(Coca-Cola) ကိုကာကိုလာျဖစ္ေပၚလာပံု!

ကိုကာကိုလာထဲက ကိုကင္းကို ဘာေၾကာင့္ဖယ္လိုက္တာလဲ?

ကိုကင္းနဲ႔အရက္ကို ေရာ စပ္လိုက္တဲ့အခါ Cocaethylene ေခၚတဲ့ မႈးယစ္ေဆးတစ္မ်ိဳး ျဖစ္ သြားၿပီးအာနိသင္က ေတာ့ကိုကင္းလိုပါပဲ၊ ဒါေပမဲ့ ပိုၿပီး ရႊင္လန္းျမဴး ၾကြမႈ ျဖစ္ေစပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ၁၈၆၃ ခုႏွစ္မွာ ျပင္သစ္ႏိုင္ငံက ဓာတု ေဗဒ ပညာရွင္ Angelo Mariani ဆိုသူက ကိုကာနဲ႔၀ိုင္ ေရာစပ္ၿပီး Vin Mariani နာမည္နဲ႔ ေရာင္းခဲ့တာ အလြန္ ေရာင္းေကာင္းၿပီး ေခတ္စားခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီေခတ္အခ်ိန္အခါက ထင္ရွားတဲ့ စာေရးဆရာမ်ား Jules Verne, Alexandaer Dumas နဲ႔ Arthur Conan Doyle တို႔က Vin Mariani ကို သံုးစြဲခဲ့ၾကတယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။ ပုဒ္ရဟန္းမင္း Pope Leo XIII ကေတာင္ အဲဒီေဖ်ာ္ရည္ကို အၿမဲေဆာင္ထားေလ့ရွိၿပီး Vin Mariani ကို ေရႊတံဆိပ္ဆု ခ်ီးျမွင့္ခဲ့ပါေသးတယ္။

Vin Mariani ရဲ႕ စီးပြားေရးေအာင္ျမင္မႈကို ျမင္ေတြ႔ခဲ့ၿပီး အေမရိကန္ ေဂ်ာ္ဂ်ီယာျပည္နယ္က ေဒါက္တာ John Stith Pemberton က အလားတူေဖ်ာ္ရည္မ်ိဳးကို စမ္းသပ္ထုတ္လုပ္ခဲ့ၿပီး French Wine Coca နာမည္နဲ႔ ေရာဂါမ်ားစြာကို ကုသႏိုင္တဲ့ေဆးအျဖစ္ ေၾကာ္ျငာၿပီးေရာင္းခ်ခဲ့ပါတယ္။ ေဒါက္တာ Pemberton ဟာ အေမရိကန္ျပည္တြင္းစစ္တုန္းက ဒဏ္ရာရခဲ့ၿပီး နာက်င္မႈကိုကုသဖို႔ ေမာ္ဖိန္းကိုသံုးစြဲရာကေန စြဲလန္းတဲ့အထိ ျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။ John Stith Pemberton ရဲ႕ French Wine Coca စတင္ေရာင္းေကာင္းလာၿပီး မၾကာခင္မွာပဲ ေဂ်ာ္ဂ်ီယာျပည္နယ္မွာ ဥပေဒသစ္တစ္ခု ထြက္လာတဲ့အခါမွာေတာ့ French Wine Coca က တရားမ၀င္ျဖစ္သြားပါတယ္။ ေဖ်ာ္ရည္ထဲမွာပါ၀င္တဲ့ ကိုကင္းေၾကာင့္မဟုတ္ဘဲ အရက္ေၾကာင့္ တရားမ၀င္ျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။

အဲဒါနဲ႔ ေဒါက္တာ Pemberton က သူရဲ႕ေဖ်ာ္ရည္ထဲမွာ အရက္ကိုမသံုးေတာ့ဘဲ သၾကားရည္ကို အစားထိုးထည့္သံုးခဲ့ၿပီး ၁၈၈၆ ခုႏွစ္မွာ ေဖ်ာ္ရည္အသစ္ ကိုကာကိုလာ (Coca-Cola) ဆိုၿပီး ထြက္ေပၚလာခဲ့ပါတယ္။ ခ်က္ျခင္းပဲ ကိုကာကိုလာဟာ ပိုက္ဆံၾကြယ္၀တဲ့ လူျဖဴေတြအၾကား ေခတ္စားလာခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီတုန္းက လူတန္းစားခဲြျခား ဆက္ဆံခံရတဲ့ လူမည္းေတြက ကန္႔သတ္ထားတဲ့ ဆိုဒါေဖ်ာ္ရည္စက္ဆီကို ခ်ဥ္းကပ္ခြင့္မရခဲ့ပါဘူး။ ဒါေပမဲ့ ၁၈၉၉ ခုႏွစ္မွာ ကိုကာကိုလာကိုပုလင္းထဲထည့္ၿပီးေရာင္းလာေတာ့ ခဲြျခားခံရတဲ့ လူမည္း ေတြလည္းကိုကာကိုလာကို၀ယ္ေသာက္လို႔ရခဲ့ေၾကာင္း အေမရိကန္ သမိုင္းပညာရွင္ Grace Elizabeth Hale က ေရးသားထားပါတယ္။

၁၉၁၄ ခုႏွစ္အထိ ကိုကင္းကို ၀ယ္ယူသံုးစြဲမႈဟာ တရား၀င္ ျဖစ္ေနေသးပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ကိုကင္းသံုးစြဲသူဦးေရ ဟာ ႏွစ္ ၂၀ အတြင္းမွာ ငါးဆေလာက္ ျမင့္မားလာခဲ့ပါတယ္။ ကိုကင္းသံုးစြဲမႈေၾကာင့္ ခႏၶာကိုယ္က်န္းမာေရး ထိခိုက္မႈထက္ လူမည္းေတြကို ဦးတည္ထားၿပီး သူတို႔ေၾကာင့္ အၾကမ္းဖက္မႈ၊ မုဒိန္းမႈနဲ႔ လူမႈပတ္၀န္းက်င္ထိခိုက္မႈေတြ ျဖစ္လာတယ္ဆိုတဲ့ ေ၀ဖန္ျငင္းခံုမႈေတြက ပိုမ်ားခဲ့ပါတယ္။ ၁၉၀၃ ခုႏွစ္မွာ New York Tribune သတင္းစာထဲမွာ လူမည္းေတြ က်ဴးလြန္တဲ့ျပစ္မႈနဲ႔ ကိုကင္းဆက္ႏြယ္တဲ့ ေဆာင္းပါးတစ္ခုပါလာၿပီး ကိုကာကိုလာကို တရားဥပေဒအရ အေရးယူဖို႔ ေရးသားထားပါတယ္။ အဲဒီသတင္းေနာက္ပိုင္း ကိုကာကုိလာက သူတို႔ရဲ႕ေဖာ္ျမဴလာထဲမွာ ကိုကာရြက္အစိမ္းကို မသံုးေတာ့ဘဲ ကိုကင္းထုတ္လုပ္ၿပီး က်န္ရွိတဲ့ ကိုကာရြက္ကို ေျပာင္းလဲသံုးခဲ့ပါတယ္။

ကိုကာကိုလာထဲက ကိုကင္းကို ဖယ္ရွားခဲ့ရတာဟာ အဲဒီေခတ္မွာ လူျဖဴေတြရဲ႕ လူမည္းေတြအေပၚ အသားအေရာင္ခဲြျခားမႈနဲ႔ အျမင္သေဘာထားေတြေၾကာင့္ ျဖစ္ၿပီး ဒါေတြက အေမရိကန္အစိုးရရဲ႕ ကိုကင္းဥပေဒ ေျပာင္းလဲလာမႈအေပၚ အက်ိဳးသက္ေရာက္မႈေတြ ရွိခဲ့တယ္လို႔ Grace Elizabeth Hale က ေကာက္ခ်က္ခ်ခဲ့ပါတယ္။

အေမရိကန္အစိုးရ အဖဲြ႔၀င္တစ္ဦးျဖစ္တဲ့ Hamilton Wright က ၁၉၁၀ ခုႏွစ္မွာ “အေမရိကန္ေတာင္ပိုင္းက နီဂရိုးေတြရဲ႕ ကိုကင္းသံုးစြဲမႈက အဆိုး၀ါးဆံုးျဖစ္ၿပီး အဲဒါကေန မုဒိန္းမႈေတြကို နီဂရုိးေတြ မၾကာခဏ က်ဴးလြန္ေနၾကတယ္” ဟု မွတ္ခ်က္ေပးခဲ့ဘူးပါတယ္။ ၁၉၁၄ ခုႏွစ္ Medical Standard စာေစာင္မွာ ေဒါက္တာ Edward Williams ကလည္း “ကိုကင္းသံုးစြဲတဲ့ နီဂရိုးဟာ သူေနထိုင္တဲ့ပတ္၀န္းက်င္ အတြက္ အႏၱရာယ္ျဖစ္ေစပါတယ္။ သူရဲ႕ပင္ကိုယ္သဘာ၀ကအဆိုးဖက္ကို ေျပာင္းလဲသြားၿပီး ရွက္ေၾကာက္ေလ့ရွိတဲ့ နီဂရိုးဟာသတၱိေတြရွိလာၿပီးတခါတရံမွာမထင္မွတ္ေလာက္ေအာင္ျဖစ္သြားပါတယ္”လို႔ ေရးသားထားပါ တယ္။

ဒီေန႔က်ေနာ္တို႔ ေသာက္သံုးေနတဲ့ ကိုကာကိုလာ အခ်ိဳရည္ထဲမွာ ကိုကာ ပါ၀င္ပါေသးတယ္။ ဒါေပမဲ့ အေမရိကန္ အစိုးရပိတ္ပင္ထားတဲ့Ecgonine ဓာတ္ကို ဖယ္ထုတ္ထားပါတယ္။ ကိုကာအရြက္ကေန ecgonine ဓာတ္ဖယ္ထုတ္တာကို ၁၉၂၉ ခုႏွစ္မွာမွ ေအာင္ျမင္စြာ ျပဳလုပ္ႏိုင္ခဲ့ပါတယ္။ ကိုကာကုိလာကုမၸဏီ အတြက္ နယူးဂ်ာစီျပည္နယ္က Stepan ကုမၸဏီဟာ ကိုကာရြက္ကေန ecgonine ဖယ္ထုတ္ေပးၿပီး အေမရိကန္အစိုးရမွ ခြင့္ျပဳခ်က္ေပးထားတဲ့ တစ္ခုတည္းေသာ ကုမၸဏီျဖစ္ပါတယ္။ ၂၀၀၃ ခုႏွစ္မွာ Stepan ကေန ကိုကာကိုလာအတြက္ ကိုကာအရြက္ အခ်ိန္ ၁၇၅၀၀၀ ကီလိုဂရမ္ တင္သြင္းခဲ့ပါတယ္။ ဒီပမာဏဟာ ေဒၚလာသန္း ၂၀၀ တန္ဖိုးရွိတဲ့ ကိုကင္းမႈးယစ္ေဆး ထုတ္လုပ္ႏိုင္ပါတယ္။ Stepan စက္ရံုထဲကို အလြယ္တကူ၀င္ခြင့္မရဘဲ လံုၿခံဳေရးအေစာင့္မ်ား ခ်ထားေၾကာင္း သိရပါတယ္။

(ျဖည့္စြပ္ခ်က္)

ကိုကာကိုလာကို စထုတ္တုန္းက အဓိကပါ၀င္တဲ့ပစၥည္း ၂ ခုက ကိုကင္းနဲ႔ ကာဖိန္း ျဖစ္ပါတယ္။ ကိုကင္းဆိုတာက ကိုကာအရြက္ (Coca leaf) မွ ထုတ္လုပ္တာျဖစ္ၿပီး ကာဖိန္းကိုေတာ့ Kola ခံြမာသီးကေန ထုတ္ယူတာျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ Coca-Cola (Kola မွ K အစား C ကိုသံုးခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။ အရင္ကဆိုရင္ ကိုကာကိုလာတခြက္ထဲမွာ ကိုကင္း ၉ မီလီဂရမ္ ပါ၀င္ခဲ့ပါတယ္။ ၁၉၀၃ ခုႏွစ္က်မွ ကိုကင္းကို မထည့္ေတာ့ပါဘူး။ ၁၉၀၄ ခုႏွစ္ကစၿပီး လပ္ဆပ္တဲ့ ကိုကာအရြက္ကို မသံုးေတာ့ဘဲ ကိုကင္းထုတ္ယူၿပီး စြန္႔ထားတဲ့ ကိုကာရြက္ကို သံုးခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီသံုးၿပီးသား ကိုကာရြက္မွာလည္း ကုိကင္းရာခုိင္ႏႈန္း အနည္းငယ္ ပါ၀င္ပါေသးတယ္။

ဒါေပမဲ့ ယေန႔အခ်ိန္မွာ ကိုကင္းလံုး၀ မပါ၀င္ေတာ့တဲ့ တနည္းအားျဖင့္ ecgonine ဓာတ္မပါ၀င္တဲ့ ကိုကာရြက္ကို နယူးဂ်ာစီျပည္နယ္မွာ တည္ရွိတဲ့ Stepan ကုမၸဏီ က ထုတ္လုပ္ေပးပါတယ္။ Stepan ကုမၸဏီ က ကိုကာရြက္ထဲက ကိုကင္းကိုဖယ္ထုတ္ၿပီး မီဆူရီျပည္နယ္မွ Mallinckrodt ကုမၸဏီ ကို ျပန္ေရာင္းေပးပါတယ္။ Mallinckrodt ကုမၸဏီ က ေဆးရံုသံုးအတြက္ သန္႔စင္တဲ့ကိုကင္း ထုတ္လုပ္တဲ့ တစ္ခုတည္းေသာ အစိုးရခြင့္ျပဳခ်က္ရ ေဆး၀ါးကုမၸဏီ ျဖစ္ပါတယ္။ ပံုမွန္ classic ကိုကာကိုလာ အခ်ိဳရည္ ၁၂ ေအာင္စဘူးထဲမွာ ကာဖိန္း ၃၄ မီလီဂရမ္၊ သၾကား ၃၉ ဂရမ္ (လက္ဖက္ရည္ဇြန္း ၁၀ ဇြန္းခန္႔)၊ ဆိုဒီယမ္ ၅၀ မီလီဂရမ္ နဲ႔ ကယ္လိုရီ ၁၄၀ ပါ၀င္ေၾကာင္း သိရပါတယ္။

ေမာင္ကံခၽြန္

ေဖေဖၚ၀ါရီ ၁ ရက္၊ ၂၀၁၃ ခုႏွစ္

(မွတ္ခ်က္။ ။ The Atlantic news, Jan 31, 2013, Why We Took Cocaine Out of Soda ႏွင့္ wikipedia တို႔မွ ကိုးကားထားပါသည္။)

Ref:myanmar1

က်န္းမာေရးအတြက္ သိထားသင့္ေသာ အခ်က္ ၂၀

ေအာက္ပါတို႔ကေတာ့ က်န္းမာေရးနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး သိသင့္တဲ့ သတိမထားမိၾကတဲ့ အခ်က္ ၂၀ ပါ။
 

၁။ ဗီတာမင္ဒီကို ေနေရာင္ျခည္ ဗီတာမင္လို႔လည္း ေခၚၾကပါတယ္။ အေရျပားေပၚ ေနေရင္ျခည္က်ေရာက္တဲ့အခါ ထြက္ရွိလာျခင္းေၾကာင့္ပါ။ ဗီတာမင္ဒီ လံုေလာက္စြာ ရရွိမွ အ႐ိုးႀကံ့ခိုင္သန္စြမ္းမွာပါ။ ဒါ့အျပင္ ခႏၶာကိုယ္ခုခံအားစနစ္အတြက္လည္း အေရးႀကီးတဲ့ အခန္းက႑မွာ ပါဝင္ေနသလို သက္ႀကီးရြယ္အိုေတြမွာ ႂကြက္သားသန္မာဖို႔လည္း ဗီတာမင္ဒီ လုိအပ္ပါတယ္။

၂။ ေခ်ာကလက္ ႀကိဳက္သူေတြအတြက္ သတင္းေကာင္းပါ။ ေခ်ာကလက္စစ္ကို စားသံုးေလ့ရွိသူေတြဟာ မစားသူေတြနဲ႔ ယွဥ္လိုက္တဲ့အခါ သက္တမ္းတစ္ႏွစ္ ပိုရွည္ေၾကာင္း ဟားဗက္တကၠသိုလ္ကေန ေလ့လာေတြ႕ရွိခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ တန္ေဆးလြန္ေဘးဆိုတာကိုေတာ့ သတိထားသင့္ပါတယ္။ အမ်ားႀကီးစားရင္လည္း အဝလြန္တတ္လို႔ပါ။

 

 

 

 

 

 

၃။ သံဓာတ္ ဟာ ေသြးအားေကာင္းေစႏိုင္ပါတယ္။ သံဓာတ္ႂကြယ္ဝတဲ့ အစိမ္းရင့္ေရာင္ဟင္းရြက္ (ဟင္းႏုနယ္ရြက္လိုမ်ဳိး) ကို ခ်က္စားတာဟာ အစိမ္းစားတာထက္စာရင္ သံဓာတ္စုပ္ယူႏိုင္စြမ္း ေလးဆပိုရရွိႏိုင္ပါတယ္။

၄။ အိုမီဂါ-၃ ဖက္တီးအက္စစ္ ဟာ ဦးေႏွာက္စြမ္းအား မင့္မားေစႏိုင္ပါတယ္။ ေလ့လာခ်က္ေတြအရ စိတ္ဓာတ္က်ေရာဂါ ခံစားေနရသူေတြမွာ ထိုအက္စစ္ပမာဏ ေလ်ာ့နည္းေနတတ္ေၾကာင္း၊ ထိုအက္စစ္ ပမာဏ ျမင့္ေအာင္ လုပ္ေပးၿပီးေနာက္ စိတ္က်ေရာဂါလကၡဏာေတြသက္သာလာေၾကာင္း ေတြ႕ရပါတယ္။

 

 

 

 

၅။ အသက္ရွည္ဖို႔ အစားအစာေတြ ထဲမွာ ပန္းေဂၚဖီစိမ္း (Brocoli)၊

 င႐ုတ္  သီးေတာင့္၊ အခ်ဥ္ဓာတ္ပါတဲ့ အသီး၊ ၾကက္သြန္ျဖဴ၊ ဘလူးဘယ္ရီး၊ ဒိန္ခ်ဥ္၊ ငါးေသတၱာ၊ အဆီမ်ားငါး၊ ပဲပိစပ္၊ အယ္လ္မြန္ေစ့၊ ဟင္းႏုနယ္၊ အုပ္ဂ်ဳံ(Oat)နဲ႔ ခရမ္းခ်ဥ္သီးေတြ ပါရွိပါတယ္။

 

 

၆။ ေဆးလိပ္ျဖတ္ျခင္းကို ျမန္ျမန္လုပ္သင့္ပါတယ္။ ေဆးလိပ္ျဖတ္ၿပီး ငါးႏွစ္အၾကာမွာ ဘယ္ေရာဂါနဲ႔မဆို ေသဆံုးႏိုင္ေျခ ၁၃ ရာခိုင္ႏႈန္းထိ ေလ်ာ့က်သြားႏိုင္ေၾကာင္း ေတြ႕ရလို႔ပါ။

 

 

 

 

 

