါသည္။ ႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံ၏ခန္႔မွန္းေျခ ရသံုးေငြစာရင္းတြင္ လိုေငြျပျခင္းႏွင့္ ေငြေၾကးေဖာင္းပြျခင္း တို႔ေၾကာင့္လည္း ေငြတန္ဖိုးက်ႏိုင္ပါသည္။

 ေငြေၾကးတန္ဖိုးေလ်ာ့က်ေနစဥ္ ကာလအတြင္း ျမန္မာက်ပ္ေငြတန္ဖိုး က်ရျခင္း အေၾကာင္းအရင္းကို အက်ိဳးသင့္ အေၾကာင္းသင့္ ရွင္းျပရန္ မခက္ခဲလွပါ။ ဥပမာအားျဖင့္ ၂၀၁၂-၂၀၁၃ ခုႏွစ္ကာလမ်ားအတြက္ က်ပ္ေငြတန္ဖိုး က်ဆင္းမႈအတြက္ ေဆြးေႏြးမႈမ်ားျပဳလုပ္ခဲ့ၾကၿပီး ထိုေဆြးေႏြးမႈ မ်ားထဲတြင္ ျပင္ပေၾကြးၿမီမ်ားျမင့္တက္ျခင္း (ျပည္သြင္းအသားတင္ကုန္ထုတ္လုပ္မႈ GDP တန္ဖိုး၏ ၂၃%)၊ သြင္း ကုန္မ်ားျမင့္မားျခင္း၊ ႏိုင္ငံေတာ္၏ ရသံုးေငြစာရင္းတြင္ လိုေငြမ်ားျမင့္မားေနျခင္းတို႔ ပါဝင္ခဲ့ပါသည္။

 ၂၀၁၄-၂၀၁၅ခုႏွစ္အတြင္း ကုန္သြယ္မႈလိုေငြ ၂.၈% ရွိခဲ့ရာမွ ၂၀၁၅-၂၀၁၆ ခုႏွစ္တြင္ ကုန္သြယ္လိုေငြ ၆.၈% သို႔ ခုန္တက္ခဲ့သျဖင့္ ေငြေၾကးေဖာင္းပြမႈမွာလည္း ျမင့္တက္ခဲ့ပါသည္။ အဆိုပါ အခ်က္ (၂ )ခ်က္မွာ ၂၀၁၅ခုႏွစ္တြင္ ျမန္မာက်ပ္ေငြတန္ဖိုး (၁၀၀၀) က်ပ္မွ (၁၃၀၀)က်ပ္သိို႔ က်ဆင္းရျခင္း၏ ေနာက္သြယ္မွ တြန္းအားမ်ားပင္ ျဖစ္ပါ သည္။

 ၂၀၁၈ခုႏွစ္တြင္လည္း မည္သည့္အတြက္ေငြ တန္ဖိုးက်ဆင္းရျပန္သနည္း။ တဖန္ ကုန္သြယ္မႈလိုေငြျပျခင္း ပင္ အဓိကအခ်က္အျဖစ္ ညႊန္းရမည္ျဖစ္သည္။
 ျမန္မာက်ပ္ေငြတန္ဖိုးေလ်ာ့က်ျခင္းအဓိက ကာလအပိုင္းအျခား (၃) ခုျဖစ္သည့္ ၂၀၁၃ခုႏွစ္၊ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္ႏွင့္ ၂၀၁၈ခုႏွစ္တို႔ကို ၾကည့္လွ်င္ကုန္သြယ္ေရးလိုေငြျပမႈသည္ က်ပ္ေငြတန္ဖိုး က်ဆင္းရသည့္ အေၾကာင္း အရင္း အခ်က္အလက္အျဖစ္ အစဥ္အျမဲ ပါဝင္ေနသည္ကို ေတြ႔ရမည္ျဖစ္သည္။ 

၂၀၁၁ ခုႏွစ္မွစ၍ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ကုန္သြယ္ေရးလိုေငြျပမႈ (ပို႔ကုန္တန္ဖိုးႏွင့္ သြင္းကုန္တန္ဖိုးၾကား ျခားနားျခင္း) အစဥ္အၿမဲ ဆက္တိုက္ ျဖစ္ေပၚေနရျခင္းက ဤအခ်က္မွန္ကန္ေၾကာင္း ေဖာ္ျပေနပါသည္။