၇။ဗီတာမင္စီမ်ားမ်ားစားေပးပါ။ဗီတာမင္စီက ကိုယ္ခံစြမ္းအားေကာင္း ေစတဲ့အျပင္ သြားနဲ႔သြားဖံုးက်န္းမာေရး၊ သံဓာတ္စုပ္ယူေရးတို႔အတြက္ လည္း အေရးပါတဲ့ ဗီတာမင္ဓာတ္ျဖစ္ပါတယ္။

 

 

 

 

 

၈။ ခရမ္းေရာင္ အသီးအႏွံ ေတြျဖစ္တဲ့ ခရမ္းသီး၊ ဆီးသီး၊ စပ်စ္သီးတို႔မွာပါတဲ့ ေရာင္ျခယ္ဓာတ္ေတြဟာ အဝလြန္ျခင္း မျဖစ္ေအာင္ ကာကြယ္ေပးႏိုင္ပါတယ္။

 

 

 

 

၉။ အိုမီဂါ ၃ အဆီဓာတ္ ေတြဟာ ဦးေႏွာက္က်န္းမာေရး စြမ္းအား၊ မ်က္စိက်န္းမာေရး၊ ႏွလံုးက်န္းမာေရးအတြက္ ေကာင္းေစသလို အေရျပားကိုလည္း ႏူးညံ့ ေခ်ာေမြ႕ေစႏိုင္ပါတယ္။ အဓိက ရရွိတဲ့ ေနရာကေတာ့ ငါးႀကီးဆီမွ ျဖစ္ပါတယ္။ အိုမီဂါ ၃ ဓာတ္ကို အစားအစာေတြကေန အလံုအေလာက္ မရရွိႏိုင္တာေၾကာင့္ ေဆးဝါးအျဖစ္ မွီဝဲေပးဖို႔ လုိပါတယ္။ ငါးႀကီးဆီ တစ္ေန႔ကို ႏွစ္လံုးေလာက္ ေသာက္ေပးသင့္ပါတယ္။

 

 

 

 

 

၁၀။ အေရျပားအေလးခ်ိန္ ဟာ သင့္ခႏၶာကိုယ္တစ္ခုလံုး အေလးခ်ိန္ရဲ႕ ၁၅ ရာခိုင္ႏႈန္းရွိပါတယ္။

၁၁။ ႀကိဳးခုန္ျခင္းက ေျခေထာက္နဲ႔ ပခံုးကို ႀကံ့ခိုင္သန္မာေစႏိုင္သလို နာရီဝက္အတြင္း ကယ္လိုရီ ၁၄၆၃ ကီလိုဂ်ဴး (KJ) က်ေစႏိုင္ပါတယ္။

 

 

 

 

 

 

၁၂။အိမ္ေမြးတိရစာၦန္ေတြကက်န္းမာေရးကိုအေထာက္အပံ့ေပးႏိုင္ပါ တယ္။ အိမ္ေမြးတိရစာၦန္ေမြးထားသူေတြဟာ ေတာ္႐ုံတန္႐ံု ေနမေကာင္း ျဖစ္ခဲသလို ေနမေကာင္းျဖစ္ပါကလည္း ပိုၿပီးျမန္ျမန္ျပန္ေကာင္းတတ္ ပါတယ္။

၁၃။ ႏွလံုးေရာဂါဟာ အမ်ဳိးသမီးေတြမွာ မီးယပ္ ေသြးဆံုးၿပီးေနာက္ ျဖစ္ႏိုင္ေျခမ်ားစြာ တိုးလာတတ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ မီးယပ္ေသြးဆံုးၿပီး အမ်ဳိးသမီးေတြအေနနဲ႔ႏွလံုးက်န္းမာေရးကိုအထူးဂ႐ုစိုက္ေပးသင့္ပါ တယ္။

 

 

 

 

 

၁၄။ အိပ္ေရးဝဝအိပ္ျခင္း က နာက်င္မႈေတြကို ပိုခံႏိုင္ရည္ရွိေၾကာင္း ေတြ႕ရပါတယ္။ အိပ္စက္ျခင္းက နာက်င္မႈကို ဟန္႔တားေပးတဲ့ အင္ဒိုဖင္း (Endorphin) ေဟာ္မုန္းေတြကို လႊင့္ထုတ္ေပးျခင္းေၾကာင့္ပါ။ ဒါေၾကာင့္ တစ္ေန႔ကို အနည္းဆံုး ေျခာက္နာရီမွ ရွစ္နာရီၾကာ အိပ္ခ်ိန္ရွိေအာင္ ဂ႐ု စိုက္ေပးပါ။

 

 

 

၁၅။ လက္တိုဖာရင္ (Lactoferrin) ဆိုတာ ခႏၶာကိုယ္ထဲမွာ သဘာဝအေလ်ာက္ေတြ႕ရတဲ့ ဓာတ္ေပါင္းတစ္မ်ဳိးျဖစ္ၿပီး ခုခံအားဆဲလ္ေတြကေန ေရာဂါပိုးတိုက္ဖ်က္ရာမွာ ကူညီဖို႔ လႊင့္ထုတ္ေပးပါတယ္။ Lactoferrin ပါတဲ့ အားေဆးေတြကို ခုခံအားဆဲလ္လုပ္ငန္းေဆာင္တာေကာင္းေစဖို႔ ေသာက္ေပးႏိုင္ပါတယ္။

၁၆။ အိုင္အိုဒင္းဓာတ္ ဟာ လူတိုင္းအတြက္ အေရးပါပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္အမ်ဳိးသမီးေတြ၊ ႏို႔စို႔ကေလးေတြနဲ႔ ကေလးငယ္ေတြမွာ ဦးေႏွာက္နဲ႔ အာ႐ုံေၾကာ ဖံြ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ဖို႔ အိုင္အိုဒင္းဓာတ္ အေရးႀကီးပါတယ္။ အိုင္အိုဒင္းႂကြယ္ဝတဲ့ အစားေတြကေတာ့ ပင္လယ္စာ၊ ငါး၊ ႏို႔ထြက္ပစၥည္းေတြနဲ႔ ၾကက္ဥတို႔ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

 

၁၇။ ခရမ္းခ်ဥ္သီး မွာ ဗီတာမင္စီမ်ားစြာ ပါဝင္ျခင္းေၾကာင့္ အသားအေရကို လွပေစႏိုင္သလို ခုခံအားလည္းေကာင္းေစႏိုင္ပါတယ္။

 

 

၁၈။ ဗီတာမင္မ်ဳိးစံုပါရွိတဲ့ အားေဆး ကို ေန႔စဥ္ေသာက္ေပးျခင္းျဖင့္ က်န္းမာေရးကို ေကာင္းေစႏိုင္ပါတယ္။ ဂ်င္းဆင္းပါရွိတဲ့ အားေဆးကို ပိုအစြမ္းထက္ပါတယ္။

 

 

 

 

၁၉။ ေယာကဂက်င့္စဥ္ကို လြန္ခဲ့တဲ့ ႏွစ္ေပါင္း ၅၀၀၀ ေက်ာ္ကတည္းက ခႏၶာကိုယ္အတြင္း အားေကာင္းေစဖို႔၊ က်န္းမာၾကံ့ခိုင္ေစဖို႔၊ အသက္ရွည္ေစဖို႔အတြက္ က်င့္ၾကံခဲ့ၾကပါတယ္။

 

၂၀။ ဘယ္ရီသီးေတြဟာ က်န္းမာေရးကို ေကာင္းေစပါတယ္။ Raspberry သီးေဖ်ာ္ရည္ဟာ အစာအိမ္ေရာင္ျခင္းကို ျဖစ္ေစႏိုင္တဲ့ ဘတ္တီးရီးယား ပိုးမႊားေတြကို သတ္ေပးႏိုင္ေၾကာင္း ေတြ႕ရွိရပါတယ္။ ထုိေဖ်ာ္ရည္ေတြကို စူပါမားကက္ေတြမွာ ရွာေတြ႕ႏိုင္ပါတယ္။

Ref: Good Health

အသြင္ကူးေျပာင္းေရးနဲ႔ ခရိုုနီ

by FNG on January 31, 2013   

မိုးေအး
အုုပ္စိုုးသူအာဏာရွင္ေတြ သေဘာတူညီမူနဲ႔ ေပၚေပါက္လာတဲ႔ အသြင္ကူးေျပာင္းေရး အၾကိဳကာလေတြမွာ အတိုုက္အခံေတြအေနနဲ႔ ေရွာင္လြဲလိုု႔မရ ထိေတြ႔ဆက္ဆံရမဲ႔သူေတြကေတာ႔ ဒီကေန႔ ေရပန္းစားေနတဲ႔ ေခတ္ပ်က္သူေဌး ဒါမွမဟုုတ္ ခရိုုနီလုုပ္ငန္းရွင္ၾကီးေတြပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

အာဏာရွင္လက္ထက္မွာ အုုပ္စိုုးသူအ၀န္းအပိုုင္းနဲ႔ပဲ ပူးေပါင္းဖိုု႔လိုုတဲ႔ ခရိုုနီစီးပြါးေရးလုပ္ငန္းရွင္ေတြဟာ အသြင္ကူးေျပာင္းေရးအၾကိဳကာလ စျပီဆိုုတာနဲ႔ အာဏာရွိသူကိုုေရာ၊ အာဏာရွိမယ္လိုု႔ ယူဆရသူေတြကိုုေရာ၊ တခ်ိန္ခ်ိန္မွာ အာဏာရွိလာနုုိင္ေခ်ရွိတဲ႔ ထင္ရွားတဲ႔ အတိုုက္အခံေတြနဲ႕ပါ ပူးေပါင္းဖိုု႔ လိုုလာပါတယ္။ အာဏာရွိသူေတြနဲ႔ မဟာမိတ္လုုပ္ရတာက ခရိုုနီအစဥ္အလာမိုု႔ ျပသနာမရွိေပမဲ႔ အာဏာမရွိသူ တနည္းအားျဖင္႔ အတုုိက္အခံေတြနဲ႔ မဟာမိတ္လုုပ္ရခ်ိန္မွာေတာ႔ ခရိုုနီရဲ႔ မူလအဓိပါယ္သတ္မွတ္ခ်က္နဲ႔ ခရိုုနီရဲ႔ဂုုဏ္ပုုဒ္ ပံုုပ်က္သြားတယ္လိုု႔ ယူဆသူေတြ ရွိပါတယ္။ ဘာလိုု႔လဲဆိုုေတာ႔ ခရိုုနီဆိုုတာဟာ အာဏာရွိသူေတြနဲ႔ပဲ ေပါင္းသင္းရပ္တည္သူေတြဆိုုတဲ႔ ယူဆခ်က္ေၾကာင္႔ပါ။

တခ်ိဳ႕ကေတာ႔လဲ ခရိုုနီရဲ႕ မူလပထမ အဓိပၸါယ္ဟာ မိတ္ေကာင္းေဆြေကာင္း၊ ငယ္ေပါင္းရင္းခ်ာ ဆိုုတဲ႔ အဓိပၸါယ္ရွိတာမိုု႔ ထင္ရွားတဲ႔ အတိုုက္အခံေတြနဲ႔ မိတ္ေဆြျဖစ္ေရးကိုု ခရိုုနီေတြအေနနဲ႔ မျဖစ္မေန လုုပ္လာရတယ္လိုု႔ ယူဆပါတယ္။ အတိုုက္အခံဘ၀ကတဲက မိတ္ေဆြဖဲြဲ႔ထားမွ အာဏာရလာခ်ိ္န္မွာ ငယ္ေပါင္းရင္းခ်ာ ဆက္ဆံေရးမ်ိဳး ရႏုိုုင္မယ္ဆိုုတဲ႔ ယူဆခ်က္နဲ႔ပါ။ အတိုုက္အခံနဲ႔ မဟာမိတ္လုုပ္လာတာဟာ ခရိုုနီဂုုဏ္ပုုဒ္ ပ်က္စီးေစဖိုု႔ မဟုုတ္ပဲ ခရိုုနီရဲ ႔ အသြင္ကူးေျပာင္းေရးအၾကိဳကာလ ရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံမူတခုုသာ ျဖစ္တယ္လိုု႔ သံုုးသပ္ၾကပါတယ္။

 

ခရိုုနီနဲ႔ အာဏာသံသရာ

အသြင္ကူးေျပာင္းေရးရဲ႕ တခ်ိန္ခ်ိန္မွာ အတိုုက္အခံေတြလဲ အာဏာရလာႏုုိင္တယ္ ဆိုုတာကိုု ခရိုုနီေတြက သေဘာေပါက္ပါတယ္။ အာဏာရလာတဲ႔ အတိုုက္အခံနဲ႔ ေပါင္းရသလိုု အတိုုက္အခံျပန္ျဖစ္သြားတဲ႔ အာဏာမဲ႔ေတြနဲ႔လဲ ေပါင္းပါတယ္။ အာဏာရွိသူေရာ အာဏာျပန္ရလာမဲ႔ အတိုုက္အခံေတြကိုုေရာ မိတ္ေဆြေကာင္းေတြလုုပ္ ေပါင္းသင္းရင္းပဲ ခရိုုနီဂုုဏ္ကိုု ဆက္လက္ထိမ္း သိမ္းသြားဖိုု႔ က်ိဳးစားၾကေလ႔ရွိပါတယ္။

ဒီေနရာမွာ ေမးစရာရွိလာတာကေတာ႔ ခရိုုနီတိုုင္း ခရိုုနီဘ၀နဲ႔ပဲ တသက္လံုုး ရပ္တည္သြားၾကသလားဆိုုတဲ႔ ေမးခြန္းပါ။

တခ်ိဳ႕ခရိုုနီလုုပ္ငန္းရွင္ေတြကေတာ႔ ခရိုုနီဂုုဏ္ပုုဒ္ကိုု လံုုး၀ဖ်က္ဆီးလိုုက္ျပီး အတိုုက္အခံေတြနဲ႔ပဲ တသက္လံုုး ေပါင္းသြားတာေတြလဲ ရွိတတ္ပါတယ္။ ခရိုုနီလုုပ္ငန္းရွင္အျဖစ္ကေန အသြင္ကူးေျပာင္းေရး လူခ်မ္းသာဘ၀ကိုု ေျပာင္းလဲရပ္တည္ပါတယ္။ အာဏာရွိသူနဲ႔ ခပ္ကင္းကင္းေနျပီး အတိုုက္ အခံမွန္သမွ်ကိုု ကူညီပ႔ံ႔ပိုုးပါတယ္။ ေခတ္ပ်က္စဥ္က ခ်မ္းသာၾကြယ္၀လာမႈေတြကိုု အသြင္ကူးေျပာင္းေရးကာလ လိုုအပ္ခ်က္ေတြအတြက္ ျပန္လည္ေပးဆပ္ဖိုု႔ က်ိဳးစားပါတယ္။ အသြင္ကူးေျပာင္းေရး လူခ်မ္းသာေတြထဲမွာ အထင္ရွားဆံုုး ပုုဂၢိဳလ္ကေတာ႔ ရုုရွားက ေခတ္ပ်က္သူေဌး မီခိုုလ္း (မီေခးလ္) ခိုုေဒၚ-ေကာဗ္႔စကီး ျဖစ္ပါတယ္။

ခိုုေဒၚေကာဗ္႔စကီး ဘယ္သူလဲ

ခုုိေဒၚေကာဗ္႔စကီးဟာ ၁၉၆၃ ခုုႏွစ္မွာ ေမာ္စကိုုျမိဳ႔ေတာ္မွာ ေမြးဖြါးၾကီးျပင္းခဲ႔သူပါ။ ဖခင္ျဖစ္သူက ဂ်ဴး-လူမ်ိဳး အင္ဂ်ီနီယာတဦးျဖစ္ျပီး ခိုုေဒၚေကာ႔ဗ္စကီးကိုုယ္တိုုင္လဲ ဓါတုုအင္ဂ်ီနီယာဘာသာရပ္ကိုုုု သင္ယူခဲ႔ပါတယ္။ တကၠ သိုုလ္ေက်ာင္းသားဘ၀မွာပဲ ကြန္ျမဴနစ္ပါတီရဲ႔ လူငယ္ေခါင္းေဆာင္ ျဖစ္လာပါတယ္။ ၁၉၈၆ ခုုႏွစ္ ဓါတုုအင္ဂ်ီနီယာနဲ႔ ဘြဲ႔ရျပီးခ်ိန္မွာ အဲဒီအခ်ိန္က သမၼတ ေဂၚဘာေခ်ာ႔ရဲ႔ စီးပြါးေရးျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး အစီအစဥ္ေတြကိုု သေဘာက်ျပီး စီးပြါးေရးနယ္ထဲကိုု ၀င္ခဲ႔ပါတယ္။ ကြန္ျမဴနစ္ပါတီ ထိပ္ပိုုင္းေခါင္းေဆာင္ေတြ အကူအညီနဲ႔ ကိုုယ္ပိုုင္လုုပ္ငန္းေတြ ရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံဖိုု႔ နုုိင္ငံေတာ္ေခ်းေငြ အေျမာက္အမ်ား ရခဲ႔သူပါ။ ဆိုုဗီယက္ျပည္ေထာင္စုုျပိဳကဲြခ်ိန္မွာ ခိုုေဒၚေကာ႔ဗ္စကီးဟာ ခ်မ္းသာတဲ႔ လုုပ္ငန္းရွင္တဦး ျဖစ္ေနပါျပီ။ ရုုရွားနုုိင္ငံရဲ ႔ ပထမဆံုုး ပုုဂၢလိကဘဏ္ ထူေထာင္ခြင္႔ရခဲ႔သလိုု မီလွ်ံနာသူေဌးတေယာက္ ျဖစ္လာပါတယ္။

၁၉၉၂-ခုုႏွစ္မွာ သမၼတယဲ႔လ္ဆင္က ခိုုေဒၚေကာ႔ဗ္စကီးကိုု စြမ္းအင္နဲ႔ ေလာင္စာဆီဆုုိင္ရာ ႏုုိင္ငံတကာ ရင္းႏီွးျမဳပ္ႏွံမႈေကာ္မတီရဲ႕ ဥကၠဌတာ၀န္ ေပးအပ္ပါတယ္။ ၁၉၉၃ ခုုႏွစ္မွာ သမၼတယဲ႔လ္ဆင္အစိုုးရ ခြင္႔ျပဳခ်က္နဲ႔ ခိုုေဒၚ ေကာ႔ဗ္စကီးဟာ Yukos-ယူကိုုစ္႔ဆိုုတဲ႔ ေရနံကုုမၸဏီ ထူေထာင္ခြင္႔ရခဲ႔ပါတယ္။ ခိုုေဒၚေကာ႔ဗ္စကီးရဲ႔ စီမံခန္႔ခြဲမူနဲ႔ ယူကိုုစ္႔ကုုမၸဏီဟာ နုုိင္ငံတကာ မွာ နာမည္ရလာပါတယ္။ ၂၀၀၀ ခုုႏွစ္မွာ ရုုရွားေရနံထုုတ္လုုပ္မူရဲ ႔ ၂၀ ရာခိုုင္ႏႈန္းကိုု ယူကုုိစ္႔-ကုုမၸဏီကပဲ တာ၀န္ယူရတဲ႔အဆင္႔ထိ ေအာင္ျမင္မူရရွိလာပါတယ္။ ကမၻာ႔ပုုဂၢလိကပိုုင္ ေရနံကုုမဏီေတြရဲ႔ ထိပ္ဆံုုးစရင္းမွာ ပါ၀င္လာပါတယ္။ အဲဒီလိုုျဖစ္ေအာင္ စြမ္းေဆာင္နုုိင္ခဲ႔တဲ႔ ခိုုေဒၚေကာ႔ဗ္စကီးကိုု နုုိင္ငံတကာစီးပြါးေရး အသိုုင္းအ၀ိုုင္းက အသိအမွတ္ျပဳလာရသလိုု ရုုရွားရဲ ႔ အခ်မ္းသာဆံုုးပုုဂိၢဳလ္ ျဖစ္လာပါတယ္။

ေခတ္ပ်က္သူေဌးရဲ႕ ဒီမုိကေရစီအိပ္မက္

ခုုိေဒၚေကာဗ္႔စကီးနဲ႔ တျခားရုုရွားေခတ္ပ်က္သူေဌးေတြ မတူတာတခုုကေတာ႔ လူငယ္ေတြအေပၚ ထားရွိတဲ႔ အနာဂတ္ရည္မွန္းခ်က္ ျဖစ္ပါတယ္။ သူ႔ရဲ႔ခ်မ္းသာၾကြယ္၀မူေတြကိုု ရုုရွားမ်ိဴးဆက္သစ္ခေလးေတြအတြက္ တစံုုတရာ ဖန္တီးေပးခဲ႔ရမယ္၊ ရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံေပးခဲ႔ရမယ္လိုု႔ ခိုုေဒၚေကာ႔ဗ္စကီးက ယံုၾကည္ပါတယ္။ ရုုရွားလူငယ္တိုု္င္းဟာ သူ႔လိုုမ်ိဴး အခြင္႔အေရးရခဲ႔မယ္ဆုုိရင္ သူ႔လိုုပဲ ခ်မ္းသာ ၾကြယ္၀လာသူေတြ ျဖစ္လာမယ္လိုု႔လဲ ယူဆသူပါ။ ႏိုုင္ငံေရးအယူအဆနဲ႔ ပတ္သက္ရင္လဲ စည္းကမ္းရွိတဲ႔ ဒီမုုိကေရစီ၊ လမ္းညြန္ဒီမိုုကေရစီ ဆိုုတဲ႔ အယူအဆေတြကိုု ခိုုေဒၚေကာ႔ဗ္စကီးက ဆန္႔က်င္ပါတယ္။ ဒီမုုိကေရစီဟာ ဒီမုုိကေရစီပဲျဖစ္တယ္လိုု႔ ယံုုၾကည္သူပါ။ ကြန္ျမဴနစ္၊ ဆိုုရွယ္လစ္ေတြလဲ စစ္မွန္တဲ႔ ဒီမုုိကေရစီနုုိင္ငံေရးစင္ျမင္႔ထက္မွာ ပါ၀င္ခြင္႔ ရွိသင္႔တယ္လိုု႔ သူက ယူဆပါတယ္။ ရုုွရွားရဲ ႔ အနာဂတ္နုုိင္ငံေရးဟာ မ်ိဴးဆက္သစ္ေတြရဲ႔ ပညာေရးအေပၚ လံုုး၀မွီတည္ေနတယ္လိုု႔လဲ ခိုုေဒၚေကာ႔ဗ္စကီးက ယံုုၾကည္သူပါ။ သူ ယံုုၾကည္တဲ႔အတုုိင္းပဲ ရုုရွားမ်ဴိးဆက္သစ္ခေလးေတြအတြက္ ဒီမုုိကေရစီ မ်ိဳးေစ႔ခ်ႏုုိင္ဖိုု႔ဆိုုျပီး the-Open-Russian-Foundation ဆိုုတဲ႔ ေဖါင္ေဒးရွင္း ထူေထာင္ျပီး နုုိင္ငံေရး-လူမူေရး-လူ႔အခြင္႔အေရးနဲ႔-နည္းပညာသင္တန္းေတြကိုု အခမဲ႔ ဖြင္႔လွစ္သင္ၾကားေပးပါတယ္။ သူ႔သားၾကီးျဖစ္တဲ႔ ပါဗယ္-ခိုေဒၚ ေကာ႔ဗ္စကီးကိုု အေမရိကန္နုုိင္ငံကိုု သြားေရာက္ပညာသင္ေစခဲ႔သလိုု တျခားအရည္အခ်င္းရွိတဲ႔ လူငယ္ေတြကိုုလဲ နုုိင္ငံရပ္ျခားမွာ သြားေရာက္သင္ယူႏိုုင္ဖိုု႔ ပညာသင္စားရိတ္ ေထာက္ပ႔ံေပးတာေတြ လုုပ္ပါတယ္။

ေငြေၾကးမေတာင္႔တင္းတဲ႔ နိုုင္ငံေရးပါတီေတြကိုု ခိုုေဒၚေကာ႔ဗ္စကီးက ေႏွာင္ၾကိဳးမဲ႔ အကူအညီေတြ ေပးပါတယ္။ နုုိင္ငံေရးပါတီတခုုထဲကိုု ကူညီေပးတာမ်ဳိးကိုုေတာ႔ သူက လံုုး၀ဆန္႕က်င္ပါတယ္။ နုုိင္ငံေရးပါတီေတြ မ်ားမ်ားရွိေလ ရုုရွားလူငယ္ေတြၾကားမွာ နုုိင္ငံေရးအျမင္ ပိုုႏိုုးၾကားလာလိမ္႔မယ္လိုု႔ ခိုုေဒၚ ေကာ႔ဗ္စကီးက ယံုုၾကည္ပါတယ္။ ဒီမုုိကေရစီမွာ အာဏာရအစိုုးရကိုု ေစာင္႔ၾကည္႔ဖိအားေပးရမဲ႔ အတိုုက္အခံေတြ၊ အစိုုးရမဟုုတ္တဲ႔ လူမူအေျချပဳအဖြဲ႔အစည္းေတြ မ်ားမ်ားလိုုအပ္တယ္လိုု႔လဲ သူက ယူဆပါတယ္။ ယူဆတဲ႔အတိုုင္းလဲ လုုိအပ္တဲ႔ အကူအညီမွန္သမွ်ကိုု ခိုုေဒၚေကာ႔ဗ္စကီးက ေထာက္ပံ႔ေပးပါတယ္။ သူနဲ႔ေခတ္ျပိဳင္ ေခတ္ပ်က္သူေဌးေတြကိုုလဲ လူ႔အခြင္႔အေရးေဖါင္ေဒးရွင္းေတြ လူသားခ်င္စာနာကူညီေရးအဖြဲ႔ေတြ ဖြဲ႔စည္းျပီး ရုုရွားလူ႔အဖြဲ႔အစည္းကိုု တုုန္႔ျပန္ေက်းဇဴးဆပ္ၾကဖိုု႔ စည္းရံုုးခဲ႔သူလဲျဖစ္ပါတယ္။

ေခာတ္ပ်က္သူေဌးေတြပဲ ေကာင္းစားေနတယ္ဆိုုျပီး အသြင္ကူးေျပာငး္ ေရးကာလကိုု စိတ္ပ်က္ေနတဲ႔ ရုုရွားလူထုုဟာ ခိုုေဒၚေကာ႔ဗ္စကီး ရပ္တည္ခ်က္ကိုု အသိအမွတ္ျပဳ ေလးစားခဲ႔ၾကပါတယ္။ သမၼတယဲ႔လ္ဆင္လက္ထက္မွာ ခိုုေဒၚေကာ႔ဗ္စကီးရဲ ႔ စီမန္ကိန္းေတြ၊ ရည္ရြယ္ခ်က္ေတြဟာ တစံုုတရာ အေႏွာက္အယွက္ မရွိခဲ႔ေပမဲ႔ သမၼတ ဗလာဒီမာပူတင္လက္ထက္မွာေတာ႔ ျပသနာေပါင္းမ်ိဳးစံုုနဲ႔ ရင္ဆိုုင္ခဲ႔ရပါတယ္။

ခရိုုနီလဲ ပါ၀င္ခြင္႔ရွိတယ္

၂၀၀၃-ခုုႏွစ္ ေဖေဖၚ၀ါရီလထဲမွာ ပူတင္ဟာ ေခတ္ပ်က္သူေဌးေတြကိုု သမၼတနန္းေတာ္ကိုု ေခၚယူပါတယ္။ ခရိုုနီေတြဟာ ခရိုုနီလိုုပဲ ရပ္တည္ဖိုု႔နဲ႔ အတိုုက္အခံေတြနဲ႔ ကင္းကင္းေနဖိုု႔၊ နုုိင္ငံေရးနဲ႔ ေ၀းေ၀းေနဖိုု႔ ပူတင္က သတိေပးပါတယ္။ ဒီေဆြးေႏြးပြဲကိုု ရုုရွားရုုပ္ျမင္သံၾကားက တိုုက္ရိုုက္ထုုတ္လြင္႔ျပသဖိုု႔ ပူတင္က စီစဥ္ခဲ႔တာပါ။ ပူတင္ရဲ႔ ရည္ရြယ္ခ်က္ကေတာ႔ ျပည္သူေတြ ရြံရွာမုုန္းတီးေနတဲ႔ ေခတ္ပ်က္သူေဌးေတြကိုု သူဘယ္လိုု အမိန္႔ေပးညြန္ၾကားတယ္၊ ၾသဇာဘယ္လိုုေညာင္းတယ္ ဆိုုတာကိုု ရုုရွားျပည္သူေတြကိုု ျပသခ်င္တဲ႔အတြက္ပါ။ အစည္းအေ၀းတက္လာတဲ႔ ေခတ္ပ်က္သူေဌးအားလံုုးက ပူတင္ ေျပာသမွ်ကိုု တစံုုတရာ ျပန္မေျပာရဲခဲ႔ၾကပါဘူး။ ဒါေပမဲ႔ ခိုုေဒၚေကာ႔ဗ္စကီးကေတာ႔ ခရိုုနီဟာ ခရိုုနီပဲ ျဖစ္ရမယ္ဆိုုတဲ႔ ပူတင္ရဲ႔ အယူအဆကိုု လက္မခံပါဘူး။ ခရိုုနီပဲျဖစ္ျဖစ္ ဘယ္သူပဲျဖစ္ျဖစ္ ရုုရွားနုုိင္ငံရဲ ႔ ဒီမုုိကေရစီထူေထာင္ေရးလုုပ္ငန္းစဥ္ေတြမွာ နုုိင္ငံသားတိုုင္း ပါ၀င္ခြင္႔ရွိသင္႔တယ္လိုု႔ ပူတင္ကိုု တုုန္႔ျပန္ပါတယ္။ ရုုရွားရဲ႔ အဓိကျပသနာဟာ ခရိုုနီေတြဆိုုတာထက္ အစိုုးရ၀န္ၾကီးဌာနေတြရဲ ႔ အက်င္႔ပ်က္ျခားမူေတြ ျဖစ္တယ္လုုိ႔ ေထာက္ျပပါတယ္။ တာ၀န္အရွိဆံုုး ပုုဂိၢဳလ္ သမၼတ ပူတင္အေနနဲ႔ အက်င္႔ပ်က္ျခစားမူေတြကိုု ဘက္မလိုုက္ပဲ စနစ္တက် ကိုုင္တြယ္ေျဖရွင္းနုုိင္ဖိုု႔ လိုုတယ္လိုု႔လဲ ခိုုေဒၚ ေကာ႔ဗ္စကီးက ေျပာခဲ႔ပါတယ္။ ဒီေဆြးေႏြးပြဲကိုု ရုုပ္သံကေန တိုုက္ရိုုက္ၾကည္႔ရူေနရတဲ႔ ရုုရွားျပည္သူေတြဟာ ပူတင္ကို အခ်က္အလက္အတိအက်နဲ႔ ျပန္ေျပာရဲတဲ႔ ခိုုေဒၚေကာ႔ဗ္စကီးကိုု သေဘာက်ခဲ႔ပါတယ္။ ဒါေပမဲ႔ ပူတင္ကိုု တုုန္႔ျပန္ေျပာဆိုုခဲ႔မူဟာ ခိုုေဒၚေကာ႔ဗ္စကီးအတြက္ေတာ႔ ကံၾကမၼာအလွဲ႔အေျပာင္းတခုု ျဖစ္လာေစပါတယ္။

ႏုုိင္ငံျခားမသြားဘဲ ေထာင္ထဲသြားဖိုု႔ ေရြးခ်ယ္ခဲ႔သူ

ပူတင္နဲ႔ အစည္းအေ၀းျပီးခ်ိန္ကစလိုု႔ ရုုရွားေထာက္လွမ္းေရးေတြဟာ ခိုုေဒၚေကာ႔ဗ္စကီးနဲ႔ ရင္းႏွီးသူေတြကိုု ဖမ္းဆီးတာ ျခိ္္မ္းေျခာက္တာေတြ လုုပ္လာပါတယ္။ ခိုုေဒၚေကာ႔ဗ္စကီး ေဖါင္ေဒးရွင္းအကူအညီနဲ႔ ပညာသင္ေနတဲ႔ ခေလးမိဘေတြကိုု အက်ပ္ကိုုင္ျခိမ္းေျခာက္တာေတြ လုုပ္ပါတယ္။ တျခားေခတ္ပ်က္သူေဌးေတြလိုု ပိုုင္ဆိုုင္မူေတြနဲ႔အတူ နုုိင္ငံကေန ထြက္ေျပးသြားဖိုု႔ နည္းမ်ိဴးစံုုနဲ႔ ခိုုေဒၚ ေကာ႔ဗ္စကီးကိုု ဖိအားေပးပါတယ္။ ဒါေပမဲ႔ ခိုုေဒၚ ေကာဗ္႔စကီးဟာ တျခားလူေတြလိုု တိုုင္းျပည္က ထြက္မသြားတဲ႔အျပင္ လူငယ္ေတြ ပညာေရးအတြက္ ေနာက္ထပ္ ေဖါင္ေဒးရွင္းအသစ္ေတြ ထူေထာင္ပါတယ္။ အတိုုက္အခံပါတီေတြကိုုလဲ အရင္အတိုုင္း အကူအညီေပးပါတယ္။

၂၀၀၃ ခုုႏွစ္ ေအာက္တုုိဘာ ၂၅ ရက္ေန႔မွာ ပူတင္ရဲ ႔ ေထာက္လွမ္းေရးအဖြဲ႕က ခုုိေဒၚေကာ႔ဗ္စကီးကိုု ဖမ္းဆီးပါတယ္။ အခြန္တိမ္းေရွာင္မႈ၊ အက်င္႔ပ်က္ျခစားမႈ စတာေတြနဲ႔ စြဲခ်က္တင္ျပီး ေထာင္ ၈ ႏွစ္ ခ်မွတ္ခဲ႔ပါတယ္။ သူ ႔ဖက္က လိုုက္ပါေပးတဲ႔ ေရွ႔ေနေတြ ေထာက္ခံသူေတြ အားလံုုးကိုုပါ ပူတင္ ေထာက္လွမ္းေရးက နည္းမိ်ဴးစံုုနဲ႔ စြဲခ်က္တင္ ဖမ္းဆီးတာ ေရွ႔ေနလိုုင္စင္ပိတ္တာေတြ လုုပ္ခဲ႔တာပါ။ ေထာင္မခ်ခင္မွာ ပူတင္ဟာ ခိုုေဒၚေကာ႔ဗ္စကီးကိုု အျပစ္ရွိေၾကာင္း ၀န္ခံေျပာမယ္ဆိုုရင္ ျပန္လြတ္ေပးမယ္၊ ပိုုင္ဆိုုင္မူေတြနဲ႔အတူ နုုိင္ငံျခားကိုု ထြက္ခြါေနထိုုင္ခြင္႔ ေပးမယ္ဆိုုျပီး နည္းမိ်ဴးစံုုနဲ႔ စည္းရံုုနားခ်ဖိုု႔ က်ိဳးစားပါတယ္။ ဒါေပမဲ႔ နုုိင္ငံျခားမွာ လူခ်မ္းသာတဦးလိုုေနရမဲ႔ ဘ၀ထက္ ရုုရွားမွာပဲ အက်ဥ္းသားဘ၀နဲ႔ ေနရတာက အနာဂါတ္ ရုုရွားမ်ိဴးဆက္သစ္ေတြအတြက္ စံနမူနာေကာင္းျဖစ္တယ္ဆိုုျပီး ခိုုေဒၚေကာ႔ဗ္စကီးဟာ အျပစ္ရွိေၾကာင္း ၀န္ခံဖိုု႔ ျငင္းဆိုုျပီး အက်ဥ္းသားဘ၀ကိုု ေရြးခ်ယ္ခဲ႔တာျဖစ္ပါတယ္။

နိုုင္ငံေရးအက်ဥ္းသား ခိုုေဒၚေကာ႔ဗ္စကီး

ခုုိေဒၚေကာ႔ဗ္စကီးဟာ အက်ဥ္း ေထာင္ထဲကေန ရုုရွားနုုိင္ငံေတာ္ အနာဂါတ္နဲ႔ပတ္သက္လိုု႔ သူ႔အယူ အဆအေတြးအေခၚေတြကိုု ေဆာင္း ပါးပံုုစံေရးျပီး ေထာင္ျပင္ကိုုခိုုး ထုုတ္ပါ တယ္။ေထာင္ထဲကေနေဆာင္းပါး ေတြ ေရးေနတဲ႔ ခိုုေဒၚေကာ႔ဗ္စကီးကိုု ပူတင္အမိ္န္႔နဲ႔ အလုုပ္ၾကမ္းရဲဘက္ စခန္းကိုု ပိုု႔ပါ တယ္။ ရဲဘက္စခန္းမွာပဲ ရုုရွားေရနံထုုတ္လုုပ္မူနဲ႔ပတ္သက္လိုု႔ သူ႔သေဘာထားအျမင္ စီးပြါးေရးစာတမ္းတေစာင္ ေရးသားျပဳစုုခဲ႔သူပါ။ လြတ္လပ္ျခင္းအရသာနဲ႔ ပတ္သက္လိုု႔ ေထာင္ထဲက ေရးပိုု႔တာေတြကိုု ခိုုေဒၚေကာ႔ဗ္စကီး ေထာက္ခံသူေတြက စာအုုပ္ထုုတ္ေ၀ခဲ႔ပါတယ္။ အဲဒီစာအုုပ္ထြက္လာခ်ိန္မွာေတာ႔ တခန္းထဲအတူေန ရာဇ၀တ္အက်ဥ္းသားတဦးက ခိုုေဒၚေကာဗ္႔စကီးကိုု လုုပ္ၾကံသတ္ျဖတ္ဖိုု႔ က်ိဳးစားပါတယ္။ ဒီလုုပ္ၾကံမူဟာ ပူတင္အစိုုးရရဲ႔ လက္ခ်က္လိုု႔ အမ်ားက ယူဆပါတယ္။ မတရားဖမ္းဆီး ေထာင္ခ်ထားတဲ႔အျပင္ ေထာင္ထဲမွာပါ လုုပ္ၾကံသတ္ျဖတ္ဖိုု႔ က်ိဳးစားလာခ်ိန္မွာေတာ႔ နုုိင္ငံတကာသတင္းမီဒီယာေတြက ပူတင္ကိုု ေ၀ဖန္ေရးသားလာပါတယ္။ ခိုုေဒၚေကာ႔ဗ္စကီးကိုု ဖမ္းဆီးထားတာဟာ ပူတင္ရဲ႔နုုိင္ငံေရးလုုပ္ၾကံမူတခုု ျဖစ္တယ္လိုု႔ ေထာက္ျပလာပါတယ္။ အေမရိကန္မွာ ပညာသင္ေနတဲ႔သားျဖစ္သူ ပါဗယ္ခိုုေဒၚေကာ႔ဗ္စကီးကိုု ပူတင္အစိုုးရက ျပည္ေတာ္ျပန္၀င္ခြင္႔ေပးဖိုု႔ ျငင္းဆိုုပါတယ္။ အေဖကိုုလဲဖမ္း သားကိုုလဲ ျပန္လာခြင္႔မေပးခ်ိန္မွာေတာ႔ ရုုရွားမွာေရာ နုုိင္ငံတကာမွာပါ ခိုုေဒၚေကာ႔ဗ္စကီး ျပန္လြတ္ေပးေရးေတာင္းဆိုုပဲြေတြ ေပၚေပါက္လာပါတယ္။ တခ်ိန္က ေခတ္ပ်က္သူေဌးလိုု႔ လူသိမ်ားခဲ႔တဲ႔ ခိုုေဒၚေကာ႔ဗ္စကီးဟာ ရုုရွားနုုိင္ငံရဲ ႔ အထင္ရွားဆံုုး အက်ဥ္းသားတေယာက္ ျဖစ္လာပါတယ္။ ခိုုေဒၚေကာ႔ဗ္စကီးဟာ အက်င္႔ပ်က္ျခစားမူနဲ႔ ဖမ္းဆီးေထာင္ ခ်ခံရတာမဟုုတ္ပဲ သူ႔ယံုုၾကည္ခ်က္ေၾကာင္႔ ဖမ္းဆီးခံေနရတာလိုု႔ နုုိင္ငံတကာကပါ အသိအမွတ္ျပဳလာပါတယ္။ ေခာတ္ပ်က္သူေဌးကေန ယံုုၾကည္ခ်က္ေၾကာင္႔ ဖမ္းဆီးေထာင္ခ်ခံရတဲ႔ နုုိင္ငံေရးအက်ဥ္းသားတဦး ျဖစ္လာပါတယ္။