 ျမန္မာႏိုင္ငံဗဟိုစာရင္းအင္းအဖြဲ႔၏ အစီရင္ခံစာအရ လိုေငြျပမႈတန္ဖိုးမွာ ၂၀၁၇-၂၀၁၈ခူႏွစ္တြင္ ၃.၈၄ဘီလီယမ္ ရွိခဲ့ၿပီး ၂၀၁၆-၂၀၁၇ခုႏွစ္တြင္ ၅.၂၆ ဘီလီယမ္ရွိခဲ့ပါသည္။

၂၀၁၂ခုႏွစ္မွစတင္၍ က်ပ္ေငြတန္ဖိုး ေရရွည္က်ဆင္းေနျခင္း။ ႀကီးမားေသာ ျပႆနာတစ္ခု

 ျမန္မာက်ပ္ေငြတန္းဖိုးက်ဆင္းရျခင္းကို တစ္ကန္႔ျခင္း တစ္ကန္႔ျခင္း ဆန္းစစ္သံုးသပ္မည့္အစား ျမန္မာက်ပ္ေငြ၏ ေရရွည္ကာလ တန္ဖိုးကို စဥ္းစားသံုးသပ္ရပါမည္။

 ၂၀၁၂ခုႏွစ္မွစတင္လွ်င္ ၂၀၁၈ခုႏွစ္ ၏က်ပ္ေငြမွာ ရာခိုင္ႏႈန္းနီးပါး(၅၀)နီးပါးက်ဆင္းခဲ့ပါသည္။ (၂၀၁၂ခုႏွစ္တြင္ ၁ ေဒၚလာ လွ်င္ ျမန္မာက်ပ္ေငြ ၈၂၀မွ ၂၀၁၈ခုႏွစ္ ၾသဂုတ္လတြင္ က်ပ္ေငြ (၁၅၅၀)အထိ က်ဆင္းခဲ့ပါသည္) ။ ဤကဲ့သို႔ေသာ ေရရ်ည္ေငြတန္ဖိုးက်ဆင္းမႈအား အထက္ပါ ေဆြးေႏြးခဲ့ေသာ အေၾကာင္းျပခ်က္မ်ားျဖင့္ ရွင္းျပႏိုင္မည္လား?  ေဒၚလာေငြတန္ဖိုး ခိုင္မာလာျခင္း ၊ ေဒၚလာမ်ားကိုဝယ္ယူစုေဆာင္းျခင္း၊ ေစ်းကစားျခင္စသည့္ အခ်က္မ်ားသည္ ယာယီသာျဖစ္ၿပီး က်ပ္ေငြတန္ဖိုးကို ၾကာရွည္က်ဆင္းေစႏိုင္မည္မဟုတ္ပါ။ (ျပည္သူမ်ားအေနႏွင့္ ရံဖန္ရံခါ ေဒၚလာေငြ ဝယ္ယူစုေဆာင္းျခင္း၊ ေစ်းကစားျခင္းမ်ားကို ျပဳလုပ္ႏိုင္ေသာ္လည္း အစဥ္အျမဲျပဳလုပ္ေနမည္ ဆိုပါက ျမန္မာက်ပ္ေငြတြင္ အမွန္တကယ္ပင္ တစ္စံုတရာခ်ိဳ႕ယြင္းမႈရွိေန၍ ျဖစ္ေကာင္းျဖစ္ႏိုင္ပါသည္။)  ေငြတန္ဖိုး၏ ၅၀% ခန္႔ ဆံုးရံႈးရျခင္းမွာ အထူးဂရုျပဳရမည့္ စိုးရိမ္စရာ အခ်က္တစ္ခုပင္ျဖစ္ပါသည္။ 

၂၀၁၂ခုႏွစ္မွ စတင္၍ျမန္မာႏိုင္ငံ၏စီးပြားေရး အေျခအေန ပို၍သိသာစြာဆိုးရြားျခင္းက ယခုကဲ့သို႔က်ပ္ေငြတန္ဖိုးက်ဆင္းျခင္း ၏ အေၾကာင္းအခ်က္တစ္ရပ္ျဖစ္ႏိုင္မလား ? ကုန္သြယ္မႈလိုေငြ ျပျခင္းကဲ့သို႔ေသာ စီးပြားေရးအေျခခံ သေဘာတရားမ်ားက ေရရွည္ေငြတန္ဖိုး က်ျခင္းကို ရွင္းျပႏိုင္မည္လား?

 ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ကုန္သြယ္ေရးလိုေငြျပမႈအား ပိုင္းျခားစိတ္ျဖာ ေဝဖန္ျခင္း မျပဳမီ အျခားေသာဖြံ႔ၿဖိဳးဆဲႏိုင္ငံ မ်ားလည္း အလားတူ ကုန္သြယ္ေရလိုေငြျပမႈကို ႀကံဳေတြ႔ခဲ့ၾကၿပီးျဖစ္ေၾကာင္း သတိျပဳရမည္ ျဖစ္ပါသည္။ သို႔ရာတြင္ အဆိုပါႏိုင္ငံမ်ားမွာ ယခုအခ်ိန္အထိ ေငြေၾကးတည္ျငိမ္မႈကို ေကာင္းစြာစီမံခန္႔ခြဲ ထိန္းသိမ္း ထားႏိုင္ေၾကာင္း ေတြ႔ရွိရမည္ျဖစ္သည္။

 ၂၀၀၅ခုႏွစ္မွ ၂၀၀၈ခုႏွစ္အတြင္း ဗီယက္နမ္ႏိုင္ငံသည္ ႀကီးမားေသာ  ေငြေၾကးလိုေငြျပမႈကို ႀကံဳေတြ႔ခဲ့ရပါသည္။ သို႔ေသာ္ျငား လည္း ယင္း၏ျပည္ပေငြေပးေငြ ယူရွင္းတမ္း (Balance of Payment) ၏အေျခအေနမွာ သိသိသာသာပင္ အေကာင္းဘက္သို႔ ညႊန္ျပေနၿပီး ေငြလံုးေငြရင္း စီးဝင္မႈမွာ ကုန္သြယ္ေရးလိုေငြျပျခင္းကို ကာမိႏိုင္ခဲ့ပါသည္။ 

ဥပမာအားျဖင့္ ၂၀၀၈ခုႏွစ္တြင္ ဗီယက္နမ္ႏိုင္ငံ စာရင္းရွင္းလိုေငြမွာ ျပည္တြင္းအသားတင္ကုန္ထုတ္လုပ္မႈ (GDP) ၏ ၁၁.၉% ျဖစ္ခဲ့ေသာ္လည္း ဝင္ေရာက္လာသည့္ ေငြလံုးေငြရင္း (ဘ႑ာေရး ေငြစာရင္းလက္က်န္ဟု ဆိုေသာစာရင္းေဖာ္ျပခ်က္အရ) မွာ ကုန္သြယ္မႈလိုေငြထက္ပိုမိုမ်ားျပားသျဖင့္ ေငြေၾကးတည္ျငိမ္ မႈရွိရန္  ေကာင္းစြာစီမံခန္႔ခြဲႏိုင္ခဲ့ပါသည္။ 

အဆိုပါအခ်ိန္ကာလ အတြင္း ဗီယက္နမ္ေငြေၾကး ေဒါင္ (Dong) တန္ဖိုးမွာ အနည္းငယ္သာေျပာင္းလဲခဲ့ပါသည္။ ကေမၻာဒီယားႏိုင္ငံသည္ လည္း ၂၀၀၅ခုႏွစ္မွ ၂၀၁၁ အတြင္း လိုေငြျပမႈႏွင့္ ႀကံဳခဲ့ရပ္သည္။

 သို႔ေသာ္ ထိုကာလတစ္ေလွ်ာက္လံုး ကေမၻာဒီးယား၏ ျပည္ပေငြးေပးေငြယူရွင္းတမ္း (Balance of Payment ) မွာ အေကာင္းဘက္သို႔သာ ဦးတည္ေနၿပီး သံုးေငြရီယယ္(Riel) ၏ ေငြလဲႏႈန္းမွာ အနည္းငယ္သာ  အေျပာင္းအလဲရွိခဲ့ပါသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ျမင့္မားေသာသြင္းကုန္ေၾကာင့္ ျဖစ္ေပၚလာေသာ လိုေငြကို ေပးေခ်ႏိုင္ရန္ ႏိုင္ငံျခား တိုက္ရိုက္ ရင္းႏွီးျမွပ္ႏွံမႈ (FDI) မွ လံုေလာက္ေသာရင္းႏွီးျမွပ္ႏွံေငြမ်ား ဝင္ေရာက္လာပါၿပီလား?