ပူတင္ အေၾကာက္ရဆံုး လူသား

ခိုုေဒၚေကာ႔ဗ္စကီးကိုု ခ်မွတ္ထားတဲ႔ ျပစ္ဒဏ္အရ ၂၀၁၁ ခုုႏွစ္ထဲမွာ ျပန္လြတ္ေပးရမွာပါ။ ဒါေပမဲ႔ ျပန္လြတ္ေပးရမဲ႔ရက္ မတိုုင္ခင္ေလးမွာပဲ ေနာက္ထပ္ စြဲခ်က္အသစ္ေတြနဲ႔ ေထာင္ ၅ ႏွစ္ ထပ္ခ်ပါတယ္။ ျပန္လြတ္မေပးပဲ ေနာက္အမႈတပ္ ေထာင္ခ်တဲ႔အေပၚ နုုိင္ငံတကာအစိုုးရေတြကေရာ လူ႔အခြင္႔အေရးေစာင္႔ၾကည္႔ေရးအဖြဲ႔ေတြကပါ ပူတင္ကိုု ေ၀ဖန္ကန္႔ကြက္ခဲ႔ပါတယ္။ နုုိင္ငံတကာဖိအားေတြ မ်ားလာသလိုု ခိုုေဒၚေကာ႔ဗ္စကီးကို ျပန္လြတ္ေပးေရး ေတာင္းဆိုုပြဲေတြ အရွိန္ျမင္႔လာခ်ိန္မွာ ေထာင္ဒဏ္ ၂ ႏွစ္ ေလ်ာ႔ေပါ႔ေပးပါတယ္။ ဆုုိုုလိုုတာကေတာ႔ ေနာက္အမႈ မတပ္ဘူးဆိုုရင္ သူဟာ ၂၀၁၄ ခုုႏွစ္ထဲမွာ ေထာင္က ျပန္လြတ္လာေတာ႔မွာပါ။ ခိုုေဒၚေကာ႔ဗ္စကီး ေထာက္ခံသူေတြကေတာ႔ ပူတင္ကိုု အယံုုအၾကည္ မရွိၾကပါဘူး။ လြတ္ရက္ေစ႔ခါနီးမွာ ေနာက္ထပ္အမူေတြနဲ႔ ေထာင္ထပ္ခ်နုုိင္တယ္လိုု႔ ယူဆေနပါတယ္။ ပူတင္အေနနဲ႔ ခိုုေဒၚေကာ႔ဗ္စကီးကိုု ျပန္လြတ္ေပးရတဲ႔ သတၱိမရွိဘူးလိုု႔လဲ သံုုးသပ္ပါတယ္။ ခိုုေဒၚေကာ႔ဗ္စကီးရဲ႔ ပံုုရိပ္နဲ႔အေတြးအေခၚေတြ ရုုရွားလူငယ္ၾကားမွာ ေရပန္းစားလာမူဟာ ပူတင္ကိုု အေၾကာက္တရားေတြ ပိုုဖိစီးလာတဲ႔ အေျခအေနလိုု႔လဲ တခ်ိဴ႕က ယူဆပါတယ္။ အဲဒီလိုုအေျခအေနမွာပဲ ေထာင္ထဲကေန ခိုုေဒၚေကာ႔ဗ္စကီ ေရးသားေပးပိုု႔တဲ႔ ေဆာင္းပါးေတြ စုုစည္းျပီး ပူတင္ရဲ႔ အက်ဥ္းသားဆိုုတဲ႔ စာအုုပ္တအုုပ္ ထြက္ရွိလာပါတယ္။ ေလာေလာဆယ္ ရုုရွားဘာသာနဲ႔ ထုုတ္ေ၀ထားျပီး ဘာသာစကား ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားနဲ႔ နုုိင္ငံတကာကိုု ျဖန္႔ခ်ီဖိုု႔ ျပင္ဆင္ေနျပီျဖစ္ပါတယ္။ ရုုရွားမွာ ပူတင္ရဲ ႔အက်ဥ္းသားစာအုုပ္ဟာ အေရာင္းရအေကာင္းဆံုုး စာရင္း၀င္ခဲ႔သလိုု စာအုုပ္မိတ္ဆက္ပြဲကိုု ရုုရွား စာေပေလာကက အထင္ကရ ပုုဂိၢဳလ္ေတြ တက္ေရာက္ခဲ႔တာပါ။

(အမ်ိဴးသားဒီမုုိကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဴပ္ ဥကၠဌနဲ႔ ျငိမ္းခ်မ္းေရးႏုုိဘယ္လ္ဆုုရွင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုုၾကည္ရဲ႔ ဥေရာပခရီးစဥ္မွာ ခိုုေဒၚေကာ႔ဗ္စကီးရဲ ႔သား ပါဗယ္ေဒၚေကာ႔ဗ္စကီးက ျပင္သစ္နုုိင္ငံမွာ လာေရာက္ ေတြ႔ဆံုုႏုုတ္ဆက္ရင္း သူ႔ဖခင္ ေရးသားျပဳစုုထားတဲ႔ စာအုုပ္ေတြကိုု လက္ေဆာင္ေပးခဲ႔ပါတယ္။ ေဒၚစုုနဲ႔ ပါဗယ္တိုု႔ ေတြ႔ဆံုုခဲ႔တဲ႔သတင္းဟာ ဥေရာပသတင္းမီဒီယာေတြမွာ အထူးေရပန္းစားခဲ႔တဲ႔ သတင္းတပုုဒ္လဲျဖစ္ပါတယ္)။

ဆက္တိုုက္ဆိုုသလိုုပဲ ခိုုေဒၚေကာ႔ဗ္စကီးဘ၀ကိုု ရိုုက္ကူးထားတဲ႔ မွတ္တမ္းရုုပ္ရွင္လဲ ထြက္ေပၚလာပါတယ္။ ဒီမွတ္တမ္းရုုပ္ရွင္ကိုု ရုုရွားမွာ ရံုုတင္မျပဖိုု႔ ပူတင္အစိုုးရက ညြန္ၾကားထားပါတယ္။ ခိုုေဒၚေကာ႔ဗ္စကီးဟာ နုုိင္ငံေတာ္ပိုုင္ေတြကိုု ခိုုးယူထားတဲ႔ ေခတ္ပ်က္သူေဌး သူခိုုးတေယာက္အေနနဲ႔ပဲ ပူတင္အစိုုးရက ၀ါဒျဖန္႔ခ်ီေနဆဲပါ။

ခိုုေဒၚေကာ႔ဗ္စကီးေတြ မ်ားမ်ားလိုုသလား

ေခာတ္ပ်က္သူေဌး ခရိုုနီစီးပြါးေရးလုုပ္ငန္းရွင္ဆိုုတဲ႕ ဘ၀ကေန ရုုရွားနုုိင္ငံရဲ႔ နာမည္အၾကီးဆံုုး နုုိင္ငံေရး အက်ဥ္းသားတဦး ျဖစ္လာတဲ႔ ခိုုေဒၚေကာ႔ဗ္စကီးျဖစ္ရပ္ကိုု သံုုးသပ္ၾကည္႔ရမယ္ဆိုုရင္…အာဏာရွိသူနဲ႔ လံုုး၀မေပါင္းပဲ အတိုုက္အခံေတြကိုုပဲကူညီအားေပးသူတဦး။  ေခတ္ပ်က္ သူေဌးဘ၀က ခ်မ္းသာၾကြယ္၀လာမႈေတြကိုု မ်ိဴးဆက္ သစ္ခေလးလူငယ္ေတြရဲ႔ ပညာေရးအကူအညီေတြမွာ ပံုုေအာသုုံးစဲြခဲ႔သူ။ ရုုရွားရဲ႔ေၾကာက္စရာအေကာင္းဆံုုး လူလိုု႔ တင္စားတဲ႔ ဗလာဒီမာပူတင္ကိုု ရဲရဲ၀န္႔၀န္႔ ရင္ဆိုုင္ခဲ႔သူ။ နုုိင္ငံရပ္ျခားကိုု ထြက္ျပီး စည္းဇိမ္ခံေနႏုုိင္တဲ႔ဘ၀ကိုု စြန္႔ျပီး ပူတင္ရဲ႔ အက်ဥ္းသားဘ၀ကိုု ေက်ေက်နပ္နပ္ ခံယူခဲ႔သူဆိုုတာ ေတြ႔ရမွာပါ။ ခိုုေဒၚေကာ႔ဗ္စကီးျဖစ္ရပ္န႔ဲပဲ ရုုရွားရဲ ႔ တရားစီရင္ေရးစနစ္ ယိုုယြင္းပ်က္စီးေနတာ၊ ဒီမုုိကေရစီတန္ဖိုုး ကင္းမဲ႔ေနတာကိုု နုုိင္ငံတကာကေရာ ရုုရွားလူထုုကပါ သေဘာေပါက္လာတာပါ။

အသြင္ကူးေျပာင္းေရးအၾကိဳကာလမွာ ရုုရွားလူထုုက ေခတ္ပ်က္သူေဌးေတြကိုု စက္ဆုုပ္ရြ႔ံရွာစရာ အေကာင္းဆံုုးလူေတြအျဖစ္ သတ္မွတ္ခဲ႔ပါတယ္။ ဒါေပမဲ႔ ဒီကေန႔ သူတိုု႔ ေလးစားအားက်လာသူကေတာ႔ တခ်ိန္က ရြံရွာမုုန္းတီးခဲ႔သူေတြထဲမွာပါခဲ႔တဲ႔ ေခတ္ပ်က္သူေဌးေဟာင္း ခိုုေဒၚေကာဗ္႔စကီး ျဖစ္လာပါတယ္။

ခိုုေဒၚေကာ႔ဗ္စကီးအေနနဲ႔ ေဖါင္ေဒးရွင္းေထာင္ေပးရံုု၊ ပညာေတာ္သင္ေၾကးေထာက္ပံ႔ေပးရံုု၊ အတိုုက္အခံေတြကိုု ကူညီေပးရံုုသက္သက္နဲ႔ အမ်ားရဲ ႔ ယံုုၾကည္ေလးစားမူကိုု ရခဲ႔တာ မဟုုတ္ပါဘူး။ အက်င္႔ပ်က္ျခစားေနတဲ႔ အစိုုးရ ယႏၱယားၾကီးကိုု ျပဳျပင္ဖိုု႔၊ ပ်က္စီးေနတဲ႔ တရားစီရင္ေရးစနစ္ကိုု မီးေမွာင္းထိုုးျပဖိုု႔နဲ႔ စစ္မွန္တဲ႔ဒီမုုိကေရစီကိုု ဦးတည္နိုုင္ဖိုု႔ ပူတင္ရဲ႔အက်ဥ္းသားဘ၀နဲ႔ ျပတ္ျပတ္သားသား စံနမူနာျပ ရပ္တည္ျပနုုိင္ခဲ႔လိုု႔ အမ်ားက ေလးစားလာတာပါ။

ကြ်န္ေတာ္တိုု႔နုုိင္ငံရဲ႔ အသြင္ကူးေျပာင္းေရးအၾကိဳကာလမွာလဲ ခရိုုနီပဲ ေခၚေခၚ ေခတ္ပ်က္သူေဌးလိုု႔ပဲ သံုုးသံုုး အသြင္ကူးေျပာင္းေရး လူခ်မ္းသာလိုု႔ပဲ အမည္တပ္တပ္ ခိုုေဒၚေကာ႔ဗ္စကီးလိုု ပုုဂိၢဳလ္မ်ိဳးေတြ ေပၚမလာနုုိင္ဘူးလိုု႔႔ ေတာ႔ မေျပာနုုိင္ပါဘူး။ ဒါေပမဲ႔ ဒီကေန႔ထိေတာ႔ မေတြ႔ရေသးဘူးလိုု႔ပဲ ေျပာရမွာပါ။

မိုုးေအး

မွီျငမ္း

- Russia´s crony capitalism- the swing of the pendulum by Vladimir Gelman, 14 November 2011
- http://www.khodorkovsky.com
- http://www.kinolorber.com/khodorkovsky
- Khodorkovsky to be freed in 2014 after sentence cut (BBC- 20 December 2012)
- The Top of the World, Then Prison in Siberia by Stephen Holden , 29 November, 2011, The New York Times)
- Khodorkovsky, Seven magazine review by Jenny McCartney 06 March, 2012, the telegraph)
- Khodorkovsky Documentary (Filmed, directed and produced by Cyril Tuschi)
- The Oligarchs by David E. Hoffman
- http://www.khodorkovsky-movie.com

 

Ref:FGN

ႏိုင္ငံပိုင္ စီးပြားေရး အဖြဲ႔အစည္းမ်ား၏ အခန္းက႑

၂၀ရာစုႏွစ္ ဒုတိယပိုင္းတြင္ ဖြံ႔ၿဖိဳးၿပီး ႏိုင္ငံမ်ား၌ အစိုးရမ်ား၏ စီးပြားေရးက႑ သိသိသာသာ ႀကီးမားလာခဲ့ပါသည္။ အလားတူပင္ ဖြံ႔ၿဖိဳးဆဲႏိုင္ငံမ်ားသည္လည္း ကိုလိုနီဘ၀မွ လြတ္ေျမာက္လာျခင္း၊ ႏိုင္ငံအတြက္ စက္မႈ လက္မႈ တည္ေထာင္ရန္ လိုအပ္လာျခင္းတို႔ေၾကာင့္ အစိုးရ၏ အခန္းက႑ ႀကီးမားလာခဲ့ပါသည္။ အစိုးရက စြမ္းအားစုမ်ားကို စုစည္းကာ စီးပြားေရး တိုးတက္မႈ ရရွိေအာင္ ႀကိဳးစားအားထုတ္လာခဲ့ၾကပါသည္။ သို႔ေသာ္လည္း ဖြံ႔ၿဖိဳးၿပီး ႏိုင္ငံမ်ားႏွင့္ ႏိႈင္းယွဥ္လွ်င္ အစိုးရ၏ အသံုးစရိတ္မွာ နည္းပါးေနဆဲ ျဖစ္ပါသည္။

ဖြံ႔ၿဖိဳးၿပီး ႏိုင္ငံမ်ားတြင္ အစိုးရ အသံုးစရိတ္ အမ်ားစုကို ပင္စင္၊ လူမႈဖူလံုေရး၊ အလုပ္လက္မဲ့ ခံစားခြင့္ အစရွိသည္တို႔အတြက္ အသံုးျပဳမႈ မ်ားျပားပါသည္။ သို႔ေသာ္ ဖြံ႔ၿဖိဳးဆဲ ႏိုင္ငံမ်ားတြင္ ပညာေရး၊ က်န္းမာေရး စသည္တို႔အတြက္ အသံုးျပဳမႈ နည္းပါးၿပီး ႏိုင္ငံပိုင္ လုပ္ငန္းမ်ားကို အေထာက္အပ့ံ ေပး၇န္အတြက္ အမ်ားဆံုး အသံုးျပဳၾကရသည္။ တစ္နည္းအားျဖင့္ ႏိုင္ငံ၏ ဖြံ႔ၿဖိဳးတိုးတက္မႈ အဆင့္အရ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းမ်ားကို အစိုးရက ၀င္ေရာက္ ေဆာင္ရြက္ေနရသည္။ စင္စစ္ အခ်ိဳ႕ႏိုင္ငံပိုင္ လုပ္ငန္းမ်ားသည္ ပုဂၢလိက လုပ္ငန္းမ်ားက ေဆာင္ရြက္သင့္ၿပီး ထုိသို႔ ေဆာင္ရြက္ျခင္းျဖင့္ အက်ိဳးအျမတ္ ရရွိႏိုင္ပါသည္။ သို႔ေသာ္ အခ်ိဳ႕ လုပ္ငန္းမ်ားကို အစိုးရက မိမိတုိ႔ ထိန္းခ်ဳပ္မႈေအာက္တြင္ ထားရွိလိုၾကသည္။ ဆင္းရဲေသာ ႏိုင္ငံမ်ား၌ တိုင္းျပည္၀င္ေငြ (ဂ်ီဒီပီ)တြင္ ႏိုင္ငံပိုင္ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းမ်ား၏ အခ်ိဳးအစား ႀကီးမားေၾကာင္း ေတြ႔ရသည္။

ႏိုင္ငံပိုင္ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းမ်ားသည္ စီးပြားေရး တိုးတက္မႈကို အေထာက္အကူ ျပဳ၊ မျပဳ ဆိုသည့္ အေပၚ အျမင္ ကြဲျပားမႈ ရွိပါသည္။

အထင္ကရ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းႀကီးမ်ား ေခတ္မီတိုးတက္ရန္ အတြက္ အစိုးရကသာ လိုအပ္ေသာ ရင္းႏွီးၿမွဳပ္ႏွံမႈ အျပည့္အ၀ လုပ္ႏိုင္စြမ္း ရွိျခင္း၊ အစိုးရ၏ ထိန္းခ်ဳပ္မႈ ေအာက္တြင္ ရွိသျဖင့္ ေလာင္စာ၊ အိမ္ယာ၊ သယ္ယူ ပို႔ေဆာင္ေရး ကဲ့သို႔ေသာ အေျခခံ ကုန္စည္မ်ား၏ ေစ်းႏႈန္းသည္ အမ်ား လက္မခံႏိုင္ေလာက္ေအာင္ ျမင့္မားျခင္း မရွိေစရန္ ကာကြယ္ႏိုင္ျခင္း၊ လူအမ်ားအျပား အလုပ္အကိုင္ ရရွိေစႏိုင္ျခင္း ဟူေသာ ေကာင္းက်ိဳးမ်ားကို ေထာက္ျပၾကပါသည္။