 ျမန္မာႏိုင္ငံ ဗစိုစာရင္းအင္းအဖြဲ႔၏ အစီရင္ခံဝါဒအဆိုအရ ၂၀၁၇-၂၀၁၈ခုႏွစ္တြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံရင္းႏွီးျမွပ္ႏွံ မႈေကာ္မရွင္မွ အတည္ျပဳထားေသာ ႏိုင္ငံျခားတိုက္ရိုက္ ရင္းႏွီးျမွပ္ႏွံမႈ (FDI) ပမာဏမွာ အေမရိကန္ေဒၚလာ ၆.၁၁ ဘီလီယံရွိေသာ္လည္း အမွန္တကယ္ပမာဏမွာ ၄.၃၄ ဘီလီယံသာရွိခဲ့ပါသည္။

 (၂၀၁၈ခုႏွစ္ ဧၿပီလ ၂၇ရက္ေန႔ ရင္းႏွီးျမွပ္ႏွံမႈႏွင့္ ကုမၸဏီမ်ား ညႊန္ၾကားမႈဦးစီးဌာန (DICA) ၏ သတင္းထုတ္ျပန္ခ်က္) ၂၀၁၆-၂၀၁၇ခုႏွစ္ႏွင့္ ၂၀၁၅-၂၀၁၆ခုႏွစ္တို႔အတြက္ အမွန္တကယ္ပမာဏကို ထုတ္ျပန္ခဲ့ျခင္းမရွိေသာ္လည္း အတည္ျပဳထားေသာပမာဏမ်ားမွာ အေမရိကန္ေဒၚလာ ၆.၆၅ ဘီလီယမ္ႏွင့္ စအေမရိကန္ေဒၚလာ ၉.၅ဘီလီယမ္အသီးသီး ရွိၾကပါသည္။

 ႏိုင္ငံျခားတိုက္ရိုက္ရင္းႏီးျမွပ္ႏွံမႈရရွိေသာ ေငြလံုးေငြရင္းမွာ အၾကမ္းအားျဖင့္ ကုန္သြယ္မႈလိုေငြကို ကာမိႏိုင္မည္ဟုယူဆရသည္။ ဤအခ်က္ကို အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ  ေငြေၾကး ရန္ပံုေငြအဖြဲ႔ (IMF) ၏ ၂၀၁၈ခုႏွစ္ မတ္လ အစီရင္ခံစာတြင္လည္း မွတ္ခ်က္ျပဳထားပါသည္။

 ၂၀၁၄ခုႏွစ္မွ စတင္၍ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ေငြေပးေငြယူရွင္းတမ္း (BOP) တစ္နည္းအားျဖင့္ သြင္းကုန္တန္ဖိုးႏွင့္ ထုတ္ကုန္တန္ဖိုး ယွဥ္ၾကည့္ျခင္း မဟုတ္ဘဲ စုစုေပါင္း ဝင္ေငြႏွင့္ ထြက္ေငြ ယွဥ္ၾကည့္ျခင္းသည္ နည္းပင္နည္းျငား  ေသာ္လည္း အေကာင္းဘက္သို႔ ဦးတည္ေနေၾကာင္းကို လိုေငြအနည္းငယ္ျပခဲ့သည့္၂၀၁၅-၂၀၁၆ ဘ႑ာေရး ႏွစ္မွအပ ေတြ႔ရမည္ျဖစ္သည္။ ၂၀၁၅-၂၀၁၆ခႏွစ္လိုေငြျပမႈသည္လည္း ျမန္မာက်ပ္ေငြတန္ဖိုး ၁၀၀၀ မွ ၁၃၀၀ သို႔ က်ဆင္းသည္ႏွင့္ တိုက္ဆိုင္ေနေၾကာင္းေတြ႔ရမည္ျဖစ္ပါသည္။

မည္သည့္ကိစၥရပ္မ်ားမွားယြင္းခဲ့သနည္း

 လြန္ခဲ့သည့္ (၆)ႏွစ္တာကာလအတြင္း ျဖစ္ထြန္းမႈမ်ားကို ျပန္လည္စမ္းစစ္ၾကည့္လွ်င္ အေပါင္းလကၡဏာ  ေသာ ရလဒ္ႏွင့္ အႏုတ္လကၡဏာေဆာင္ေသာရလဒ္ ႏွစ္ခုစလံုးကို ေတြ႔ရမည္ျဖစ္သည္။
 အႏုတ္လကၡဏာေဆာင္သည့္ဘက္တြင္
- ျပည္တြင္းအသားတင္ကုန္ထုတ္လုပ္မႈ (GDP) တိုးတက္မႈႏႈန္းႏွင့္ႏိုင္ငံျခားတိုက္ရိုက္ ရင္းႏွီးျမွပ္ႏွံေငြ (FDI) ဝင္ေရာက္မႈ ေႏွးေကြးျခင္း
- ၂၀၁၆-၂၀၁၇ခုႏွစ္တြင္ စာရင္းရွင္အပ္ေငြက်ဆင္းျခင္း (သို႔ေသာ္၂၀၁၇-၂၀၁၈တြင္ တိုးတက္လာမည္ ဟု ေမွ်ာ္လင့္ရသည္)။

အေပါင္းလကၡဏာေဆာင္သည့္ဘက္တြင္
- ဘ႑ာေရးလိုေငြျပမႈႏွင့္ ေငြေၾကးေဖာင္းပြမႈ ႏွစ္ခုစလံုး ေလ်ာ့က်ျခင္း
- ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ျပင္ပ ေၾကြးၿမီမ်ားကို ေလွ်ာ့ခ်ႏိုင္ျခင္း (၂၀၁၈ခုႏွစ္တြင္ ျပည္တြင္းအသားတင္ကုန္  ထုတ္လုပ္မႈ၏ ၁၄.၅%)
ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္းႏိုင္ငံျခားတိုက္ရိုက္ရင္းႏွီးျမွပ္ႏွံမႈဝင္ေရာက္ေလ်ာ့က်ျခင္းႏွင့္  လိုေငြျပမႈျမင့္တက္ ျခင္း တို႔ႀကံဳေတြ႔ေနစဥ္တြင္ ဘ႑ာေရးလိုေငြျပမႈႏွင့္ ေငြေၾကးေဖာင္းပြမႈတို႔မွ လည္း ေလ်ာ့က်ခဲ့ပါသည္။

 ျမန္မာ့ ကုန္သြယ္မႈလိုေငြကို အျခားေသာ အရင္းအျမစ္မ်ားမွ ဝင္လာေသာ ေၾကးေငြးမ်ားႏွင့္ အဓိကအားျဖင့္ က်ားကန္ ႏိုင္ပါသည္။ ေဒၚလာေငြေၾကး ခိုင္မာလာမႈ အခ်က္တစ္ခုတည္းျဖင့္ သိသာေသာ ေရရွည္ေငြေၾကး တန္ဖိုးက်ျခင္း  အား ရွင္းလင္းျပႏိုင္မည္မဟုတ္ေပ။ လြန္ခဲ့ေသာ ၆ ႏွစ္တာ ကာလအတြင္း ျဖစ္ေပၚခဲ့ေသာ အေပါင္းလကၡဏာ  ေဆာင္သည့္ ရလဒ္ႏွင့္ အႏုတ္လကၡဏာေဆာင္ေသာ ရလဒ္ ၂ခုစလံုးစဥ္းစားလွ်င္ ျမန္မာက်ပ္ေငြတန္ဖိုး တစ္ဝက္ခန္႔ က်သြားျခင္းကို နားလည္ရန္ အေတာ္အတန္ခက္ခဲပါလိမ့္မည္။ သို႔ျဖစ္လွ်င္ မည္သည့္အရာသည္ က်ပ္ေငြတန္ဖိုးကို သိသိသာသာ က်ဆင္းေစခဲ့ပါသနည္း။

အနာဂတ္ေမွ်ာ္မွန္းခ်က္

 ဘ႑ာေရးဆိုင္ရာ ပိုင္ဆိုင္မႈအားလံုး၏ တန္ဖိုးအား လက္ရွိအေျခခံသဘာတရားတစ္ခုတည္းျဖင့္ ဆံုးျဖတ္၍ မရႏိုင္ေပ။ ယင္းတို႕၏အနာဂတ္ ေမွ်ာ္မွန္းထားသည့္ စြမ္းေဆာင္မႈမ်ားကိုပါ ထည့္သြင္းစဥ္းစားရမည္ ျဖစ္သည္။ 

လြန္ခဲ့ေသာနွစ္အနည္းငယ္မွစ၍ ျမန္မာက်ပ္ေငြ ထိုးက်ရျခင္းမွာ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ယခင္ႏွင့္ ယခု  စီးပြားေရးေဆာင္ရြက္မႈ တစ္ခုတည္း၏ အက်ိဳးဆက္ေၾကာင့္မဟုတ္ေပ။

 ျပည္သူမ်ား၏ အနာဂတ္  ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္မ်ားေၾကာင့္လည္းျဖစ္သည္။ ကၽြႏု္ပ္၏ အထက္ပါ ေဆြးေႏြးသံုးသပ္ခ်က္မ်ားကို ၾကည့္လွ်င္ လက္ရွိစီးပြားေရး အခင္းအက်င္းသည္ ေမွ်ာ္မွန္းထားသည့္ေအာက္သို႔ ေရာက္ရွိေနေသာ္လည္း လံုးဝ စိတ္ပ်က္ စရာေတာ့ မဟုတ္ေခ်။