သို႔ေသာ္လည္း တစ္ဘက္တြင္ ႏိုင္ငံပိုင္ လုပ္ငန္းမ်ားသည္ စြမ္းေဆာင္ရည္ နိမ့္က်မႈ ရွိပါသည္။ အဓိက အားနည္းခ်က္မွာ ႏိုင္ငံပိုင္ လုပ္ငန္းမ်ား၏ မန္ေနဂ်ာမ်ားက အျမတ္ရရွိရန္ ႀကိဳးပမ္းအားထုတ္ေစမည့္ မက္လံုး လံုး၀ မရွိျခင္း ျဖစ္ပါသည္။ အစိုးရ၏ ေထာက္ပံ့ေၾကး ရရွိႏုိင္ျခင္း၊ အတိုးႏႈန္း သက္သာစြာ ေခ်းေငြ ရရွိႏိုင္ျခင္း၊ ေဒ၀ါလီ ခံရမည့္ အႏၱရာယ္ မရွိျခင္း၊ အစိုးရက ေရာင္းေစ်းကို မတန္တဆ ႏွိမ့္ခ်ထားျခင္း၊ ပိုလွ်ံ၀န္ထမ္းမ်ားအား ထုတ္ပယ္ခြင့္ မရွိျခင္း စသည့္ အားနည္းခ်က္မ်ား ရွိပါသည္။

စြမ္းေဆာင္ရည္ နိမ့္ၿပီး ေလလြင့္ဆံုးရံႈးမႈ မ်ားလွ်င္ ႏိုင္ငံ၏ စီးပြားေရး တိုးတက္မႈကို ေသခ်ာေပါက္ ထိခိုက္သည္။ ဘတ္ဂ်က္လိုေငြကို ေငြစကၠဴရိုက္ ေျဖရွင္းရာမွ ေငြေဖာင္းပြေစျခင္း၊ ေခ်းေငြရယူရာမွ ျပည္တြင္း ျပည္ပ ေၾကြးၿမီမ်ားျပားျခင္း၊ ထုိ႔ေၾကာင့္ ႏိုင္ငံ၏ စီးပြားေရး မတည္မၿငိမ္ ျဖစ္ကာ စီးပြားေရး တိုးတက္ရန္ အလားအလာ အခြင့္အလမ္းမ်ားကိုလည္း ထိခိုက္ေစပါသည္။ သို႔ျဖစ္ရာ ႏိုင္ငံပုိင္ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းမ်ား မည္သည့္ အတိုင္းအတာအထိ ထားရွိသင့္သည္ကို စဥ္းစားလာၾကပါသည္။

ယခုေခတ္တြင္ အစုိးရ၏ နယ္ပယ္ (Scope of the Government) ႏွင့္၊ အစိုးရ၏ စြမ္းရည္ (Capacity of the Government) ကို ယွဥ္တြဲ၍ စဥ္းစားလာၾကပါသည္။ အဓိကအားျဖင့္ တစ္ဘက္တြင္ အစိုးရ၏ နယ္ပယ္ က်ယ္ၿပန္႔ၿပီး အစိုးရ၏ စြမ္းရည္ နိမ့္က်ေနလွ်င္ မႏိုင္မနည္း ျဖစ္ႏိုင္သည္ဟု ဆုိလိုျခင္း ျဖစ္ပါသည္။

အစိုးရက ေစ်းကြက္ (သို႔) ပုဂၢလိကက ေဆာင္ရြက္ျခင္း မျပဳႏိုင္ေသာ နယ္ပယ္မ်ား၌သာ ၀င္ေရာက္ ေဆာင္ရြက္သင့္ေၾကာင္း၊ က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔ အသိအမွတ္ ျပဳလာၾကပါသည္။ ပုဂၢလိက (သို႔) ေစ်းကြက္က အဆင္ေျပေအာင္ ေဆာင္ရြက္မေပးႏိုင္ေသာ ကိစၥ ၅ခု ရွိပါသည္။ ၎တုိ႔ကို ေစ်းကြက္၏ အားနည္းခ်က္မ်ား (Market Failures) ဟူ၍ ေခၚေ၀ၚေလ့ ရွိပါသည္။ ၎တို႔မွာ

ကာကြယ္ေရး၊ တရားဥပေဒ စိုးမိုးေရး၊ လမ္းတံတားမ်ား၊ ပတ္၀န္းက်င္ ကာကြယ္ေစာင့္ေရွာက္ေရး ဟူေသာ အမ်ားျပည္သူ ေကာင္းက်ိဳး ရွိေစမည့္ ထုတ္ကုန္ႏွင့္ ၀န္ေဆာင္မႈမ်ားကို လံုေလာက္ေအာင္ ထုတ္လုပ္ ျဖည့္ဆည္းမေပးႏိုင္ျခင္း

မိမိတို႔ လုပ္ငန္း အျပင္ဘက္တြင္ ေကာင္းက်ိဳး ျဖစ္ေစႏိုင္သည့္ (Positive Externalities) ပညာေရး၊ က်န္းမာေရး ကဲ့သို႔ေသာ လုပ္ငန္းမ်ိဳးကို ထုတ္လုပ္ေဆာင္ရြက္မႈ နည္းပါးျခင္း၊ စီးကရက္ ကဲ့သို႔ေသာ ဆိုးက်ိဳး ျဖစ္ေစႏိုင္သည့္ (Negative Externalities) လုပ္ငန္းမ်ိဳးကို ထုတ္လုပ္ေဆာင္ရြက္မႈ မ်ားျခင္း

လွ်ပ္စစ္ႏွင့္ ေရေပးေ၀ေရး လုပ္ငန္းမ်ား ကဲ့သို႔ေသာ သဘာ၀အရ လက္၀ါးႀကီးအုပ္ လုပ္ကိုင္ႏိုင္ေသာ လုပ္ငန္းမ်ားတြင္ ထုတ္လုပ္မႈ ႏွိမ့္ခ်ကာ ေစ်းတင္ထားေလ့ ရွိျခင္း

အၿငိမ္းစား ခံစားခြင့္၊ က်န္းမာေရး ခံစားခြင့္၊ အလုပ္လက္မဲ့ ခံစားခြင့္တို႔ကဲ့သို႔ေသာ လူမႈ ဖူလံုေရး ခံစားခြင့္မ်ား အျပည့္အ၀ မေပးႏိုင္ျခင္း

ေစ်းကြက္အတြင္း ပါ၀င္သူအားလံုး တေျပးညီ သတင္းအခ်က္အလက္ မရရွိႏိုင္ၾကျခင္း (ဥပမာ- စားသံုးသူမ်ားသည္ မိမိတို႔ကို အႏၱရာယ္ ျဖစ္ေစႏိုင္သည့္ ေဆး၀ါးမ်ား၊ အစားအေသာက္မ်ား အေၾကာင္းကို ေကာင္းစြာ မသိရွိၾကျခင္း) တုိ႔ ျဖစ္ပါသည္။

အထက္ပါ အားနည္းခ်က္မ်ားေၾကာင့္ အစိုးရက စီးပြားေရး လုပ္ငန္းမ်ား ၀င္ေရာက္ေဆာင္ရြက္ရာတြင္လည္း အေကာင္းဆံုးရလဒ္ ထြက္ေပးမည္ဟု မေမွ်ာ္လင့္ႏိုင္ပါ။ စြမ္းရည္ နိမ့္က်ျခင္း၊ အက်င့္ပ်က္ျခင္း၊ ရည္ရြယ္ခ်က္ မျပတ္သားျခင္း၊ ၀န္ထမ္းမ်ားက လုပ္ငန္းသဘာ၀ကို ေကာင္းစြာ နားမလည္ျခင္း၊ အစရွိေသာ အားနည္းခ်က္မ်ား ေတြ႔ၾကံဳရပါသည္။ (အေမရိကန္ ျပည္ေထာင္စုတြင္ ပုဂၢလိက အက်ဥ္းေထာင္မ်ား ျပဳလုပ္ေစကာ အစိုးရက ေထာက္ပံ့သည့္ သာဓကပင္ ရွိပါသည္။)

အစိုးရက စီးပြားေရး လုပ္ငန္းမ်ား လုပ္ေဆာင္ရာတြင္ အသံုးျပဳရသည့္ ေငြမ်ားကို ပညာေရး၊ က်န္းမာေရးတို႔ အတြက္ လႊဲေျပာင္း တိုးၿမွင့္ အသံုးျပဳႏိုင္သည့္ သာဓကမ်ား ရွိပါသည္။

တဖန္ အစိုးရ လုပ္ခဲ့ေသာ လုပ္ငန္းမ်ားကို ပုဂၢလိကလုပ္ငန္းမ်ားက ေဆာင္ရြက္ျခင္း ျပဳႏိုင္ရန္၊ စည္းမ်ဥ္း စည္းကမ္းမ်ား ေျဖေလွ်ာ့ေပးေသာနည္း၊ ပုဂၢလိက လုပ္ငန္းမ်ား ႀကီးထြား တိုးတက္လာေစရန္ ေဆာင္ရြက္ေသာနည္း (Market Liberalization) ကိုလည္း အသံုးျပဳၾကပါသည္။

ခင္ေမာင္ညိဳ (ေဘာဂေဗဒ)

ReflKhitlunge

ေရွာင္ေစခ်င္သည့္ တညင္းသီး

အားလုံး သိၾကတဲ့ အသီးပါပဲ။ ႀကဳိက္တဲ့ လူလည္း ေတာ္ေတာ္မ်ားမယ္ ထင္ပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ အမ်ဳိးသမီးေတြ ျဖစ္မယ္ ထင္ပါတယ္။ အဲဒါကေတာ့ တညင္းသီးပါ။ တညင္းသီးမွာ လူကုိ အက်ဳိးျပဳတဲ႔ ဗီတာမင္ဓာတ္ပါ၀င္မႈ မရွိပါဘူး။ သူ႔မွာ ပါ၀င္တာကေတာ့ လူကုိ ဒုကၡေပးႏုိင္တဲ့ အဆိပ္ဓာတ္ ပါ။ တညင္းသီးမွာ Djenkolic acid ဆုိတဲ့ အဆိပ္ေတြ ၀.၃% ကေန ၁.၃% အထိ ပါ၀င္ ပါတယ္။ တညင္းသီးဟာ အဆိပ္သင့္ တတ္တဲ့ အစားအစာတစ္ခု ျဖစ္ပါတယ္။ တညင္းသီး အဆိပ္သင့္တာကုိ Djenkilism လုိ႔ ေခၚပါတယ္။ အဆုိး႐ြားဆုံးကေတာ့ ေက်ာက္ကပ္ ႏွစ္ခုစလုံး တစ္ၿပဳိင္နက္ ပ်က္စီးၿပီး အသက္ ဆုံး႐ႈံးတဲ့ အထိ ျဖစ္ႏုိင္တာပါပဲ။ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ တညင္သီးေပါတဲ့ ရခုိင္ျပည္နယ္၊ ကရင္ျပည္နယ္၊ ပဲခူးတုိင္း၊ ေ႐ႊက်င္နဲ႔ သံေတာင္ႀကီး ေဒသေတြမွာ တညင္းသီး အဆိပ္သင့္မႈ အမ်ားဆုံး ေတြ႕ရပါတယ္။ တညင္းသီးေပါတဲ့ ရာသီမွာ အဆုိးဆုံးအျဖစ္မ်ားၿပီး ႏွစ္စဥ္ အဆိပ္သင့္မႈေၾကာင့္ အသက္ဆုံး႐ႈံးမႈေတြ ရွိပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ အဆိပ္သင့္တဲ့အခါ ေဆး႐ုံ တက္ေရာက္ၿပီး စနစ္တက် ကုသမႈမခံယူရင္ ေသဆုံးဖုိ႔လမ္း ပုိမ်ားတယ္လုိ႔ ဆုိပါတယ္။ တညင္းသီး အဆိပ္ရဲ႕ ဖြဲ႕စည္းပုံ ေမာ္လီက်ဳးကေတာ့ အပ္ေခ်ာင္းပုံေလးေတြကုိ ပုတီးသီသလုိ သီထားတဲ့ပုံ ျဖစ္ပါတယ္။ ေတာ္ေတာ္ရွည္ၿပီး တစ္ခုနဲ႔တစ္ခု အလြယ္တကူ ခ်ိတ္တြယ္ႏုိင္ပါတယ္။ က်ေနာ္တုိ႔ ခႏၶာကုိယ္မွာ အဆိပ္ေတြ ၀င္လာရင္ အသည္းက ပ်က္ျပယ္ေအာင္ လုပ္ေပးပါတယ္။ ေက်ာက္ကပ္ကေတာ့ ခႏၶာကုိယ္က အညစ္အေၾကးေတြကုိ စြန္႔ထုတ္ေပးပါတယ္။ တညင္းသီး စားလုိက္ရင္ ပါ၀င္တဲ့ အဆိပ္ေတြဟာ ေသြးထဲကုိ အရင္ေရာက္သြားပါတယ္။ ၿပီးတဲ့အခါ အသည္းကုိ ေရာက္ပါတယ္။ အသည္းဟာ ခႏၶာကုိယ္ထဲကုိ ေရာက္လာတဲ့ အဆိပ္ေတြကုိ ပ်က္ျပယ္ေအာင္ လုပ္ေပးႏုိင္ေပမယ့္ တညင္းသီးမွာပါတဲ့ အဆိပ္ကုိေတာ့ ပ်က္ျပယ္ေအာင္ မလုပ္ႏုိင္ဘူးလုိ႔ ဆုိပါတယ္။ အဲဒီအခါ ေက်ာက္ကပ္ကေန စြန္႔ထုတ္ဖို႔ ႀကဳိးစားရပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ တညင္းသီးအဆိပ္ ေမာ္လီက်ဳးရဲ႕ တည္ေဆာက္ပုံေၾကာင့္ ဆီးျပြန္ငယ္ေလးေတြ ပိတ္ဆုိ႔တတ္ပါတယ္။ ေနာက္ၿပီး အပ္ေခ်ာင္းပုံ အဆိပ္ ေမာ္လီက်ဳးေတြက ထုိးလုိ႔ ေသြးေၾကာေလးေတြ ေပါက္တတ္္ပါတယ္။ အဲဒီအခါ ဆီးသြားရင္ ေသြးပါတာ၊ ဆီးသြား နည္းတာေတြ ျဖစ္လာပါမယ္။ ပုိၿပီး ဆုိးလာတဲ့အခါ ဆီးလမ္းေၾကာင္း ပိတ္ၿပီး ဆီးလုံး၀ သြားလုိ႔မရ ျဖစ္လာပါမယ္။ ေက်ာက္ကပ္ ႏွစ္ခုစလုံးက ဆီးမထြက္ႏုိင္လုိ႔ တင္းလာၿပီး မခံမရပ္ႏုိင္ေအာင္ နာက်င္လာပါမယ္။ ေသြးထဲမွာ Urea နဲ႔ အဆိပ္အေတာက္ေတြ မ်ားလာၿပီး ေဆး႐ုံကုိ အခ်ိန္မီ တက္ေရာက္ ကုသမႈမခံယူရင္ အသက္ ေသဆုံးႏုိင္ပါတယ္။ ဒါကုိ ႐ုတ္တရက္ ေက်ာက္ကပ္ ပ်က္စီးျခင္း (Acuterenal failure) လုိ႔ ေခၚပါတယ္။ ေက်ာက္ကပ္ သန္႔စင္စက္ (Renal dialysis) နဲ႔ အခ်ိန္မီ ကုသႏုိင္မွသာ အျမန္ဆုံး သက္သာမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ တညင္းသီးစားမယ္ဆုိရင္ တညင္းသီးမွာပါတဲ့ အဆိပ္ဓာတ္ဟာ ေရမွာ အနည္းငယ္သာ ေပ်ာ္၀င္တဲ့ အဆိပ္မ်ဳိး ျဖစ္ပါတယ္။ ေပ်ာ္၀င္ႏႈန္းက ၀.၅% သာ ျဖစ္ပါတယ္။ တညင္းသီးကုိ ျပဳတ္လုိက္ရင္ အဆိပ္ဓာတ္ နည္းနည္းသာ ေပ်ာ္၀င္ၿပီး ျပည့္၀သြားတဲ့အတြက္ အဆိပ္ေတြ ထပ္ၿပီး မေပ်ာ္ႏုိင္ပါဘူး။ ဒါေၾကာင့္ ေရနဲ႔ ျပဳတ္တဲ့အခါ တစ္ႀကိမ္တည္းနဲ႔ မလုံေလာက္ပါဘူး။ အနည္းဆုံး သုံးႀကိမ္မွ ငါးႀကိမ္ထိ ေရမ်ားမ်ားနဲ႔ ျပဳတ္ရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ျပဳတ္ၿပီတဲ့ ေရေတြကုိလည္း သြန္ပစ္ၿပီး ေရအသစ္နဲ႔ ထပ္ျပဳတ္ရမွာပါ။ ဒါဆုိရင္ေတာ႔ အႏၲရာယ္ ေတာ္ေတာ္ ေလ်ာ့သြားမွာပါ။ တညင္းသီး အဆိပ္ဟာ 300ֹC ေက်ာ္မွသာ ဓာတ္ျပယ္ ပ်က္စီးပါတယ္။ ေရဆူမွတ္ဟာ 100ֹC သာရွိတာေၾကာင့္ ဘယ္လုိမွ ဓာတ္မျပယ္ႏုိင္ပါဘူး။ တကယ္လုိ႔မ်ား မီးဖုတ္ၿပီး စားရင္ အဆိပ္ေတြဟာ ဓာတ္လည္း မျပယ္၊ အျပင္လည္း မေရာက္ေတာ့ 100% ခႏၶာကုိယ္ထဲ ေရာက္ၿပီး ဒုကၡေပးမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ တညင္းသီးကုိ ဆားရည္မွာ ၾကာၾကာစိမ္ၿပီး စားရင္ေတာ့ အဆိပ္ေတြ ေတာ္ေတာ္ေလး ေလ်ာ့နည္းသြားတယ္လုိ႔ ဆုိပါတယ္။ တညင္းသီး အဆိပ္ဟာ ဆားရည္မွာ အလြယ္တကူ ေပ်ာ္၀င္ပါတယ္။ သိပၸံနည္းအရ pH မ်ားေလေလ ေပ်ာ္၀င္မႈ Solubility မ်ား ေလေလ ျဖစ္ပါတယ္။ အနံ႔ျပင္းျပင္း၊ အဆိပ္ျပင္းျပင္း တညင္းသီး စားၿပီးတဲ့အခါ ပါးစပ္မွာ နံေနတာ၊ ဆီးသြားရင္ အနံ႔ဆုိးတာေတြဟာ ခႏၶာကုိယ္ထဲမွာ အဆိပ္ေတြ ၀င္ေနၿပီလုိ႔ ဆုိလုိတာပါပဲ။ တညင္းသီး အဆိပ္နဲ႔ပတ္သက္ၿပီး WHO (1970), South East Journal of Tropical Medicine (1978) စသျဖင့္ ထုတ္ျပန္ ေရးသားထားတာေတြလည္း ရွိပါတယ္လုိ႔ ဆုိတယ္။ ဒါေၾကာင့္ စားၿပီးရင္ ခႏၶာကုိယ္ကုိလည္း ဒုကၡေပးသလုိ အိမ္သာထဲမွာလည္း အနံ႔ဆုိးေပးတဲ့ ဒီလုိအသီးကုိ တတ္ႏုိင္သမွ်ေတာ့ မစားသင့္ဘူးလုိ႔ ထင္ပါတယ္။ (ျမဝတီ)
Ref:khitlunge