 သုိ႔ရာတြင္ ျပည္သူမ်ား၏ အနာဂတ္ေမွ်ာ္မွန္းခ်က္မွာ ေမွ်ာ္လင့္ခ်င္ကင္းမဲ့သကဲ့သို႔ ျဖစ္ေန ၿပီး အက်ိဳးဆက္အားျဖင့္ အနာဂတ္တြင္ ျပည္သူမ်ားသည္ေငြေၾကးေပၚတြင္ ယံုၾကည္မႈ ကင္းမဲ့လာမည္ျဖစ္သည္။

 အဘယ္ေၾကာင့္နည္း?
 ႏိုင္ငံတကာေငြေၾကးရန္ပံုေငြအဖြဲ႔၏ ၂၀၁၈ခုႏွစ္ အစီရင္ခံစာအရ ျမန္မာႏိုင္ငေတာ္ဗဟိုဘဏ္သည္ ၂၀၁၃-၂၀၁၄ခုႏွစ္တြင္ အေမရိကန္ေဒၚလာ ၄.၄ ဘီလီယံ၊ ၂၀၁၄-၂၀၁၅ခုႏွစ္တြင္ ၅.၁၃ ဘီလီယံ၊ ၂၀၁၅-၂၀၁၆ခုႏွစ္တြင္ ၄.၇၆ ဘီလီယံ၊ ၂၀၁၆-၂၀၁၇ ခုႏွစ္တြင္ ၅.၁၃ ဘီလီယံ၊ ၂၀၁၇-၂၀၁၈ခုႏွစ္တြင္ ခန္႔မွန္း ၅.၃၇ ဘီလီယံ အသီးသီးကို အရန္ေငြအျဖစ္ ထားရွိခဲ့ပါသည္။

 ဤကိ္န္းဂဏန္းမ်ားအရ ၂၀၁၈-၂၀၁၉ခုႏွစ္တြင္ အေမရိကန္ေဒၚလာ ၇ ဘီလီယံ သို႔ တိုးတက္လာမည္ဟု ေမွ်ာ္လင့္ရပါသည္။ ၂၀၁၄-၂၀၁၅ ဘ႑ာႏွစ္အတြင္း ႏိုင္ငံေတာ္ဘဏ္မ်ားတြင္ ေနာက္ထပ္ ၄ ဘီလီယံ (ႏီုင္ငံေတာ္ဗဟိုဘဏ္တြင္ အရန္ထားရွိေသာ ေငြေၾကးမပါ) ထားရွိခဲ့ပါသည္။ 

သို႔ရာတြင္ လြန္ခဲ့ေသာႏွစ္အနည္းငယ္အတြင္ ဗဟိုဘဏ္သည္ အရန္ေငြေၾကးမ်ားကို သံုးစြဲၿပီး က်ပ္ေငြတန္ဖိုး တည္ျငိမ္ရန္ အနည္းငယ္သာ ကုညီေဆာင္ရြက္္ခဲ့ပါသည္။ ဥပမာ အားျဖင့္ ၂၀၁၇ခုႏွစ္ ဇန္နဝါရီလ ၁ ရက္ေန႔ တြင္ ဗဟိုဘဏ္သည္ ေဒၚလာ(၁၀၀)ကို ေလလံေစ်းကြက္တြင္ေရာင္းခ်ေပး ခဲ့ပါသည္။ ဝယ္လိုအားမွာ ေဒၚလာ ၃သန္းေက်ာ္ရွိေနခဲ့ပါသည္။

 ဗဟိုဘဏ္အေနအထားမွာႏိုင္ငံတကာေငြေၾကး ရန္ပံုေငြအဖြဲ႔ (IMF) ၏ အၾကံျပဳခ်က္ျဖင့္ လုပ္ကုန္ေနရေသာ အေနအထားျဖစ္ပါသည္။ ႏိုင္ငံတကာေငြေၾကး ရန္ပံုေငြအဖြဲ႔၏ အႀကံျပဳေထာက္ခံခ်က္မွာ “ေငြလဲႏႈန္းကို ရွင္းထားရန္” ျဖစ္သည္။ ဆိုလိုသည္မွာ က်ပ္ေငြတန္ဖိုး က်ဆင္းပါက မည္သည့္အရာမွ ေဆာင္ရြက္ျခင္းမျပဳရန္ျဖစ္သည္။ 

ဤအေပၚ အေျခခံစဥ္းစားလွ်င္ ကၽြန္ုပ္ အေနျဖင့္ ျမန္မာက်ပ္ေငြတန္ဖိုး မၾကာမီအခ်ိန္တိုအတြင္း ျပန္လည္တိုးတက္လာလိမ့္မည္ဟု မထင္မိပါ။