ေက်ာက္စိမ္း ေက်ာက္မ်က္ လုပ္ကြက္မ်ားတြင္ ယခင္အစိုးရလက္ထက္ လူႀကီးသားသမီးမ်ား၏ အမည္ခံလုပ္ကြက္မ်ားကို ခ႐ိုနီမ်ားက ကူညီလုပ္ကိုင္မႈသည္ ၆၀ ရာခိုင္ႏႈန္းခန္႔ရႇိ

ေက်ာက္စိမ္း ေက်ာက္မ်က္ လုပ္ကြက္မ်ားတြင္ ယခင္အစိုးရလက္ထက္ လူႀကီးမ်ား၏ သားသမီးမ်ား၏ အမည္ခံလုပ္ကြက္မ်ားကို ခ႐ိုနီမ်ားမႇ အကြက္၀ယ္ယူ ဦးေဆာင္ကူညီ လုပ္ကိုင္ေပးမႈမ်ားသည္ ၆၀ ရာခိုင္ႏႈန္းခန္႔အထိ ရႇိေနၿပီး ေဒသခံ တိုင္းရင္းသားမ်ား၏ အလုပ္အကိုင္ အခြင့္အလမ္းမ်ား ဆံုး႐ံႈး
ေနရေၾကာင္း အမ်ဳိးသားလႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလႇယ္ ဦးလႇေဆြက ဇန္န၀ါရီလ ၉ ရက္ေန႔တြင္ က်င္းပသည့္ အမ်ဳိးသားလႊတ္ေတာ္ အစည္းအေ၀းတြင္ ေျပာၾကားခဲ့သည္။

''ေက်ာက္စိမ္း ေက်ာက္မ်က္ တင္ပို႔ျခင္းကို အေမရိကန္အစိုးက ကန္႔သတ္ထားတဲ့ အေၾကာင္းအရင္းကေတာ့ သူတို႔ ပိတ္ပင္ ကန္႔သတ္ထားတဲ့သူေတြက ေက်ာက္မ်က္ ေက်ာက္စိမ္းအသင္းမႇာ ပါ၀င္ေနလို႔ ျဖစ္မယ္လို႔ ယူဆပါတယ္။အရင္ အစိုးရလက္ထက္က ခ႐ိုနီေတြက ေက်ာက္မ်က္အသင္းမႇာ တာ၀န္ယူထားေတာ့ ေဒသခံတိုင္းရင္းသားေတြရဲ႕ အလုပ္အကိုင္ေတြ ဆံုး႐ံႈး
ေနရတဲ့အတြက္ လႊဲေျပာင္းေပးဖို႔ တိုက္တြန္းလိုပါတယ္။

အေမရိကန္အစိုးရက ကန္႔သတ္ထားတဲ့ သူေတြ ေက်ာက္မ်က္အသင္းမႇာ တာ၀န္ေတြ မယူထားဘူးဆိုရင္ ပတ္ဆို႔မႈေတြ ႐ုပ္သိမ္းသြားႏိုင္ပါတယ္''ဟု ဦးလႇေဆြက ေျပာၾကားခဲ့သည္။

မူးယစ္ေဆး၀ါးက ရရႇိတဲ့ ေငြေၾကးမ်ားကို ခ၀ါခ်ရာတြင္ ေက်ာက္စိမ္း ေက်ာက္မ်က္က ရတယ္လို႔ စာရင္းျပလ်င္ ေငြမဲမႇ ေငြျဖဴျဖစ္ဖို႔ လြယ္ကူေၾကာင္း၊ မူးယစ္ေဆး၀ါး နာမည္ပ်က္ရႇိသည့္ အဖြဲ႕အစည္း ေက်ာေထာက္ေနာက္ခံ ကုမၸဏီမ်ားကိုလည္း လုပ္ကြက္ ခ်ထားေပးျခင္းမ်ားကို ျပန္လည္သံုးသပ္ဖို႔ လိုအပ္ေၾကာင္း ဦးလႇေဆြက ေျပာၾကားခဲ့သည္။

အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုမႇ စီးပြားေရး ပိတ္ဆို႔မႈမ်ားကို ေျဖေလ်ာ့ေပးခဲ့ရာတြင္ ေက်ာက္စိမ္းႏႇင့္ ေက်ာက္မ်က္ရတနာ ထြက္ကုန္မ်ားမပါရႇိဘဲ ခ်န္လႇပ္ခဲ့ျခင္းအေပၚ လံုး၀ေျပေလ်ာ့ေပးေရး အေမရိကန္အစိုးရသို႔ ေတာင္းဆိုေပးသြား ရန္အဆိုအား အမ်ဳိးသားလႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလႇယ္ ဦးလႇေဆြက တင္သြင္းခဲ့ရာ အမ်ိဳးသားလႊတ္ေတာ္၌ ေဆြးေႏြးရန္ သေဘာတူခဲ့ေႀကာင္း သိရသည္။

ႏိုင္ငံတကာ လုပ္ငန္းရွင္ေတြကို ျမန္မာေတြ ဘယ္လိုယွဥ္မွာလဲ

 

ေနလင္းေအာင္ | အဂၤါေန႔၊ ေအာက္တုိဘာလ ၀၉ ရက္ ၂၀၁၂ ခုႏွစ္ ၁၄ နာရီ ၁၆ မိနစ္

၂၀၁၅ ခုႏွစ္၊ အာဆီယံ စီးပြားေရး အသိုက္အဝန္း (AEC) စတင္ခ်ိန္တြင္ ျမန္မာျပည္တြင္း လုုပ္ငန္းရွင္မ်ားအေနျဖင့္ႏုိင္ငံတကာ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းမ်ားႏွင့္ ယွဥ္ႏိုင္ရန္အတြက္ ၾကိဳတင္ျပင္ဆင္မႈမ်ား ယခုအခ်ိန္ကတည္းက ျပဳလုပ္ထားသင့္ၿပီး လုပ္ခ သက္သာေရးကိုသာ ဂရုစိုက္မႈ မလုပ္သင့္ေတာ့ေၾကာင္း စီးပြားေရး ပညာရွင္မ်ားက သတိေပးေနၾကသည္။

“ႏိုင္ငံတကာနဲ႔ ယွဥ္ၿပိဳင္ႏုိင္ဖုိ႔ အေတြးအေခၚ၊ နည္းပညာ၊ ကြ်မ္းက်င္လုပ္သား၊ လုပ္အားခေတြက အေရးၾကီးတယ္။ ဒါကုိ ျပန္ၾကည့္မယ္ဆုိရင္လည္း လုပ္အားခ သက္သာဖုိ႔က အဓိက မက်ေတာ့ဘူး။ လုပ္အားခ သက္သာဖုိ႔ ျပိဳင္တဲ့ေခတ္ မဟုတ္ေတာ့ဘူး” ဟု ဖိလစ္ပိုင္ အေျခစိုက္ အာရွဖြံ႔ျဖိဳးေရးဘဏ္မွ ျမန္မာ စီးပြားေရးပညာရွင္ ေဒါက္တာမ်ဳိးသန္႔ ကေျပာသည္။

AEC အစီအစဥ္အရ အာဆီယံႏုိင္ငံမ်ားအားလံုးတြင္ ေစ်းကြက္ တခုတည္းပံုစံ ျဖစ္ရန္ အေကာင္အထည္ ေဖာ္မည္ျဖစ္သည္။ အျခား အာဆီယံႏုိင္ငံမ်ားမွလည္း ျမန္မာ ျပည္တြင္း လုပ္ငန္းရွင္မ်ားႏွင့္ တန္းတူ အခြင့္အေရးမ်ားျဖင့္ ဝင္ေရာက္ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံခြင့္ႏွင့္ အခြန္ကင္းမဲ့စြာ ကူးသန္းေရာင္းဝယ္ႏုိင္ခြင့္မ်ား ရလာၾကမည္ ျဖစ္သည္။

“Logistic က အေရးၾကီးတယ္။ အခ်ိန္မီ ေရာက္လား၊ အခ်ိန္ေလ်ာ့ၿပီး ေရာက္လား ဆုိတာေတြ၊ လွ်ပ္စစ္ဓါတ္အား သက္သာတာလား ဆုိတာေတြလည္း အေရးၾကီးတယ္။ ၿပီးေတာ့ အဓိက အေရးၾကီးတာ သိပ္မေျပာျဖစ္တဲ့ ကုန္ထုတ္လုပ္မႈစြမ္းအား ဘယ္ေလာက္ရွိလဲက အဓိက က်တယ္။ သတ္မွတ္ထားတဲ့ လုပ္ခလစာအေပၚမွာ ကုန္ထုတ္လုပ္မႈ ဘယ္ေလာက္ရွိလဲ ဆုိတာေတြက အဓိက က်တယ္” ဟု သူက ဆက္ေျပာသည္။

AEC ျဖစ္လာခ်ိန္တြင္ သယံဇာတ ေပါမ်ားျပီး အာရွ၏ ဆံုခ်က္တခု ျဖစ္ေသာ ျမန္မာအတြက္ အလားအလာမ်ား ရွိေသာ္လည္း ယွဥ္ၿပိဳင္မႈ ပိုၾကီးမားလာမည္ျဖစ္၍ သက္ဆုိင္ရာ လုပ္ငန္းအလုိက္ ျပင္ဆင္ထားသင့္သည္ဟုုလည္း “အခုကတည္းက အစျပဳႏုိင္မွ ႀကိဳးစားႏုိင္မွ ေတာ္ရံုက်မယ္။ က်ေနာ္တုိ႔ ႏုိင္ငံ အေနနဲ႔က ၿပိဳင္ရမယ့္ အဆင့္ေတြ အမ်ားၾကီးရွိတယ္” ဟု ေဒါက္တာမ်ဳိးသန္႔ က ဆိုသည္။

ျပည္တြင္းလုပ္ငန္းမ်ားအေနျဖင့္ ေဆြးေႏြးပြဲမ်ား မ်ားမ်ား ျပဳလုပ္၍ ပြင့္လင္းစြာ ေဆြးေႏြးႏုိင္ရန္ လုိအပ္ၿပီး ပညာရွင္မ်ား၊ အစုိးရ တာဝန္ရွိသူမ်ားႏွင့္ ပုဂၢလိက လုပ္ငန္းရွင္မ်ား ပါဝင္ဖုိ႔လုိအပ္ေၾကာင္း သူက ေျပာသည္။

AEC ႏွင့္ အေျပာင္းအလဲ

အာဆီယံ စီးပြားေရး အသုိက္အဝန္း စတင္ခ်ိန္တြင္ စုိက္ပ်ဳိး ေမြးျမဴေရးလုပ္ငန္းမ်ား၊ ေလေၾကာင္း ပုိ႔ေဆာင္ေရးလုပ္ငန္း၊ က်န္းမာေရး ဝန္ေဆာင္မႈလုပ္ငန္းမ်ား၊ ကား ကုမၸဏီမ်ား၊ လွ်စ္စစ္က႑၊ ငါးလုပ္ငနး္၊ ခရီးသြားလုပ္ငန္း၊ သစ္လုပ္ငန္း၊ ကုန္စည္ ပုိ႔ေဆာင္ေရးလုပ္ငန္းမ်ား၊ ရာဘာျခံလုပ္ငန္းမ်ားႏွင့္ အထည္ခ်ဳပ္လုပ္ငန္းမ်ားတြင္ အာဆီယံ ၁၀ ႏုိင္ငံအတြင္း လြတ္လပ္စြာ ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံႏုိင္ခြင့္ ရလာမည္ ျဖစ္သည္။

တႏုိင္ငံႏွင့္ တႏုိင္ငံ ကုန္စည္တင္ပုိ႔မႈမ်ားမွာလည္း အခြန္ကင္းလြတ္ခြင့္ ရရွိမည္ျဖစ္၍ ယင္းအေျခအေနတြင္ အာဆီယံႏုိင္ငံမ်ားအတြင္း ကုန္စည္စီးဆင္းမႈ ပမာဏႏွင့္ ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမႈ ပမာဏမွာ တုိးလာမည္ ျဖစ္သည္။

“မေလးရွား၊ စကၤာပူ၊ အင္ဒုိနီးရွား၊ ဖိလစ္ပုိင္၊ ထုိင္းႏုိင္ငံနဲ႔ ဗီယက္နမ္ႏုိင္ငံေတြက အာဆီယံထဲမွာ အခ်မ္းသာဆံုးပဲ။ က်န္တဲ့ ဘရူႏုိင္း၊ လာအုိ၊ ျမန္မာနဲ႔ ကေမၻာဒီးယား ႏုိင္ငံေတြက သူတုိ႔ရဲ႕ေအာက္မွာပဲ ရွိတယ္။ ဒီေတာ့ တကယ္ ယွဥ္ၿပိဳင္ရေတာ့မယ့္ အခ်ိန္ ေရာက္ရင္ က်ေနာ္တုိ႔ႏုိင္ငံအေနနဲ႔ သူတုိ႔ကုိ မီဖုိ႔ မနည္း ၾကိဳးစားရမယ္” ဟု Myanmar Marketing Committee – Myanmar Tourism Federation ဥကၠ႒ ဦးၿဖိဳးေဝရာဇာ က ဆိုသည္။

ထုိ႔ျပင္ ျမန္မာႏုိင္ငံအေနျဖင့္ ခရီးသြားလုပ္ငန္း က႑တြင္လည္း ထို ခ်မ္းသာႏုိင္ငံမ်ား ေနာက္မွ လုိုက္ေနရသည္။ ၁၉၉၆ ခုႏွစ္တြင္ စတင္ခဲ့ေသာ ျမန္မာခရီးသြားလုပ္ငန္းသည္ ယမန္ႏွစ္က ခရီးသည္ သံုးသိန္း ရွစ္ေသာင္းေက်ာ္ လည္ပတ္ေရာက္ရွိခဲ့ေသာ္လည္း ယင္းပမာဏသည္ လာအုိႏုိင္ငံသုိ႔ ဝင္ေသာ ဧည့္သည္ပမာဏထက္ပင္ နည္းပါးေၾကာင္း ၎က ဆက္ေျပာသည္။

“အခုအခ်ိန္မွာ ကမၻာတဝွန္းက ခရီးသြား ဧည့္သည္ေတြ စီးပြားေရးသမားေတြက ျမန္မာႏုိင္ငံကုိ ဝင္လာေနၾကၿပီ။ အဓိက အခက္အခဲက အေျခခံအေဆာက္အအံုေတြ မေလာက္ဘူး။ ၂၀၁၅ မွာ အာဆီယံ စီးပြားေရး အသုိက္အျမံဳအေနနဲ႔ တခုတည္းေသာ ေစ်းကြက္နဲ႔ ထုတ္လုပ္မႈ အေျခခံေဒသျဖစ္ဖုိ႔ ျပင္ဆင္တဲ့အခါ ခရီးသြား လုပ္ငန္းေတြအတြက္ အေျခခံအေဆာက္အအံုေတြက အဓိကက်တ့ဲအခန္းက ပါဝင္ေနတယ္။ ခရီးသြားလုပ္ငန္းေတြအတြက္ ဝန္ေဆာင္မႈေတြက ဟုိတယ္လုပ္ငန္းအျပင္ သယ္ယူပုိ႔ေဆာင္ေရး၊ စားေသာက္ေရးေတြကပါ ျပည့္စံုဖုိ႔ု လုိအပ္တယ္” ဟု ဦးၿဖိဳးေဝရာဇာ ကေျပာသည္။

ဥပေဒပိုုင္းဆိုုင္ရာ ျပင္ဆင္မႈ

AEC စတင္ခ်ိန္တြင္ အာဆီယံ ၁၀ ႏုိင္ငံလုံးမွာ တခုတည္းေသာ ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမႈ ေစ်းကြက္ အတြင္းတြင္ ပါဝင္လာမည္ျဖစ္၍ ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ ႏုိင္ငံျခားရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမႈ ဥပေဒသည္ အျခား အာဆီယံႏုိင္ငံမ်ားႏွင့္ ကြာျခားေနလွ်င္ အခက္အခဲရွိႏုိင္ေၾကာင္းလည္း သမၼတ အၾကံေပး တဦးျဖစ္ေသာ စီးပြားေရး ပညာရွင္ ေဒါက္တာေဇာ္ဦး က ဆိုသည္။

“ကုိယ့္ႏုိင္ငံက စီးပြားေရးျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈပဲ ျဖစ္ျဖစ္၊ ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမႈပဲျဖစ္ျဖစ္ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈ အခုမွ စၿပီးလုပ္တာျဖစ္လုိ႔ အျခား အာဆီယံႏုိင္ငံေတြရဲ႕ အေတြ႔အၾကံဳေတြ အားနည္းခ်က္ေတြကုိ ခ်ိန္ဆၿပီး လုပ္ဖုိ႔ အခြင့္အလမ္းတခု ျဖစ္တယ္။ ျပည္တြင္း လုပ္ငန္းရွင္ေတြအေနနဲ႔ စီပြားေရးနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ပညာ၊ ရင္းႏွီး ျမွဳပ္ႏွံမႈပုိင္းေတြကုိ ၾကည့္မယ္ဆုိရင္ ဒီအာဆီယံႏုိင္ငံေတြကုိ ေလ့လာအတုယူၿပီး လုပ္ေဆာင္သင့္တယ္” ဟု ၎က ေျပာသည္။

ျမန္မာႏုိင္ငံသည္လည္း အာဆီယံထဲက တႏုိင္ငံျဖစ္ေသာေၾကာင့္ ရင္းႏွီးျမွဳ႔ပ္ႏွံလုိသူမ်ားက အျခားအာဆီယံႏုိင္ငံမ်ားႏွင့္ႏႈိင္းဆၿပီး ဝင္ေရာက္လာမည္ျဖစ္ရာ ႏုိင္ငံျခားရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမႈ ဥပေဒသည္ အျခား အာဆီယံႏုိင္ငံေတြထက္ အားေကာင္းဖုိ႔လုိအပ္ေၾကာင္းလည္း ၎က ေျပာသည္။

ႏုိင္ငံျခား ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမႈမ်ား ဝင္ေရာက္လာသည့္အခါ ျပႆနာ ျဖစ္ႏုိင္ေသာ လုပ္ငန္း က႑မ်ားတြင္ ႏုိင္ငံေတာ္က အခက္အခဲျဖစ္ေနေသာ ျပည္တြင္းလုပ္ငန္းရွင္မ်ားအတြက္ ေျမေတာင္ေျမွာက္ အားေပးဖုိ႔လုိအပ္ေၾကာင္း ေဒါက္တာေဇာ္ဦး က ေျပာသည္။

ထုိင္း၊ မေလးရွားႏွင့့္ စကၤာပူႏုိင္ငံမ်ားသုိ႔ ေျပးဆြဲေသာ KMA Shipping Company Limited အမႈေဆာင္ အရာရွိခ်ဳပ္ ဦးေဆြလင္း ကလည္း အလားတူ အၾကံျပဳထားသည္။