 ေငြလဲႏႈန္းအရွင္ထားျခင္း၏ ေနာက္ကြယ္မွရည္ရြယ္ခ်က္မွာ ေငြေၾကးတန္ဖိုးက်ဆင္းခြင့္ ျပဳျခင္းျဖင့္ သြင္းကုန္မ်ားကို ကန္႔သတ္ၿပီး ပို႔ကုန္မ်ားခ်ဲ႕လုပ္ကိုင္ျခင္းကို အားေပးရန္အတြက္ ျဖစ္ပါသည္။

 ဤသည္မွာ အျခားႏို္င္ငံမ်ားအတြက္ မွန္ကန္ႏိုင္ေသာ္လည္း ျမန္မာႏိုင္ငံ အေရးကိစၥအတြက္မူ ထိုသို႔မဟုတ္ခဲ့ေပ။ ျမန္မာ့ စက္မႈလုပ္ငန္းမ်ားမွာ ေကာင္းစြာမဖြံ႔ၿဖိဳးေသးသျဖင့္ က်ပ္ေငြတန္ဖိုးက်ဆင္းျခင္းသည္ ပို႔ကုန္ကို အရွိန္ျမွင့္တင္ရန္ မစြမ္းေဆာင္ႏိုင္ခဲ့ပါ။

 ျမန္မာႏို္င္ငံသည္ အျခားဖြံ႔ၿဖိဳးဆဲႏို္င္ငံမ်ားကဲ့သို႔ မရွိမျဖစ္လိုအပ္ေသာ ကုန္ပစၥည္းမ်ားကို
တင္သြင္းေနရစဲျဖစ္ရာ ေငြလဲႏႈန္းေလ်ာ့က်ျခင္းဆိုသည့္ အေၾကာင္းေၾကာင့္ မည္သို႔မွ် သြင္းကုန္ေလွ်ာ့ခ်ျခင္း ကိုလည္း မျပဳလုပ္ႏိုင္ခဲ့ပါ။ 

ထို႔ေၾကာင့္ပင္ ကၽြန္ုပ္တို႔သည္ က်ပ္ေငြတန္ဖိုးက်ဆင္းေနေသာ္လည္း ကုန္သြယ္မႈလိုေငြမွာ ရံဖန္ရံခါ က်ယ္ျပန္႔လာသည္ကို ေတြ႔ၾကမည္ျဖစ္သည္။ ျမန္မာက်ပ္ေငြ တန္ဖိုးက်ျခင္းသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံကို မ်ားမ်ားစားစားအက်ိဳးမျပဳခဲ့ပါ။

 ကၽြန္ုပ္အေနႏွင့္ က်ပ္ေငြတန္ဖိုးက်ဆင္းျခင္း သည္ အခ်ည္းႏွီးဟု ေစာဒဂမတက္လိုပါ။ သို႕ရာတြင္ ေငြတန္ဖိုး၏ ၅၀% က်ဆင္းရျခင္းရျခင္းအတြက္မူ ကၽြန္ုပ္ တို႔သည္ ပိုမိုေကာင္းမြန္ေသာ အေနအထားရွိသည့္ ကုန္သြယ္မႈ တစ္ခုကို မေမွ်ာ္လင့္ႏို္င္ဘူးလား။

 လြတ္လပ္ေသာ ေစ်းကြက္စီးပြားေရးသည္ ေစ်းကြက္၏ ေရာင္းလိုအားႏွင့္ ဝယ္လိုအားေပၚလိုက္၍   ေငြလဲႏႈန္း အတက္အက်ျဖစ္ျခင္းမွာ ပံုမွန္ျဖစ္သည္။ သို႔ရာတြင္ ရုတ္တရက္မေမွ်ာ္လင့္ဘဲ ေငြေၾကးတန္ဖိုး သိသိ သာသာ မတည္မျငိမ္ျဖစ္ျခင္းမွာမူ စိုးရိမ္စရာျဖစ္ခဲ့ပါသည္။

 ဤကဲ့သုိ႔ က်ပ္ေငြျဖစ္ေနခဲ့ျခင္းမွာ လြန္ခဲ့ေသာ ၆ႏွစ္မွ စ၍ ၂၀၁၃ခုႏွစ္၊ ၂၀၁၅ခုႏွစ္ႏွင့္ ယခု ၂၀၁၈ခုႏွစ္တို႔တြင္ ျဖစ္ေပၚခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။

 က်ယ္ျပန္႔ေသာ  ေငြလဲႏႈန္းအေျပာင္းအလဲ အတက္အက်ျဖစ္ျခင္းသည္ အမ်ားျပည္သူႏွင့္ ရင္းႏွီးျမွပ္နွံမည့္သာမ်ား၏ ယံုၾကည္မႈကို တစ္စ တစ္စ ဆုတ္ယုတ္ေလ်ာ့ပါးေစမည္ ျဖစ္သည္။

 ထို႔အျပင္ ရင္းႏွီးျမွပ္ႏွံမႈအတြက္ စီမံခ်က္မ်ားကိုလည္း ခက္ခဲေစၿပီး အလားအလာရွိေသာ ရင္းႏီွးျမွပ္ႏွံမႈမ်ားကိုလည္း ေလ်ာ့ပါးေစသည္။ ေငြလံုး   ေငြရင္းျဖင့္ တင္သြင္းရမည့္ မ တည္ပစၥည္း (ဥပမာ-စက္ပစၥည္းမ်ား) မ်ားတင္သြင္းျခင္းကို ေလွ်ာ့ခ်သျဖင့္ စီးပြားေရး တိုးတက္မႈကို ထိုင္းမိႈင္းေစပါသည္။

 ဤ အက်ိဳးဆက္ ရလဒ္ေၾကာင့္ပင္ ဖြံ႔ၿဖိဳးဆဲႏိုင္ငံမ်ားသည္ တည္ျငိမ္ေသာေငြလဲႏႈန္းကိုထိန္းထားလိုၾကျခင္းျဖစ္သည္။ထိုုင္းႏိုင္ငံသည္ ၁၉၉၇ခုႏွစ္ ေငြေၾကးအၾကပ္အတည္း ကာလမွလြဲလွ်င္ တည္ျငိမ္ေသာ ေငြလဲႏႈန္းကို ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ထိန္းထားႏို္င္ခဲ့သည္။

 တရုတ္ျပည္သည္လည္း မ်ားစြာတည္ျငိမ္ေသာေငြလဲႏႈန္း ကိုထိန္းထားႏိုင္ခဲ့သည္။ႏိုင္ငံျခားေငြလဲသည့္ေစ်းကြက္တြင္ အျမဲတမ္းဝင္ေရာက္ စြက္ဖက္ရမည္ဟု ကၽြန္ုပ္ အႀကံမျပဳလိုပါ။ 

သို႔ေသာ္ ေငြလဲႏႈန္း လြန္ကဲစြာ မတည္မျငိမ္ျဖစ္ျခင္း၊ အလြန္အမင္း ထိုးက်ျခင္းမ်ားျဖစ္သည့္ ကာလတြင္ ဗဟိုဘဏ္၏မူဝါဒ ျဖစ္ေသာ ဝင္မစြက္ဖက္ေရး (လံုးဝဝင္မေျပာေရးႏွင့္ လံုးဝ ဝင္မလုပ္ေရး) ကို ျပန္လည္စဥ္းစား သံုးသပ္သင့္ပါသည္။ 

အေျခခံ စီးပြားေရး သေဘာတရားမ်ား အလြန္ အႏုတ္သေဘာအေဆာင္သည့္အခါ ျဖစ္ေပၚတတ္သည့္ အထူးကိစၥရပ္ပင္ျဖစ္သည္။ ျမန္မာက်ပ္ေငြကို လြတ္လြတ္လပ္လပ္ ႏွစ္မ်ားစြာ အႀကီးအက်ယ္ က်ဆင္းေစျခင္း (၂) ႏွစ္ တစ္ႀကိမ္ ျဖစ္ေပၚေနပါက ရင္းႏွီးျမွပ္ႏွံသူမ်ား ေဒသခံစီးပြားေရးလုပ္ငန္းမ်ား၊ သာမန္ျပည္သူမ်ားအၾကားတြင္ ယံုၾကည္မႈ က်ဆင္းေစႏိုင္ပါသည္။

Translated from the original article "Decline  of kyat: A crisis of confidence."

Min Thu Maung (Ph.D.)

*** လာလည္ေသာအေပါင္းအသင္းမ်ား မိမိ ASN GROUP ONLINE SHOP ကေန သင္တိုု႔အလိုုရွိေသာပစၥည္းမ်ားကိုု ရွာေဖြၿပီး ORDER မွာလိုု႔ရေနပါၿပီ ***

ASNGROUP WAREHOUSE DEALS DEEPS DISCOUNT!