“ဒီမွာက အခုမွ ပြင့္လင္းလာတဲ့ ႏုိင္ငံျဖစ္လုိ႔ သေဘၤာ လုပ္ငန္းကလည္း ျပည္တြင္းက အခုေနာက္ပုိင္းမွ လုပ္လာတာျဖစ္လုိ႔႔ ၿပိဳင္ဆုိင္မႈက ပုိၾကီးတယ္။ ႏုိင္ငံျခား သေဘၤာလုိင္းေတြက ဒီလုပ္ငန္းမွာ ရပ္တည္လာတာ ၾကာလုိ႔ အားသာခ်က္ ပုိရွိတယ္။ သူတုိ႔ကုိ လုိက္မီဖုိ႔ဆုိတာ အမ်ားၾကီး လုိေသးတယ္။ ဒါေပမယ့္ ႏုိင္ငံေတာ္က ကုိယ့္ႏုိင္ငံသားပုိင္ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းေတြကုိ တဖက္တလမ္းက ပံ့ပုိးေပးမယ္ဆုိရင္ ယွဥ္ၿပိဳင္ရတာ တပန္းသာႏုိင္ပါတယ္” ဟု ဆိုသည္။

AEC စတင္သည့္အခ်ိန္တြင္ ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္းမွ ေငြေၾကးတတ္ႏုိင္သူမ်ားမွလည္း အျခား အာဆီယံ ႏုိင္ငံမ်ားတြင္ ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံခြင့္ ရရွိမည္ျဖစ္၍ အခြင့္အလမ္းမ်ား ပုိမ်ားလာႏုိင္သလို စိန္ေခၚမႈမ်ားလည္း ပုိ၍ မ်ားလာမည္ ျဖစ္သည္။

AEC ႏွင့္ ေစ်းကြက္

ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္ လူဦးေရ သန္း ၆၀ ခန္႔သာ ရွိေသာ္လည္း AEC စတင္ခ်ိန္တြင္ အာဆီယံ ၁၀ ႏုိ္င္ငံ ေပါင္းလုိက္ပါက လူဦးေရ သန္း ၆၀၁ သန္း ရွိလာမည္ျဖစ္၍ ေစ်းကြက္သည္လည္း ၁၀ ဆ ၾကီးမားလာမည္ ျဖစ္သည္။

ထုိၾကီးမားလာသည့္ ေစ်းကြက္အတြင္း မိမိႏုိင္ငံ၏ထုတ္ကုန္ပစၥည္းမ်ား ထုိးေဖါက္ႏုိင္ရန္မွာ အျခားႏုိင္ငံမ်ား၏ ထုတ္ကုန္အရည္အေသြး၊ ေစ်းႏႈန္းမ်ားႏွင့္ ယွဥ္ၿပိဳင္ ထုိးေဖါက္ဖုိ႔လုိအပ္ေၾကာင္း ပါရမီ စြမ္းအင္ဖြံ႔ၿဖိဳးေရးကုမၸဏီ၏ အၾကီးတန္း အၾကံေပးအရာရွိ ဦးတင္ခ်ဳိ က ေျပာသည္။

“ဒီလုိအေျခအေနမွာ ဝန္ေဆာင္မႈေတြက သူမ်ားနဲ႔ ယွဥ္ႏုိင္ဖုိ႔ အရမ္းအေရးၾကီးတယ္။ ျမန္မာႏုိင္ငံက ဆုိရွယ္လစ္ စီးပြားေရး စနစ္ေအာက္မွာ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ေနထုိင္ ၾကီးျပင္းလာရေတာ့ ဆုိရွယ္လစ္စနစ္က ေရာင္းသူေစ်းကြက္။အခုေခတ္ကဝယ္သူေစ်းကြက္။ဒါေပမယ့္ဒီႏုိင္ငံမွာက အုပ္ခ်ဳပ္သူလူတန္းစားေတြမွာ ေတာင္ ဒါကုိ နားမလည္တာေတြ ရွိေနေသးတယ္။ ဒါေၾကာင့္ သူမ်ားႏုိင္ငံနဲ႔ယွဥ္တဲ့အခ်ိန္မွာ ကုိယ္က ဘယ္ေလာက္ထိဝန္ေဆာင္မႈေကာင္းေကာင္းေပးႏုိင္မလဲဆုိတာ ေတာ္ေတာ္အေရးၾကီးတယ္” ဟု ဆိုသည္။

AEC စတင္ခ်ိန္သည္ အျခား အာဆီယံႏုိင္ငံမ်ားမွ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းမ်ား ဝင္ေရာက္လာခ်ိန္ထိ ေနာက္က်ေနမည္ဆုိပါက အခ်ဳိ႕ေသာလုပ္ငန္းမ်ားမွာပ်က္စီးဆံုးရံႈးသြားႏုိင္ေၾကာင္း ဦးတင္ခ်ဳိ က သံုးသပ္သည္။

ထုိ႔ျပင္ ႏုိင္ငံျခား ရင္းနွီးျမွဳပ္ႏွံမႈဥပေဒသည္လည္း ႏုိင္ငံသား အက်ဳိးစီးပြားကို ကာကြယ္ရန္ လုိအပ္သလုိ ႏုိင္ငံျခား ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမႈမ်ားအတြက္ အတားအဆီး မျဖစ္ရန္ လုိအပ္ေၾကာင္းလည္း “ကုိယ့္ႏုိင္ငံသား လုပ္ငန္းေတြရဲ႕အက်ဳိးစီးပြားကုိကာကြယ္ေပးၿပီး ႏုိင္ငံျခားရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမႈေတြဝင္မလာႏုိင္ေအာင္ တားဆီးတဲ့ ဥပေဒမ်ဳိးျဖစ္ေနရင္ျပည္တြင္းကရသင့္ရထုိက္တဲ့ အခြင့္အေရးေတြဆံုးရႈံးသြားႏုိင္တယ္။ ဒါေၾကာင့္ ႏုိင္ငံျခား ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမႈ ဥပေဒကအရမ္းအေရးၾကီးတယ္” ဟု ဦးဝင္းခ်ဳိ က ဆိုသည္။

ျမန္မာႏွင့္ ႏိုင္ငံျခား ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမႈ၊ ပို႔ကုန္/သြင္းကုန္ ပမာဏ

ယခုႏွစ္ ေဖေဖၚဝါရီလအထိ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ႏုိင္ငံျခား ကုမၸဏီမ်ားမွ အေမရိကန္ေဒၚလာ သန္းေပါင္း ၄၀,၄၃၁.၄၅၄ တန္ဖုိး ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံထားၿပီး အမ်ားဆံုးမွာ စြမ္းအင္က႑တြင္ ျဖစ္သည္။ ၎ေနာက္တြင္ ေရနံႏွင့္ သဘာဝဓါတ္ေငြ႔လုပ္ငန္းႏွင့္ သတၱု တူးေဖၚေရး လုပ္ငန္းမ်ား ရွိသည္။

တရုတ္ႏုိင္ငံမွာ ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမႈ အမ်ားဆံုးျဖစ္ကာ ယင္းေနာက္တြင္ ထုိင္းႏွင့္ ေဟာင္ေကာင္တုိ႔မွာ အသီးသီးရပ္တည္ေနေၾကာင္း အမ်ဳိးသား စီမံကိန္းႏွင့္ စီးပြားေရးဖြံ႔ၿဖိဳးတုိးတက္ေရး ဝန္ႀကီးဌာန၏ စာရင္းမ်ားတြင္ ေဖၚျပထားသည္။

ပုိ႔ကုန္/သြင္းကုန္ က႑တြင္လည္း ၂၀၁၁-၂၀၁၂ ဘ႑ာေရးႏွစ္တြင္ ျပည္ပႏုိင္ငံမ်ားသုိ႔ ေဒၚလာသန္းေပါင္း ၉,၁၃၅.၆ သန္း တင္ပုိ႔ႏုိင္ျပီး ၉,၀၃၅.၀၆ သန္းဖုိး တင္သြင္းခဲ့သည္။ ၂၀၁၂ ခုႏွစ္ ၾသဂုတ္လအထိ ေဒၚလာ သန္းေပါင္း ၃,၂၃၀.၇၁၆ သန္းဖုိး တင္ပုိ႔ႏုိင္ခဲ့ၿပီး ၃,၃၈၃.၃၂၅ သန္းဖုိး တင္သြင္းခဲ့သည္။

စက္မႈကုန္ေခ်ာကို အမ်ားဆံုးတင္ပို႔ႏိုင္ၿပီး လယ္ယာထြက္မွာ ဒုတိယအမ်ားဆံုး ပုိ႔ကုန္ျဖစ္ကာ တတိယအေနျဖင့္ သတၱဳတြင္းထြင္းထြက္ပစၥည္းမ်ား တင္ပုိ႔ႏုိင္ခဲ့ေၾကာင္း စီးပြားေရးႏွင့္ ကူးသန္းေရာင္းဝယ္ေရးဝန္ႀကီးဌာန ဝက္ဆုိက္တြင္ ေဖၚျပထားသည္။

ျပည္တြင္းလုပ္ငန္းမ်ား၏ ၉၀% ခန္႔မွာ အေသးစားႏွင့္ အလတ္စား လုပ္ငန္းမ်ားျဖစ္ၿပီး ယင္းလုပ္ငန္းမ်ားသည္ အေျခခံလူတန္းစားအထိ အလုပ္အကုိင္ ဖန္တီးေပးေသာ လုပ္ငန္းမ်ားျဖစ္၍ အေသးစား၊ အလတ္စားလုပ္ငန္းမ်ားေရရွည္ ရပ္တည္ႏုိင္ေရးမွာလည္း အဓိကက်ေသာ အခန္းက႑မွ ပါဝင္လ်က္ရိွသည္။

ျပည္တြင္းရွိ လုပ္ငန္းမ်ားတြင္ အၾကီးစားလုပ္ငန္း ၄,၈၀၈ ခု၊ အလတ္စားလုပ္ငန္း ၇,၂၈၇ ခုႏွင့္ အေသးစားလုပ္ငန္း ၃၁,၁၃၇ ခု၊ စုစုေပါင္း ၄၃,၂၃၂ ခု ရွိၿပီး ယင္းအခ်ဳိးကို ျပန္ၾကည့္ပါက အၾကီးစားလုပ္ငန္းမွာ ၁၁ % သာ ရွိၿပီး အလတ္စားက ၁၆ % ႏွင့္ အေသးစားလုပ္ငန္းမ်ားက ၇၂ % ရွိ္ေၾကာင္း စက္မႈဝန္ၾကီးဌာနရွိ စာရင္းဇယားမ်ားအရ သိရရွိသည္။

ျပည္တြင္း လုပ္ငန္းအုပ္စုမ်ားတြင္္ စားေသာက္ကုန္လုပ္ငန္းက ၆၃.၅၁ %၊ ေနထုိင္ေရး ၁၃. ၅၇ %၊ လူသံုးကုန္ ၇.၅၈ %၊ အိမ္သံုးပစၥည္း လုပ္ငန္းမွာ ၃.၉၈ % စသည္ျဖင့္ အသီးသီး ရပ္တည္ေနေၾကာင္းလည္း ယင္းစာရင္းမ်ားတြင္ ေဖၚျပထားသည္ကို ေတြ႔ရွိရသည္။ ။

 

Ref:mizimaburmese

 

အားရစရာေကာင္းလိုက္တဲ့ ရာခိုင္ႏႈန္းေတြဘဲ!!! ႏိုင္ငံတကာလုပ္ငန္းရွင္ေတြကို ဘယ္လို႔လုပ္ယွဥ္ႏိုင္ က်မလဲ? နည္းပညာေတြကုန္ၾကမ္းေတြ၊တည္ၿမဲတဲ့ ဥပေဒမရွိ၊ ဘာဆိုဘာမွတည္ၿငိမ္တာမရွိတဲ့?... စိတ္ကူးယွဥ္ေနေသးတာဘဲရွိပါေသးတယ္.... လုပ္ရမဲ့ အေရးႀကီးဆံုးက် ဥပေဒစိုးမိုးေရးပါဘဲ!

“ကုိယ့္ႏုိင္ငံသား လုပ္ငန္းေတြရဲ႕အက်ဳိးစီးပြားကုိကာကြယ္ေပးၿပီး ႏုိင္ငံျခားရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမႈေတြ ဝင္မလာႏုိင္ ေအာင္ တားဆီးတဲ့ဥပေဒမ်ဳိးျဖစ္ေနရင္ျပည္တြင္းကရသင့္ရထုိက္တဲ့ အခြင့္အေရးေတြဆံုးရႈံးသြားႏုိင္တယ္။ ဒါေၾကာင့္ ႏုိင္ငံျခား ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမႈ ဥပေဒကအရမ္းအေရးၾကီးတယ္”

ပြင့္လင္းျမင္သာမႈ မရွိေသာ ေဘာ္ဆိုင္း သတၱဳ တူးေဖာ္မႈမ်ား

ေဘာ္ဆိုင္းေဒသမွ တူးေဖာ္ဆဲ သတၱဳတြင္း တခု (ဓာတ္ပံု - ကိုဖိုးသား)

PrevNext

1234

 

ရွမ္းျပည္နယ္ ေဘာ္ဆိုင္းေဒသသည္ ပင္လယ္ေရမ်က္ႏွာျပင္ အထက္ ေပ ၄၃၇၀ အျမင့္တြင္ တည္ရွိၿပီး ခဲသတၱဳမ်ား ထြက္ရိွေသာေၾကင့္ အလြန္ နာမည္ႀကီးေသာ ေဒသျဖစ္သည္။ ေဒသခံ တိုင္းရင္းသား အမ်ားစုမွာ ဘိုးစဥ္ေဘာင္ဆက္ ေတာင္ယာစိုက္ပ်ိဳးျခင္းျဖင့္ အသက္ေမြးဝမ္းေက်ာင္းၾကသူမ်ား ျဖစ္သည္။

ေဘာ္ဆိုင္းေဒသသည္ ရွမ္းျပည္နယ္၊ ကေလာၿမိဳ႕နယ္အတြင္း တည္ရိွေသာ ေက်းရြာအုပ္စုႀကီးတခုျဖစ္သည္။ ေက်ာက္ေတာင္၊ ကန္ျပင္၊ ဂတ္တဲစု၊ ဆင္ေတာင္၊ သဖန္းပင္၊ တံတားကန္၊ ကန္ဦး၊ ျပင္သာ၊ ရြာေဟာင္း၊ ဆီစက္၊ ေရျဖဴကန္၊ ဖူးရဲ၊ ေညာင္ကိုင္း၊ ၿမိဳ႕ဆိုး အစရိွေသာ ေက်းရြာမ်ား ပါဝင္သည္။

လက္ဖက္စိုႏွင့္ လက္ဖက္ေျခာက္၊ သနပ္ဖက္၊ ေျပာင္းႏွင့္ တျခား ေတာင္ယာထြက္ သီႏွံမ်ားမွာ ဤေဒသ၏ အဓိက ထြက္ကုန္မ်ားျဖစ္သည္။ မိမိတို႔ေဒသတြင္ အဖိုးတန္ သတၱဳသိုက္ႀကီး ရိွေနျခင္းေၾကာင့္ မိမိတို႔ဘ၀မ်ား၊ ႐ိုးရာဓေလ့ စ႐ိုက္မ်ားႏွင့္ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ အလွတရားမ်ား တျဖည္းျဖည္း ေပ်ာက္ကြယ္ရေတာ့မည္ကို သိရိွသူမ်ားရိွသလို မသိနားမလည္သည့္ ႐ိုးသားေသာ ေဒသခံ တိုင္းရင္းသားမ်ားလည္း ရွိၾကသည္။

အျမင္က်ယ္ေသာ ေဒသခံတခ်ိဳ႕က တာဝန္သိ ျပည္သူ႔သတင္းသမားမ်ားကို သတင္းေပးၾကသျဖင့္ ထိုေဒသသို႔ ၅ ႀကိမ္ထက္ မနည္းသြားေရာက္ေလ့လာကာ သတင္းအခ်က္အလက္မ်ား စုေဆာင္းခဲ့ပါသည္။

ေဘာ္ဆိုင္းေဒသသို႔ သတၱဳတူးေဖာ္ေရး ကုမၸဏီမ်ား စတင္ ေရာက္ရိွလာခဲ့ျခင္းႏွင့္ ပတ္သက္၍ ေဒသခံ ကုန္သည္တဦးက “၂၀၁၂ ခုႏွစ္ ႏွစ္စပိုင္းေလာက္ကပဲဗ်၊ ဒီေဒသကို သတၱဳကုမၸဏီေတြ ၀င္ေရာက္လုပ္ကိုင္ေနတာ။ တရား၀င္လား၊ တရားမ၀င္လားေတာ့ မသိဘူးဗ်။ အေစာပိုင္းကာလမွာ ေတာ့ပ္တန္းစတား ကုမၸဏီက သတၱဳတြင္း၀န္ႀကီးဌာနနဲ႔ ဖက္စပ္လုပ္ကိုင္ ေဆာင္ရြက္ေနတာေတာ့ရိွတယ္” ဟု ေျပာသည္။

ေဘာ္ဆိုင္းေဒသတြင္ သတၱဳတူးေဖာ္ေရး ကုမၸဏီမ်ား အမည္ အမ်ိဳးမ်ိဳးျဖင့္ လာေရာက္ လုပ္ကိုင္လွ်က္ရွိျခင္းႏွင့္ ပတ္သက္၍ ေဒသခံတခ်ိဳ႕က ႏိုင္ငံေတာ္အဆင့္၊ ျပည္နယ္အဆင့္ စသည္ျဖင့္ သက္ဆိုင္ရာ အဆင့္ဆင့္ကို အေၾကာင္းၾကား စံုစမ္းေသာ္လည္း တာဝန္ရွိသူမ်ားက တစံုတရာ အသိေပး အေၾကာင္းၾကားျခင္း မရွိဟု သိရသည္။ ေကာင္းေသာအင္အားၾကယ္ အမည္ရွိ ကုမၸဏီသည္ ထိုေဒသတြင္ လုပ္ကြက္ ၁၀ ခုအထိ လုပ္ကိုင္လ်က္ရွိသည္ဟု ဆိုသည္။

ေဒသအတြင္း ထြက္ရွိသည့္ သယံဇာတမ်ားကို တူးေဖာ္ထုတ္ယူႏိုင္ရန္ ေဒသခံ တိုင္းရင္းသားမ်ား ပိုင္ဆိုင္သည့္ ဥယ်ာဥ္ၿခံေျမမ်ားကို ျဖတ္၍ စက္ယႏၲရားႀကီးမ်ားျဖင့္ လမ္းမ်ား ေဖာက္လုပ္ခဲ့ၾကေၾကာင္း၊ ေျမစာမ်ား၊ ေက်ာက္ခဲစ မ်ားသည္ လက္ဖက္ၿခံမ်ား၊ လိေမၼာ္ၿခံမ်ားႏွင့္ တျခား သီးႏွံစိုက္ခင္းမ်ားသို႔ ေရာက္ရွိကာ ပ်က္စီးဆံုး႐ံႈးမႈမ်ားရိွခဲ့ေၾကာင္း ေဒသခံမ်ားက ေျပာသည္။

“ၿခံေတြကို ျဖတ္ၿပီး စက္ႀကီးနဲ႔ ထိုးသြားတယ္။ မသိလိုက္ဘူး။ ေနာက္ေတာ့မွ သိေတာ့ ၿခံက ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား ပ်က္စီးေနၿပီ။ ရြာအုပ္ခ်ဳပ္ေရးမႉးကို သြားတိုင္ေတာ့မွ သူတို႔ႀကိဳက္သလိုေပးတဲ့ ေလ်ာ္ေၾကးေငြကို ရတယ္။ တကယ္ေတာ့ ပ်က္စီးသြားတဲ့ သီးႏွံပင္ေတြ၊ လမ္းေဖာက္လို႔ ေပးလိုက္ရတဲ့ ၿခံေျမေတြရဲ႕ တန္ဖိုးက အဲဒီထက္မကဘူး။ အဲဒီ ကုမၸဏီေတြက ႏိုင္ငံေတာ္စီမံခ်က္လိုလို၊ ရွမ္းျပည္နယ္ အစိုးရအဖြဲ႔ရဲ႕ တရား၀င္ခြင့္ျပဳခ်က္နဲ႔လိုလို ေျပာေတာ့ ေပးသေလာက္နဲ႔ ေက်နပ္ေနရတာေပါ့” ဟု ဖ်က္ဆီးခံရေသာ ၿခံယာေျမပိုင္ရွင္တဦးက ေျပာသည္။

ဖူးရဲရြာခံ ဓႏုတိုင္းရင္းသူတဦးက သူ႔အေတြ႔အႀကံဳမ်ားႏွင့္ ပတ္သက္၍ “က်မ အိမ္ေထာင္က်ကတည္းက ဒီၿခံကို အိမ္သားဘက္က အေမြေပးလို႔ ၿခံစိုက္စားခဲ့တာ။ အခု က်မသား ၄ ေယာက္လည္း အရြယ္ေရာက္ေနၿပီ။ က်မတို႔ၿခံရဲ႕ အထက္ပိုင္းမွာ အခု သတၱဳေတြ တူးေနတယ္။ ၿခံထဲမွာရိွတဲ့ စားပင္သီးပင္ေတြ ပ်က္ကုန္တယ္။ မိုင္းခဲြတဲ့ ေက်ာက္တံုးေတြက လြင့္လာတယ္။ ၿခံထဲကိုေတာင္ မဆင္းရဲေတာ့ဘူး။ အသက္အႏၲရာယ္ စိုးရိမ္ေနရတယ္။ ေထာပတ္ပင္ေတြ၊ တညင္းပင္ေတြ၊ ပ်ားလိေမၼာ္ပင္ေတြ၊ လက္ဖက္ပင္ေတြနဲ႔ တျခားသီးႏွံပင္ေတြလည္း ျဗဳန္း (ေျမစာခဲ၊ ေက်ာက္ခဲ) ေတြက်လို အကုန္ပ်က္စီးသြားတယ္” ဟု ေျပာျပသည္။

သတၱဳတူးေဖာ္ရာတြင္ ေက်ာက္မိုင္းခြဲမႈမ်ားကို မည္သည့္အခ်ိန္၊ မည္သည့္ေနရာတြင္ ခြဲမည္ဟု အနီးဝန္းက်င္ရွိ ေဒသခံမ်ားအား အသိေပး အေၾကာင္းၾကားျခင္း မရွိေၾကာင္း၊ သတၱဳတူးေဖာ္ရာတြင္ သဘာဝပတ္ဝန္းက်င္ ထိခိုက္မႈမ်ားအတြက္လည္း တစံုတရာ ႀကိဳတင္ကာကြယ္ လုပ္ေဆာင္ေပးျခင္းမ်ားလည္း မရွိေၾကာင္း သိရသည္။

“ေရျဖဴကန္ဆိုတာ ေရထြက္တခုပဲ။ ဒီေဒသတခုလံုး အားကိုးေနရတာ။ ဟိုဘက္ ေက်ာက္ထပ္-ေနာင္လြယ္ကေန ေတာင္ႀကီးၿမိဳ႕နယ္ ေက်ာက္နီေက်းရြာအုပ္စု၊ စမ္းေခ်ာင္ရြာ အထိပဲ။ ဒီ ေရျဖဴကန္ ေရထြက္နဲ႔ ဆက္ေနတာ။ အဲဒီအနီးမွာ သတၱဳသန္႔စင္ေဆးတဲ့ အလုပ္႐ံုတခုကို တည္ေဆာက္ထားတယ္ ဆိုေတာ့ စဥ္းစားၾကည့္ေပါ့ဗ်ာ။ အခုအခ်ိန္မွာေတာ့ ကေလးတခ်ိဳ႕ ခဲဆိပ္သင့္တဲ့ လကၡဏာမ်ိဳး ေတြ႔ေနရၿပီ။ ေနာင္ ပိုဆိုးလာႏိုင္တယ္။ နည္းစနစ္မွန္မွန္ လုပ္ကိုင္တယ္ဆိုရင္ အေၾကာင္း မဟုတ္ဘူး။ ကိုယ္လုပ္ခ်င္သလို လုပ္မယ္ဆိုရင္ ဒုကၡပါပဲဗ်ာ။ ဘယ္သူ႔ကို အားကိုးလို႔ အားကိုးရမယ္ဆိုတာ မသိေအာင္ပါပဲဗ်ာ” ဟု ေဒသခံ တိုင္းရင္းသားတဦးက ေျပာသည္။

အစိုးရသတၱဳတြင္း ၀န္ထမ္းေဟာင္းတဦး “ဒါေတြက အားလံုးကို သန္႔စင္ၿပီးမွ ထုတ္လုပ္တယ္။ အားလံုးဟာ High Grate ေတြ ထုတ္တယ္။ အခုဟာ လံုး၀ကို သန္႔စင္ၿပီးတာေတြ ထုတ္ေနတယ္။ ရွင္းရွင္းေျပာမယ္၊ ၾကက္သားေပါင္ စားၿပီးေတာ့မွ အ႐ိုးကိုဟင္းခ်ိဳ က်ိဳလိုက္တဲ့ ပံုစံမ်ိဳးေတြ လုပ္ေနၾကတယ္။ အဲဒီ သတၱဳတြင္းက ကားေတြ ညမွာ ၀င္လာတယ္။ ညမွာပဲ ျပန္ထြက္သြားတယ္။ အစီးေရ မွတ္လို႔ေတာင္ မရဘူးျဖစ္ေနတယ္” ဟု ဆိုသည္။

ေကာင္းေသာအင္အားၾကယ္ ကုမၸဏီမွ ျမန္မာႏိုင္ငံတာ၀န္ခံ ျဖစ္သူ မစၥတာ ေလာ႐ံုအား ကေလာၿမိဳ႕နယ္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ ေဒါက္တာ ေဒၚသန္းေငြက ေမးျမန္းခဲ့ရာ “မိမိတို႔ ကုမၸဏီဟာ တ႐ုတ္ ႏိုင္ငံရိွ အင္အားႀကီးေသာ ကုမၸႀကီးတခုပါ။ အခုလို ျမန္မာႏိုင္ငံ ေဘာ္ဆိုင္းေဒသမွာ လုပ္ကိုင္ေဆာင္ရြက္ေနျခင္းဟာ မိမိတို႔၏ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံသံ႐ံုးႏွင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံသံ႐ံုးတို႔ရဲ႕ သေဘာတူညီမႈျဖင့္ လုပ္ကိုင္ ေဆာင္ရြက္ေနျခင္းသာျဖစ္ၿပီး မိမိတို႔ အေနျဖင့္လည္း ေဒသဖြံ႕ၿဖိဳးေရးနဲ႔ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ ပ်က္စီးမႈ နည္းႏိုင္သမွ် နည္းေအာင္ ေဆာင္ရြက္ေနတာ ျဖစ္ေၾကာင္း၊ ဒီေဒသ မီးလင္းေရးႏွင့္ ေသာက္သံုးေရကန္မ်ားကို တူးေဖာ္ေဆာင္ရြက္သြားမွာပါ” ဟု စကားျပန္မွ တဆင့္ ရွင္းလင္းေျပာၾကားခဲ့သည္။

အဆိုပါ ကုမၸဏီက ဆီစက္ရြာအနီးတြင္ တေန႔လွ်င္ သန္႔စင္ၿပီး သတၱဳတန္ တေထာင္က် စက္႐ံု တခုကိုလည္း တည္ေဆာက္ေနၿပီး စက္႐ံုၿပီးစီးပါ ေဒသခံမ်ားကို ဦးစားေပး ခန္႔အပ္သြားမည္ဟု ဆိုသည္။

အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ ခ႐ိုင္ညီလာခံ က်င္းပေရးေကာ္မရွင္ အတြင္းေရးမႉး ဦးတင္ေမာင္တိုးက “ဒီ ေဘာ္ဆိုင္းေဒသက ဖြံ႔ၿဖိဳးမႈ အရမ္းေနာက္က်တယ္၊ ေခါင္တယ္ေပါ့ေနာ္။ ဒီေဒသမွာ အဖိုးတန္တဲ့သတၱဳေတြ ထြက္တယ္။ ဒီသတၱဳေတြကို တိုင္းတပါးကလာၿပီး တူးယူၾကတယ္၊ အက်ိဳးအျမတ္ ယူသြားတယ္။ ဒီေဒသက ေဒသခံေတြ ဘာမွ အက်ိဳးအျမတ္ မရရိွဘူး။ အက်ိဳးအျမတ္ဆိုတာက ဥပမာ – ေဒသမီးလင္းေရး၊ ေရကန္၊ စာသင္ေက်ာင္း၊ ေဆး႐ံု၊ ေဆးေပးခန္းနဲ႔ တျခားလိုအပ္တဲ့ လုပ္ေဆာင္မႈေတြကို ေတြ႔ခ်င္ပါတယ္။ ဒါေတြလည္း ေဒသလိုအပ္ခ်က္ပါ။ ဒါမ်ိဳးေတြကို ေဒသအက်ိဳးအတြက္ ျမင္ခ်င္ပါတယ္” ဟု ေျပာသည္။

ဦးတင္ေမာင္တိုးက ဆက္လက္၍ “က်ေနာ္တို႔ တိုင္းျပည္ဟာလည္း အခုမွ ဒီမိုကေရစီကို ေဖာ္ေဆာင္ကာစ တိုင္းျပည္တခု ျဖစ္ပါတယ္။ လုပ္ငန္းလုပ္ကိုင္တဲ့ေနရာမွာ ထိုက္သင့္တဲ့ အခြန္ေငြေတြက တိုင္းျပည္ရဲ႕ ဘ႑ာအခြန္ေငြထဲကိုလည္း မေရာက္၊ ျပည္သူေတြဆီကိုလည္း မေရာက္ဘဲ ေဒသဆိုင္ရာ အာဏာပိုင္ေတြဆီကို ေရာက္သြားတာမ်ိဳးလည္း ျဖစ္ေကာင္းျဖစ္ ႏိုင္တယ္။ ဒါေၾကာင့္ တတ္ႏိုင္သမွ် ႏိုင္ငံေတာ္အစိုးရ၊ ျပည္နယ္အစိုးရ အေနနဲ႔ တရား၀င္ ထင္သာျမင္သာ ရိွေအာင္ ပြင့္ပြင့္လင္းလင္း လုပ္ကိုင္ ေဆာင္ရြက္သင့္တယ္။ ဒါမွသာ ေဒသခံမ်ားအေနနဲ႔လည္း သေဘာတူ လက္ခံလာႏိုင္မယ္။ ဒါဟာလည္း ေဒသခံေတြရဲ႕ ဆႏၵျဖစ္ပါတယ္” ဟု ဆိုသည္။

ေကာင္းေသာအင္အားၾကယ္ ကုမၸဏီက ေက်ာက္နီေက်းရြာအုပ္စု၊ သရက္ပင္လွ ေက်းရြာ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမႉး ဦးေအာင္ေပြးအား လာေရာက္ညွိႏိႈင္းခဲ့ေၾကာင္း၊ ရြာ၏အထက္ ေပ ၇၀၀ ေက်ာ္ျမင့္ေသာ ေနရာတြင္ တူးေဖာ္ရန္ လာေရာက္ ေျပာဆိုျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း၊ မိမိတို႔ တူးေဖာ္သည့္ ေနရာကို သစ္ေတာပလပ္ေျမ၊ တပ္ေျမအျဖစ္ ေထာက္ခံေပးရန္ စစ္တပ္မွ ဗိုလ္မႉးအဆင့္ အမည္သံုး၍ ဖိအားေပး ေျပာဆိုေျပာဆိုေၾကာင္း သိရသည္။

သရက္ပင္လွ ေက်းရြာ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမႉး ဦးေအာင္ေပြးက “က်ေနာ့္ကို လာေျပာတယ္။ လက္မခံဘူး။ ရြာသူရြာသားေတြကမွ လက္မခံတာ။ က်ေနာ္လည္း သေဘာမတူဘူး။ ရြာက လူငယ္ေတြ လာေျပာလို႔ သိတယ္။ ကြင္းဆင္းေလ့လာတယ္။ ကုမၸဏီအမည္၊ တာ၀န္ခံအမည္၊ အားလံုးကို သိတယ္။ က်ေနာ့္ကိုလာၿပီး ညိႇတယ္။ က်ေနာ္က မေထာက္ခံဘူး။ ရြာမွာရိွတဲ့ သူေတြက သေဘာမတူတာ၊ အမ်ားရဲ႕ဆႏၵကိုပဲၾကည့္ရမွေပါ့” ဟု ေျပာသည္။

သရက္ပင္လွေက်းရြာသည္ ေတာင္ႀကီးၿမိဳ႕နယ္ ေက်ာက္နီအုပ္စုအတြင္း ပါရွိၿပီး ေဒသခံ အမ်ားစုမွာ ဓႏုတိုင္းရင္းသားမ်ား ျဖစ္သည္။

သတၱဳတူးေဖာ္ရာေနရာသို႔ ေဒသခံ ဓႏုတိုင္းရင္းသားလူငယ္မ်ား၊ ေက်းရြာ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမႉး၊ အတြင္းေရးမႉးတို႔ႏွင့္ အတူ သြားေရာက္ေလ့လာကာ သတၱဳတူးေဖာ္ေရးကို ျပည္ေထာင္စု သတၱဳတြင္း ဝန္ႀကီးဌာန သို႔မဟုတ္ ျပည္နယ္ အစိုးရတို႔ႏွင့္ မည္သို႔ သေဘာတူထားၿပီး မည္ကဲ့သို႔ လုပ္ကိုင္ေဆာက္ရြက္ေနေၾကာင္း ေမးျမန္းခဲ့ရာ ကုမၸဏီတာဝန္ခံမွ ေရရာစြာ ေျဖဆိုႏိုင္ျခင္း မရွိေပ။

ဆက္လက္၍ အဆိုပါ သတၱဳတူးေဖာ္ေရး ကုမၸဏီႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီး တာဝန္ယူထားသည့္ ဗိုလ္မႉးဆိုသူကို ဖုန္းျဖင့္ ဆက္သြယ္ ေမးျမန္းခဲ့ရာ ၎က “က်ေနာ္တို႔ လုပ္ငန္းကို ရပ္ဆိုင္းထားပါတယ္။ ေဒသခံေတြက သေဘာမတူလို႔ပါ။ ၁၀ ရက္အတြင္း ဒီလုပ္ငန္းကို အၿပီးေျပာင္းေရႊ႕ေပးမွာပါ။ ေဒသခံေတြရဲ႕ ဆႏၵကို လိုက္ေလ်ာေပးရမွာပါ” ဟု ေျဖၾကားသြားသည္။

ထို႔အျပင္ မီဒီယာမ်ားတြင္ ေဖာ္ျပမည္ကို စိုးရိမ္ေၾကာင္းလည္း အဆိုပါ ဗိုလ္မႉးက ဆက္လက္ေျပာသည္။

ႏိုင္ငံေရး စိတ္ဝင္စားသူ ေဒသခံ လူငယ္တဦးက “က်ေနာ္တို႔ အထိမ္းအမွတ္ပြဲေတြလုပ္တယ္၊ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေန႔ ပြဲေတြလုပ္တယ္၊ ဘာပဲလုပ္လုပ္ အၿမဲတမ္းပဲ အခ်ိန္နဲ႔အညီ အဖြဲ႔အစည္းေတြက ေစာင့္ၾကည့္ေနတာ။ ေဘာ္ဆိုင္းလို ေဒသမ်ိဳးမွာ တရားမ၀င္ သတၱဳတူးေနတယ္၊ ဒါေတြကို မသိဘူးေျပာရင္ က်ေနာ္ကေတာ့ မယံုဘူး” ဟု ဆိုသည္။

ႏိုင္ငံေတာ္ျပန္တမ္း၀င္ အရာရိွေဟာင္းတဦးက “နည္းနည္း ပြင့္လင္းလာလို႔ ဒါမ်ိဳး ေျပာရဲၾကတာ။ အရင္တုန္းကဆိုရင္ မေျပာရဲၾကဘူး။ ရွမ္းျပည္နယ္မွာ သဘာ၀အရင္းအျမစ္ေတြ အမ်ားႀကီးရိွတယ္။ အသံုးမခ်တတ္တာ၊ အသံုးမခ် ႏိုင္တာကေတာ့ နာက်ည္းဖို႔ေကာင္းတယ္။ ေဒသခံ တုိင္းရင္းသားေတြရဲ႕ ႐ိုး သားမႈေတြကို အသံုးခ်ေနၿပီး ေခတ္သစ္ ေျမရွင္ပေဒသရာဇ္စနစ္ကို ကိုယ္စားျပဳခ်င္တဲ့ အာဏာရွင္ အက်ိဳးျပဳ ခ႐ိုနီမ်ား မိမိတို႔ အာဏာတည္ၿမဲေရး၊ မိမိတို႔ ကိုယ္က်ိဳးစီးပြား တိုးပြားေရး စတဲ့ အတၱေတြကိုပဲ ၾကည့္ၿပီး ေရွ႕တန္းတင္ေနခဲ့မယ္ဆိုရင္ေတာ့ ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတႀကီး ေျပာဆိုေနတာ၊ လုပ္ေဆာင္ေနတာေတြကို အေလးမထားသလို ျဖစ္ေနမွပဲ” ဟု ေျပာသည္။

ေဘာ္ဆိုင္းေဒသနည္းတူ ရွမ္းျပည္နယ္ တျခားေသာ ေဒသမ်ားတြင္လည္း အလားတူ ေဒသခံမ်ား၏ အက်ိဳးစီးပြား တစံုတရာ မရရွိဘဲ စီးပြားေရးကုမၸဏီမ်ားႏွင့္ ေဒသဆိုင္ရာ အာဏာပိုင္မ်ား ညွိႏိႈင္းကာ သယံဇာတ ထုတ္ယူမႈမ်ား ရွိေနေၾကာင္း၊ ေဒသခံမ်ားက မသိနားမလည္ျခင္း၊ ေဝးလံေခါင္သီၿပီး ဆက္သြယ္ေရး ခက္ခဲျခင္းတို႔ေၾကာင့္ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းမ်ားႏွင့္ အာဏာပိုင္မ်ားက သဘာဝ သယံဇာတမ်ားကို စိတ္ႀကိဳက္ ျခယ္လွယ္မႈမ်ား ရွိေနေၾကာင္း သိရသည္။

(ကိုဖိုးသားသည္ ရွမ္းျပည္နယ္ ေတာင္ႀကီး အေျခစိုက္ Citizen Journalist တဦးျဖစ္ၿပီး အေပ်ာ္တမ္း ဓာတ္ပံု႐ုိက္ကူးသူ၊ သတင္းႏွင့္ ေဆာင္းပါးမ်ား ေရးသားေနသူ ျဖစ္သည္
Ref:irrawaddyburmese